Khi nghề tình báo bị tư nhân hoá

Theo tiết lộ mới nhất của tờ The New York Times (15/3), một quan chức của Lầu Năm Góc (Mỹ) đã sử dụng sai mục đích công quỹ để thành lập một mạng lưới tình báo tư nhân nhằm săn tìm những phần tử khủng bố tại Afghanistan và Pakistan. Việc làm trên đang khiến Washington lúng túng và đặt ra nhiều vấn đề cho tính nghiêm túc của các hoạt động tình báo, vốn là lĩnh vực đặc quyền của các chính phủ.

Dưới vỏ bọc là một chương trình chính thức về thu thập thông tin tình báo về xã hội Afghanistan, Michael D. Furlong, một quan chức thuộc Bộ Quốc phòng Mỹ, đã dùng kinh phí được cấp để thiết lập tại Afghanistan và Pakistan một mạng lưới tình báo tư nhân tham gia vào việc tìm kiếm và trừ khử những nghi can khủng bố. Tiết lộ trên của The New York Times đã được các đại diện của quân đội Mỹ và giới doanh nghiệp tại Afghanistan và Mỹ xác nhận.

Để tuyển dụng các cựu nhân viên tình báo CIA và các lực lượng đặc biệt khác vào làm việc cho công ty tư nhân này, Michael D. Furlong đã thông qua các công ty chuyên cung ứng dịch vụ an ninh. Robert Young Pelton, một người được Furlong thuê tìm kiếm thông tin, cho rằng Furlong đã vượt quá chức năng nhiệm vụ của mình. "Chúng tôi cung cấp thông tin để giúp họ hiểu hơn về tình hình tại Afghanistan , nhưng chúng lại được sử dụng vào mục đích giết người" - Pelton giải thích.

Việc quân đội Mỹ thuê người khác làm công tác thu thập thông tin tình báo là bất hợp pháp. Hơn nữa, tại Pakistan, việc bí mật thuê các công ty an ninh tư nhân có nguy cơ bị coi là một cách để lách luật của nước này vì chính quyền Islamabad cấm sự hiện diện của quân đội Mỹ tại Pakistan. Hiện người ta chưa biết liệu Michael Furlong có nhận được sự chấp thuận của các quan chức quản lý cấp trên không hay tự ông ta tiến hành kế hoạch này. Đại tá Kathleen Cook, phát ngôn viên Bộ Chỉ huy chiến lược quân đội Mỹ, cấp trên trực tiếp quản lý Michael Furlong hiện từ chối mọi câu hỏi của báo giới.

Theo các sĩ quan quân đội Mỹ, Michael Furlong, một cựu sĩ quan không quân, hiện làm việc cho Bộ Quốc phòng tại căn cứ không quân tại Lackland, San Antonio (bang Texas ). Furlong rất có kinh nghiệm trong các "chiến dịch tâm lý" - thuật ngữ dùng để ám chỉ việc khai thác thông tin trong thời chiến. Và hiện người ta cũng không biết chính xác Furlong đã bắt đầu dự án trên từ khi nào, nhưng một số quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ cho hay có thể dự án này được Furlong xúc tiến vào mùa hè năm 2009.

Theo Robert Pelton, một người được Washington tuyển dụng để thu thập thông tin về xã hội Afghanistan , công việc của anh đã bị Furlong sử dụng sai mục đích. Nhiều triệu USD đã được Chính phủ Mỹ cấp cho Furlong để quản lý một trang web, sau đó Furlong sẽ trả tiền cho những ai cung cấp các nguồn tin tình báo có kiểm định lên trang web này. Tuy nhiên, theo lời Pelton thì những đồng nghiệp của anh tại Afghanistan nhận thấy rằng những tin tức mà họ bán cho Furlong lại được dùng để chuẩn bị cho các cuộc tấn công của Mỹ vào khu vực phía nam của Waziristan, Pakistan.

Furlong cùng với những người khác đã mời thầu International Media Ventures, một công ty về truyền thông chiến lược do các cựu nhân viên của các lực lượng đặc biệt Mỹ điều hành, và American International Security Corporation, một công ty có trụ sở tại Boston do Mike Taylor, cũng là một cựu sĩ quan quân đội Mỹ, điều hành. Theo Mike Taylor thì công ty của ông đã tuyển giúp cho Furlong một cựu nhân viên tình báo kỳ cựu của CIA có tên Duane Clarridge, biệt danh Dewey.

