Lợi dụng sự thông thoáng đối với hàng xuất khẩu (XK), giữa tháng 6/2015, Công ty TNHH Giải pháp Tiếp vận TC, trụ sở tại quận 4, TP Hồ Chí Minh, đã mở tờ khai điện tử làm thủ tục XK hàng hóa qua cảng Cát Lái. Lô hàng được khai báo gồm 54 tấn cao su tự nhiên đã định chuẩn kỹ thuật với giá trị hơn 4,6 tỷ đồng và mặt hàng này được hưởng mức thuế XK là 0%.
Phát hiện lô hàng có dấu hiệu nghi vấn, Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 1 đã phối hợp với Cục Điều tra chống buôn lậu, Tổng cục Hải quan kiểm tra thực tế với 2 container hàng hóa của lô hàng. Kết quả, toàn bộ lô hàng là đồng phế liệu, trọng lượng hơn 52 tấn, chứ không phải là mặt hàng cao su như khai báo của chủ hàng.
Từ kết quả kiểm tra thực tế này, Hải quan cảng Sài Gòn khu vực 1 đã xác định chủ hàng cố tình khai báo sai tên hàng XK nhằm trốn thuế. Bởi mặt hàng cao su XK được hưởng thuế suất 0%, trong khi với mặt hàng đồng phế liệu XK, thuế suất được áp ở mức 22%. Như vậy, với lô hàng XK trị giá trên 4,6 tỷ đồng này, nếu chủ hàng XK trót lọt, sẽ trốn được hơn 1 tỷ đồng tiền thuế.
Tương tự vụ việc trên, Công ty TNHH XNK sợi KQ ở quận Bình Thạnh, TP Hồ Chí Minh, cũng mở tờ khai XK lô hàng sợi 100% cotton để hưởng mức thuế suất 0%. Trọng lượng lô hàng trên 19 tấn, trị giá 87.329 USD. Nghi vấn, Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 1 tiếp tục phối hợp với Cục Điều tra chống buôn lậu tiến hành kiểm tra thực tế lô hàng. Kết quả cũng phát hiện toàn bộ lô hàng là đồng phế liệu, chịu mức thuế XK lên đến 22%. Với lô hàng này, nếu trót lọt chủ hàng cũng trốn được gần 400 triệu đồng tiền thuế.
Hiện các vụ vi phạm này đã được chuyển sang cơ quan CSĐT, Công an TP Hồ Chí Minh để truy cứu trách nhiệm hình sự do đã có dấu hiệu trốn thuế. Trước đó, Hải quan cảng Sài Gòn khu vực 1 cũng đã phát hiện một loạt vụ việc khai sai mặt hàng xuất khẩu để trốn thuế khác như vụ bắt giữ 3 container gỗ trắc của Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Dịch vụ BHV, được chủ hàng khai báo hàng hóa XK là chậu gốm; vụ 2 container than củi của Công ty TNHH quốc tế Manassra có mức thuế XK là 10%, nhưng được chủ hàng khai báo là than gáo dừa để hưởng mức thuế suất 0%. Vụ phát hiện 2 container nhôm thỏi XK, chịu mức thuế 15% được chủ hàng khai báo là vải vụn với số thuế gian lận cả trăm triệu đồng...
Theo Hải quan TP Hồ Chí Minh, qua các vụ việc trốn thuế với hàng hóa XK bị phát hiện gần đây đã cho thấy thủ đoạn: Hầu hết hàng hóa XK có mức thuế cao và hàng XK có điều kiện được chủ hàng khai báo là những mặt hàng có thuế suất bằng 0% để được hệ thống hải quan điện tử phân vào luồng miễn kiểm tra thực tế hàng hóa nhằm xuất hàng trót lọt.
