IMF cảnh báo ba rủi ro lớn đe dọa kinh tế toàn cầu

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo giá năng lượng duy trì ở mức cao, nợ công kỷ lục và những rủi ro từ làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) đang đe dọa triển vọng tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Reuters hôm 7/10 dẫn phát biểu của Tổng Giám đốc IMF Kristalina Georgieva tại Singapore cho biết, kinh tế thế giới đang chịu tác động từ hai lực đẩy trái chiều: cú sốc nguồn cung năng lượng do xung đột Trung Đông và sự gia tăng nhu cầu đầu tư vào AI.

Trong khi yếu tố đầu tiên gây sức ép lên tăng trưởng và lạm phát, yếu tố thứ hai thúc đẩy hoạt động kinh tế nhưng đồng thời làm gia tăng nhu cầu năng lượng và nguy cơ mất cân đối tài chính.

1.jpg
Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva. Ảnh: Xinhua

Phát biểu được đưa ra trước thềm Hội nghị thường niên IMF và Ngân hàng Thế giới (WB), dự kiến diễn ra tại Bangkok, Thái Lan, vào tuần tới.

Theo bà Georgieva, tác động kết hợp của hai xu hướng này đang tạo ra sự phân hóa đáng kể giữa các nền kinh tế. Những quốc gia chịu ảnh hưởng trực tiếp từ xung đột, đặc biệt là Ukraine và các nước vùng Vịnh, có nguy cơ chứng kiến mức điều chỉnh giảm dự báo tăng trưởng lớn nhất trong báo cáo triển vọng kinh tế mới của IMF.

Giá năng lượng cao có thể kéo dài

Người đứng đầu IMF đặc biệt lưu ý rằng giá dầu vẫn dao động quanh mức 100 USD/thùng, trong khi những hạn chế về công suất lọc dầu tiếp tục đẩy giá các sản phẩm nhiên liệu, đặc biệt là diesel, lên cao.

Triển vọng nguồn cung khí đốt cũng đối mặt nhiều bất ổn khi hoạt động vận chuyển khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) qua eo biển Hormuz vẫn chịu rủi ro an ninh. Nhu cầu năng lượng dự kiến tiếp tục tăng khi mùa đông đến gần.

Bà Georgieva cảnh báo ngay cả khi xung đột tại vùng Vịnh sớm kết thúc, giá năng lượng cao vẫn có thể kéo dài thêm một thời gian. Thị trường dầu kỳ hạn hiện phản ánh khả năng giá duy trì ở mức cao tới năm 2027.

Giá năng lượng tăng đang kéo theo áp lực lạm phát, khiến các ngân hàng trung ương phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt, đồng thời đẩy lợi suất trái phiếu chính phủ tại nhiều nền kinh tế lớn lên mức cao nhất trong nhiều năm.

Nợ công và những rủi ro từ làn sóng AI

Bên cạnh năng lượng, IMF cảnh báo gánh nặng nợ công toàn cầu hiện ở mức cao nhất kể từ Chiến tranh thế giới thứ hai và có thể vượt 100% GDP toàn cầu trước năm 2030.

Đáng chú ý, các nền kinh tế phát triển, đặc biệt là Mỹ, đang ghi nhận tỷ lệ nợ công trên GDP cao hơn nhiều nền kinh tế mới nổi và đang phát triển. Theo bà Georgieva, các chính phủ không thể tiếp tục trông chờ tăng trưởng kinh tế để tự giải quyết những mất cân đối tài khóa, mà cần xây dựng kế hoạch củng cố ngân sách đáng tin cậy trong trung hạn.

Một rủi ro khác đến từ làn sóng đầu tư AI đang phát triển nhanh chóng. IMF nhận định quy mô đầu tư vào công nghệ này, xét theo tỷ trọng GDP, có thể vượt các giai đoạn phát triển hạ tầng lớn trước đây như đường sắt, mạng lưới điện và viễn thông.

Dòng vốn khổng lồ đổ vào AI đang thúc đẩy hoạt động đầu tư, lợi nhuận doanh nghiệp và thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, việc định giá các công ty công nghệ ở mức cao cũng tạo sức ép buộc những doanh nghiệp này phải chứng minh được hiệu quả kinh tế tương xứng.

Bà Georgieva cảnh báo nếu tăng trưởng lợi nhuận và năng suất không đáp ứng kỳ vọng, sự thất vọng của thị trường có thể dẫn tới một cú sốc tài chính lan rộng.

Dù vậy, IMF cũng nhấn mạnh tiềm năng dài hạn của AI. Theo nghiên cứu của tổ chức này, nếu được triển khai hiệu quả, công nghệ AI có thể đóng góp thêm khoảng 0,5 điểm phần trăm vào tăng trưởng kinh tế toàn cầu mỗi năm.

