“Kế hoạch Colombia” chống lại phiến quân FARC

Lực lượng vũ trang cách mạng Colombia (FARC) một thời được coi là tổ chức phiến quân hùng mạnh trên thế giới, tuy nhiên FARC hiện nay chỉ là lực lượng nhỏ và yếu đuối, một phần nhờ vào chương trình hành động bí mật của Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) - gọi là “Kế hoạch Colombia” bắt đầu từ năm 2000 - giúp quân đội Colombia tiêu diệt ít nhất 20 thủ lĩnh của họ - theo tiết lộ của các quan chức Colombia và Mỹ.

Cùng với sự hỗ trợ tình báo nghe lén của Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA), CIA sử dụng quỹ đen tài trợ cho chính quyền Colombia hàng tỉ USD. Chương trình mật được Tổng thống George W. Bush phê chuẩn và tiếp tục dưới thời tổng thống Barack Obama.

“Kế hoạch Colombia” cung cấp 2 sự hỗ trợ chủ yếu cho cuộc chiến của chính quyền Colombia chống lại FARC và lực lượng Quân đội Giải phóng Quốc gia (ELN) - đó là tình báo thời gian thực cho phép quân đội chính phủ săn lùng các thủ lĩnh phiến quân và bắt đầu từ năm 2006 với vũ khí đặc biệt hiệu quả trong chiến đấu.

Chương trình bí mật của CIA ở Colombia là một trong số nhỏ những hoạt động tình báo ở nước ngoài che mắt được công chúng Mỹ.

Trong cuộc phỏng vấn của tờ Washington Post đối với tổng thống Juan Manuel Santos khi ông đến Mỹ, ông chỉ trả lời: “Một phần các chiến dịch hiệu quả của chúng tôi là kết quả của sự huấn luyện và kiến thức mà chúng tôi có được từ nhiều quốc gia, trong đó có Mỹ”.

Thu thập thông tin về các mục tiêu FARC

FARC là phong trào nông dân cánh tả thành lập năm 1964 với mục đích tìm kiếm đất đai và công lý cho người nghèo. Năm 1998, Tổng thống Combia lúc đó là Andres Pastrana trao cho FARC một vùng đất rộng hơn 40 nghìn km2 nhằm mở đường cho những cuộc đàm phán hòa bình nhưng những cuộc tấn công bạo lực vẫn diễn ra lan tràn khi phiến quân dính líu đến buôn lậu ma túy.

Một hỗn hợp nguy hiểm giữa FARC, các cartel ma túy, tổ chức bán quân sự và lực lượng an ninh tham nhũng đã tạo nên cơn bão bạo lực chưa từng có trong khu vực Mỹ Latinh hiện đại. Hơn 20 triệu người thiệt mạng trong cuộc chiến tranh kéo dài và nhiều ngàn người mất tích. Chính quyền Mỹ đã tuyên bố FARC là tổ chức khủng bố vì những vụ giết người và buôn lậu ma túy của nó.

Tổng thống Juan Manuel Santos.
Tổng thống Juan Manuel Santos.

Năm 2000, phiến quân bắt đầu nhắm mục tiêu vào các lãnh đạo chính trị Colombia, ám sát các ứng cử viên địa phương cũng như mưu sát ứng cử viên tổng thống Alvaro Uribe. Do lo sợ Colombia trở thành nhà nước suy yếu dẫn đến sự lớn mạnh của tội phạm ma túy tấn công vào nước Mỹ cho nên chính quyền Tổng thống G.Bush và Quốc hội Mỹ bắt đầu chương trình trợ giúp quân đội Colombia thông qua "Kế hoạch Colombia".

Năm 2003, sự dính líu của Mỹ ở Colombia lên đến 40 cơ quan và 4.500 người làm việc quanh Đại sứ quán Mỹ ở Bogota, lúc đó được coi là cơ quan ngoại giao lớn nhất của Mỹ trên thế giới. Theo “Kế họach Colombia”, CIA không được phép tham gia trực tiếp vào các chiến dịch. Quốc hội Mỹ cũng không cho phép quân đội nước này dính líu vào Coombia nhằm tránh sự leo thang chiến tranh như từng xảy ra ở Nicaragua, El Salvador, Honduras và Panama trong thập niên 80 của thế kỷ trước.

Một sĩ quan được Giám đốc CIA George Tenet biệt phái đến thủ đô Bogota của Colombia để thành lập một phòng tình báo bên trong Đại sứ quán Mỹ gọi là "Bunker". Đó là căn phòng chật chội có diện tích chỉ khoảng 20m2, trần thấp và được trang bị 3 dãy máy tính với 8 người ngồi ở mỗi dãy - một số miệt mài nghiên cứu các bản đồ vệ tinh về rừng rậm, còn số khác lùng sục những vị trí ẩn náu ngầm dưới đất của phiến quân FARC. Những giao tiếp qua điện thoại di động và radio của phiến quân bị chặn bắt được NSA giải mã và dịch ra tiếng Anh.