Giữa năm 2008, quân đội Mỹ giao cho Michael Furlong thực hiện một chương trình thu thập thông tin về văn hóa chính trị và bộ tộc của Afghanistan thông qua các dịch vụ an ninh tư nhân. Một phần ngân quỹ được cấp cho dự án này và 22 triệu USD đã được rót vào tài khoản của International Media Ventures.

Theo Chuẩn đô đốc Gregory Smith, phát ngôn viên Lực lượng NATO tại Afghanistan (ISAF), quân đội Mỹ đã sử dụng 9 quân nhân hợp đồng được thuê từ International Media Ventures vào việc giám sát, thu thập và phân tích thông tin. Còn những nhân viên khác của International Media có mặt tại Afghanistan thì giới chức Mỹ không biết họ làm gì. Mùa hè 2009, Furlong cho biết nhờ có Claridge mà quân đội Mỹ đã giải cứu được binh sĩ Bowe Bergdahl, bị bắt cóc tại Afghanistan ngày 30/6/2009. Từ tháng 12/2008 đến giữa tháng 6/2009, Taylor và Duane Clarridge còn được thuê để giải cứu David Rohde, phóng viên của tờ New York Times bị bắt cóc tại Afghanistan .

Chính vào năm 2008, ý tưởng thiết lập một chương trình thông tin chính phủ của Furlong được ra đời theo sáng kiến của Eason Jordan , Giám đốc thông tin kênh truyền hình CNN và Robert Pelton. Ba người này sau đó đã tiếp cận tướng David McKiernan, người sau này trở thành Chỉ huy trưởng quân đội Mỹ tại Afghanistan . Dự án của họ nhằm thiết lập một hệ thống thu thập thông tin tại Afghanistan và Pakistan giúp cho quân đội Mỹ và những khách hàng cá nhân có nhu cầu.

Từ trái qua phải: Michael D. Furlong, Robert Young Pelton, Duane Clarridge, Eason Jordan.
Từ trái qua phải: Michael D. Furlong, Robert Young Pelton, Duane Clarridge, Eason Jordan.

Để tăng tính thuyết phục, nhóm người này đưa ra một mô hình đã được áp dụng thành công tại Iraq, Iraq Slogger, theo đó người Iraq phụ trách việc soạn thảo các bài viết cho một trang web. Eason Jordan đã đề nghị thiết kế một trang web tương tự cho Afghanistan và Pakistan, để xin tài trợ của quân đội Mỹ. Trang web có tên Afpax. Michael Furlong đã có mặt cùng với Eason Jordan trong khi người này trình bày dự án với tướng McKiernan. Sau khi thuyết phục được viên tướng này, Michael Furlong cam kết rằng ông sẽ tìm được nguồn tài trợ. Tuy nhiên, mỗi khi Eason Jordan đòi được rót vốn, Furlong đều trả lời rằng tiền đã được sử dụng vào những chiến dịch khác và rằng dự án trên ngày càng tỏ ra ít đem lại lợi ích hơn.

Chuẩn đô đốc Smith, phụ trách thông tin chiến lược của quân đội Mỹ tại Afghanistan tuyên bố phản đối việc tài trợ cho Afpax ngay khi ông đặt chân đến Kabul, tháng 6/2009, do lo sợ những hoạt động như thế rất giống với hoạt động tình báo. CIA cũng phản đối việc này, nhưng Furlong nhấn mạnh bằng mọi giá ông sẽ thực hiện dự án. Sự việc sau đó diễn tiến theo chiều hướng phức tạp rất nhiều.

Khi dự án Afpax bị khước từ, Furlong tìm cách sử dụng số tiền còn lại vào các hoạt động khác. Nhưng vấn đề là 15 triệu USD trước đó đã không cánh mà bay. "Tôi hoàn toàn không biết số tiền đó đã được chuyển đi đâu"- Chuẩn đô đốc Smith khẳng định.

Theo các nguồn tin chính thức, các hoạt động của Furlong đến nay đã bị đình chỉ và Bộ Quốc phòng Mỹ đang mở cuộc điều tra về nhiều hoạt động phạm pháp và nhất là các hợp đồng gian lận của nhân vật này. Những lời cáo buộc trên được đưa ra sau khi tình báo Mỹ tiến hành điều tra nhiều sự vụ tương tự trước đó tại Iraq .

"Mặc dù việc làm trên của Michael Furlong không ảnh hưởng gì tới các chiến dịch tình báo chính thống của Mỹ, nhưng việc sử dụng những tay lính đánh thuê trong vai trò của các James Bond tại một khu vực chiến sự thật chẳng phải là ý hay" - một quan chức giấu tên của Bộ Quốc phòng Mỹ, nhận định

Nguyễn Bảo (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.