Trước lúc đi xa, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho Đảng ta, nhân dân ta và thế hệ mai sau một bản Di chúc lịch sử - bản Di chúc đặc biệt vượt ra ngoài ý nghĩa thông thường, trong đó, chứa đựng những giá trị tư tưởng - chính trị lớn lao, những lời căn dặn tâm huyết mang tầm vóc chiến lược đối với Đảng cầm quyền và những kỳ vọng, mong muốn cháy bỏng của Người đối với đất nước và dân tộc Việt Nam.
Di huấn của Người mãi mãi khắc sâu trong trái tim, khối óc của mỗi người dân Việt Nam. Lực lượng CAND và mỗi CBCS luôn nguyện suốt đời học tập phấn đấu thực hiện theo tư tưởng, đạo đức, tác phong của Người để xứng đáng là lực lượng vũ trang cách mạng tin cậy, sắc bén, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân; tích cực phấn đấu rèn luyện, quyết không sợ hy sinh, gian khổ, vượt lên mọi khó khăn, thử thách, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và đối ngoại của đất nước.
2. Ngay sau khi Chủ tịch Hồ Chí Minh từ trần, ngày 4/9/1969, Trung ương Đảng đã ra Chỉ thị số 172/CT-TW về việc tổ chức tang lễ Chủ tịch Hồ Chí Minh, sau đó, Bộ Công an cũng ra Chỉ thị số 71/CT-CA về những công việc phải làm để bảo vệ an toàn Lễ tang Hồ Chủ tịch. Lực lượng Công an ở Bộ và các địa phương đã tích cực phối hợp với Quân đội và các lực lượng chức năng khác tham gia bảo vệ thi hài Bác, bảo vệ các đồng chí lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước, các đoàn khách quốc tế, đại biểu các tầng lớp nhân dân đến viếng và dự Lễ tang Chủ tịch Hồ Chí Minh trong suốt 6 ngày (từ 4 đến 9/9/1969), với hàng trăm lượt đoàn lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, đoàn thể, hơn 40 đoàn đại biểu quốc tế và hơn 20 vạn nhân dân; bảo vệ an ninh, an toàn nhân dân tham gia Lễ truy điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh ở các địa phương, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ đột xuất, nặng nề nhưng rất vinh dự mà Đảng, Nhà nước tin cậy giao phó.
Quán triệt tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị, ghi nhớ công lao của Chủ tịch Hồ Chí Minh, biến đau thương thành hành động cách mạng, tại Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ 24 (12/1969), Bộ Công an đã phát động đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng trong toàn lực lượng: "Học tập và làm theo Di chúc của Hồ Chủ tịch", với nhiệm vụ chung là: "Phải giữ vững trật tự, an ninh miền Bắc, bảo vệ Đảng, bảo vệ 3 cuộc cách mạng; đồng thời, phục vụ tốt cho sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước và công tác an ninh cho miền Nam".
Thực hiện lời Di chúc thiêng liêng của Bác Hồ, lực lượng Công an 2 miền Nam - Bắc dưới sự lãnh đạo của Đảng đã kề vai sát cánh cùng toàn quân, toàn dân ta chiến đấu dũng cảm, kiên cường, chịu đựng hy sinh gian khổ với tinh thần "quyết tâm đánh giặc Mỹ đến thắng lợi hoàn toàn"; trực tiếp chiến đấu góp phần hoàn thành tâm nguyện cháy bỏng của Chủ tịch Hồ Chí Minh "đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước".
3. Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng và suốt chặng đường tiếp theo cho đến ngày nay, lực lượng CAND vẫn luôn thấm nhuần di huấn của Bác Hồ. Toàn lực lượng CAND đã luôn bám sát nhiệm vụ chính trị trọng tâm là giữ vững an ninh quốc gia, bảo đảm vững chắc trật tự, an toàn xã hội trong mọi tình huống, phục vụ đắc lực phát triển kinh tế - xã hội - đối ngoại của đất nước. Từ cuối thập kỷ 70 đầu 80, lực lượng CAND bước vào cuộc đấu tranh mới chống "kế hoạch hậu chiến của Mỹ" và loại hình "chiến tranh phá hoại nhiều mặt", "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch. Chủ động phát hiện và đập tan mọi kế hoạch xâm nhập gián điệp biệt kích, âm mưu gây rối, gây bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch bên ngoài, phản động bên trong và bọn phản động người Việt lưu vong (Kế hoạch phản gián CM12); bóc gỡ mạng lưới nội gián do CIA cài lại; đảm bảo tình hình ANTT ở miền Nam.