Các chuyên gia phân tích của Bunker tìm kiếm mối liên kết giữa các cá nhân với đường dây vận chuyển ma túy, vũ khí và tiền bạc của phiến quân. Bunker cũng giúp Colombia xây dựng mạng lưới tình báo tín hiệu trên cả nước. Bên ngoài Bunker, các sĩ quan CIA cùng với nhân viên hợp đồng huấn luyện, tuyển mộ người chỉ điểm cho những người Colombia đã qua xem xét lý lịch và kiểm tra bằng máy phát hiện nói dối một cách chặt chẽ.

CIA cũng huấn luyện các nhà thẩm vấn Colombia cách đặt ra nhiều câu hỏi hiệu quả để khai thác thông tin từ những phần tử đào ngũ khỏi lực lượng FARC mà không cần dùng đến những kỹ thuật gọi là "thẩm vấn tăng cường" được chính quyền Mỹ cho phép sử dụng đối với Al-Qaeda và về sau bị Quốc hội Mỹ hủy bỏ.--PageBreak--

CIA cũng tạo ra các cơ sở dữ liệu phục vụ cho cuộc tìm kiếm và lập nên một bức tranh hoàn hảo hơn về tổ chức vũ trang FARC. Về phía mình, chính quyền Colombia thưởng tiền cho những phần tử phiến quân đào ngũ và cho phép họ tái hội nhập xã hội. Sau đó, một số phần tử này tự nguyện cung cấp nhiều thông tin giá trị về FARC bao gồm: hệ thống chỉ huy, những con đường hành quân, những khu trại, mạng lưới hậu cần và các nguồn ma túy và tài chính của tổ chức. Ngoài ra, họ còn giúp NSA nhận diện những giọng nói thường sử dụng những từ ngữ mã hóa.

Đôi khi, CIA còn sử dụng phiến quân đào ngũ thâm nhập vào các khu trại FARC để lắp đặt những thiết bị nghe lén hoặc các thiết bị dẫn đường phát tín hiệu cho máy bay ném bom thông minh. Nhưng, CIA nhanh chóng nhận ra rằng việc xác định vị trí của các thủ lĩnh FARC còn dễ hơn việc bắt giữ hoặc tiêu diệt. Khoảng 60 lần, quân đội Colombia nhận được thông tin tình báo. Tuy nhiên, việc thực hiện các vụ bắt giữ, ám sát các thủ lĩnh của FARC không hề dễ dàng, bởi FARC có hệ thống cảnh báo từ xa.

Thủ lĩnh FARC Raul Reyes năm 2002 ở Los Pozos, Colombia.
Thủ lĩnh FARC Raul Reyes năm 2002 ở Los Pozos, Colombia.

Cuộc chiến tranh tiêu diệt mục tiêu bằng vũ khí thông minh

Tomas Medina Caracas - thủ lĩnh Mặt trận thứ 16 của FARC và cũng được gọi là Negro Acacio - là nhân vật đầu tiên mà Bunker quyết định tiêu diệt bằng cuộc tấn công bom thông minh hay PGM. Khoảng 4h30 sáng ngày 1/9/2007, máy bay thả vài quả bom thông minh "Enhanced Paveway II" xuống khu trại của Negro Acacio nằm ở miền Tây Colombia và xét nghiệm ADN cái chân duy nhất còn lại trên trận địa sau đó chứng minh thủ lĩnh này đã chết.

Khoảng 6 tuần sau, những quả bom PGM của Mỹ tiếp tục tiêu diệt Gustavo Rueda Diaz, tức Martin Caballero, thủ lĩnh Mặt trận thứ 37 của FARC trong khi hắn đang nói chuyện qua điện thoại di động. Sau khi tiêu diệt được Negro Acacio và Caballero, hai thủ lĩnh hàng đầu của phiến quân, 2 mặt trận 16 và 37 tan rã hoàn toàn. Cái chết của hai thủ lĩnh FARC cũng gây ra làn sóng đào ngũ lan rộng trong hàng ngũ phiến quân - theo mật thư Bộ Ngoại giao Mỹ đề ngày 6/3/2008 và được Wikileaks tiết lộ vào năm 2010.

Lực lượng FARC.
Lực lượng FARC.

Tháng 3/2008, với sự đồng ý ngầm của Mỹ, không quân Colombia ném những quả bom thông minh PGM qua biên giới Ecuador giết chết thủ lĩnh Raul Reyes. Vào mùa xuân năm 2009, mục tiêu kế tiếp của CIA là trùm buôn lậu ma túy Daniel Herrera, hay còn gọi là Don Mario, lúc đó là phần tử truy nã đặc biệt ở Colombia và là người chịu trách nhiệm về 3.000 vụ ám sát trong thời gian hơn 18 tháng. Nhưng, đây chỉ mới là bước đầu trong kế hoạch đánh tan tổ chức vũ trang FARC của CIA.

Sau các trận ném bom PGM, binh sĩ Colombia sẽ tiến vào khu vực để tuy bắt những người còn sống sót, thu dọn xác chết cũng như điện thoại di động, máy tính và các ổ cứng. Các sĩ quan CIA cũng trải qua 3 năm huấn luyện cho phi công Colombia sử dụng những quả bom thông minh dẫn hướng bằng laser tấn công các mục tiêu. Mỗi một chiến dịch như thế đều phụ thuộc rất lớn vào nguồn tình báo tín hiệu của NSA. Nhưng, đây mới là bước đầu trong kế hoạch đánh tan tổ chức vũ trang FARC của CIA

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.