Trước những thách thức trên, Tổng Giám đốc IMF kêu gọi các chính phủ củng cố nền tảng tài khóa, duy trì tính độc lập của ngân hàng trung ương và kiểm soát lạm phát, đồng thời tăng cường an ninh năng lượng, nâng cao kỹ năng lao động và xây dựng các khuôn khổ quản lý phù hợp đối với AI.

IMF dự kiến công bố dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu cập nhật tại hội nghị thường niên ở Bangkok. Trong báo cáo tháng 7, tổ chức này dự báo kinh tế thế giới tăng trưởng 3% năm 2026 và 3,4% năm 2027.

Kim Khánh

Các tin khác

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 12/11 đã đồng ý để các đại diện châu Âu tham gia vòng đàm phán hòa bình tiếp theo về Ukraine, theo lời đặc phái viên Mỹ. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga yêu cầu Washington phải làm rõ với các đồng minh châu Âu xem họ thực sự muốn "hòa bình hay chiến tranh" tại Ukraine.

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Một kẻ đã nổ súng tại một phòng tập thể dục ở khu vực sầm uất của thủ đô Washington, D.C. (Mỹ) ngày 12/11 (giờ địa phương), khiến một người thiệt mạng và bốn người khác bị thương, trước khi cố thủ trong căn hộ riêng và tự sát.

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

Ông Jensen Huang đã từ chức Tổng Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia, có hiệu lực ngay lập tức, sau khi xuất hiện thông tin về mối quan hệ giữa ông và một người bị nghi là điệp viên Trung Quốc.

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Trong thông báo chính thức, Bộ Ngoại giao Nga bày tỏ tiếc thương trước sự ra đi của Đại sứ Darchiev, đánh giá ông là một nhà ngoại giao xuất sắc, nhà lãnh đạo giàu kinh nghiệm và chuyên gia am hiểu sâu sắc các vấn đề liên quan đến Mỹ.

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Ít nhất 300 trường học tại Italy đã buộc phải sơ tán trong ngày 11/11 sau khi đồng loạt nhận được cùng một thông điệp đe dọa đánh bom. Sự việc gây xáo trộn này xảy ra trong bối cảnh châu Âu đang ngày càng lo ngại về các mối đe dọa "chiến tranh hỗn hợp" nhắm vào nhiều cơ sở hạ tầng và dịch vụ dân sự.

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Bộ Ngoại giao Iran ngày 11/11 thông báo Tehran đã chính thức liệt lực lượng Hải quân và Không quân của Argentina vào danh sách "các tổ chức khủng bố". Đây là động thái trả đũa trực tiếp sau khi Buenos Aires có quyết định tương tự đối với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hồi tháng 4 vừa qua.

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát tín hiệu sẽ phủ quyết ngân sách EU nếu các quốc gia thành viên không đạt được thỏa thuận về viện trợ tài chính cho Ukraine, đồng thời cho rằng gánh nặng hỗ trợ hiện chủ yếu do một số ít quốc gia thành viên gánh vác.

Mỹ rút máy bay quân sự khỏi Anh

Mỹ rút máy bay quân sự khỏi Anh

Ngày 9/11, quân đội Mỹ đã sơ tán nhiều máy bay khỏi căn cứ không quân RAF Mildenhall tại Anh do lo ngại về một mối đe dọa an ninh được cho là có liên quan đến Iran.

Meta áp dụng AI đoán tuổi để bảo vệ thanh thiếu niên

Meta áp dụng AI đoán tuổi để bảo vệ thanh thiếu niên

Bắt đầu từ tháng này, gã khổng lồ mạng xã hội Meta sẽ mở rộng quy mô toàn cầu cho công nghệ tự động ước tính độ tuổi. Động thái này được đưa ra sau hàng loạt thỏa thuận pháp lý trị giá hàng tỷ USD và những chỉ trích gay gắt về việc các nền tảng của hãng thất bại trong việc bảo vệ thanh thiếu niên khỏi những rủi ro trực tuyến.

Nổ nhà máy thép ở Thổ Nhĩ Kỳ, 17 người thiệt mạng

Nổ nhà máy thép ở Thổ Nhĩ Kỳ, 17 người thiệt mạng

Ngày 9/11, một nhà máy luyện thép gần thành phố Izmir, Thổ Nhĩ Kỳ phát nổ, khiến 17 người thiệt mạng và nhiều người bị thương. Theo báo chí Thổ Nhĩ Kỳ, đây là vụ tai nạn lao động gây chết người thứ ba xảy ra tại doanh nghiệp này chỉ trong vòng 3 tuần.