Sau những năm đổi mới, đã nhanh chóng phát hiện, tập trung đấu tranh mạnh mẽ với các loại tội phạm kinh tế, tham ô, buôn lậu, lũng đoạn thị trường, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Tăng cường trấn áp các loại tội phạm nguy hiểm có tổ chức, "xã hội đen". Bên cạnh đó, luôn chú trọng công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng lực lượng trong sạch, vững mạnh, xây dựng đội ngũ cán bộ Công an "vừa hồng vừa chuyên". Biến di huấn của Bác Hồ thành hành động cách mạng của toàn lực lượng, trở thành mệnh lệnh chiến đấu, yêu cầu công tác đối với mọi CBCS và hình thành những cuộc vận động, phong trào cách mạng lớn trong nội bộ có tính lan tỏa rộng rãi, như: "Phong trào thi đua Vì an ninh Tổ quốc" (từ năm 1970); phong trào "CAND học tập, thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy" (từ năm 1983) và nhiều cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước khác, mà gần đây là phong trào "CAND học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh"...
Đặc biệt, thấu suốt tinh thần, tư tưởng sâu sắc của bản Di chúc về công tác xây dựng Đảng, xây dựng con người, các cấp ủy, lãnh đạo, chỉ huy các cấp trong Công an đã chấp hành nghiêm túc những nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt Đảng, quan tâm xây dựng đoàn kết nội bộ, mở rộng dân chủ, thường xuyên, nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình, tự soi tự sửa, đề cao trách nhiệm nêu gương, gương mẫu đi đầu của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, nhất là người đứng đầu; dám nghĩ, dám làm, dám nói, dám chịu trách nhiệm với tinh thần "Chủ động, nêu gương, kỷ cương, trách nhiệm, hiệu quả". Tăng cường, ưu tiên việc giáo dục thấm nhuần và thực hành tư cách đạo đức cách mạng - phẩm chất chính trị tư tưởng quan trọng hàng đầu, tiêu chuẩn số 1 của người Công an cách mạng, đó là "cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư". Nêu cao ý thức trách nhiệm công vụ, tận tụy với công việc, kính trọng, lễ phép, gắn bó với nhân dân, gần dân, vì nhân dân phục vụ với phương châm: "đâu dân cần, dân khó có Công an"...
Hiện nay, tình hình thế giới, khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nhiều yếu tố gây mất ổn định, bất trắc, khó lường. Yêu cầu mới của công cuộc bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội đặt ra cho lực lượng CAND những nhiệm vụ quan trọng, hết sức nặng nề, phức tạp và thách thức mới. Lực lượng CAND cần luôn ghi nhớ, khắc sâu lời căn dặn của cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: "Danh dự là điều thiêng liêng cao quý nhất"; tiếp tục học tập, thấm nhuần sâu sắc và thực hiện nghiêm túc tinh thần, tư tưởng cách mạng triệt để, quyết tâm chính trị cao, tinh thần nhân văn, nhân ái và phong cách tư duy, phong cách làm việc khoa học của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đồng thời, thực hiện cho được lời căn dặn tâm huyết của Bác Hồ trước lúc đi xa: "Các đồng chí từ Trung ương đến các chi bộ cần phải giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình... Mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đày tớ thật trung thành của nhân dân"(2). Đây là nhân tố tinh thần quan trọng để quyết tâm thực hiện cho được tâm nguyện cháy bỏng của Bác Hồ: "Toàn Đảng, toàn dân ta đoàn kết phấn đấu, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới"(3).
(1) Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb CTQG năm 2011, Tập 15, tr.625
(2) Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb CTQG năm 2011, Tập 15, tr.622
(3) Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb CTQG năm 2011, Tập 15 tr. 624
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gửi thư đến Hội thảo khoa học quốc gia “55 năm Công an nhân dân thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh” 
Hội thảo khoa học quốc gia "55 năm CAND thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh" 
