Hũ gạo kháng chiến và bức ảnh “Luân hồi” tại ngôi chùa lịch sử

Chùa Tứ Giáp (thôn Chùa Nguộn, thị trấn Nhã Nam, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang) là nơi Công an khu XII (gồm 7 tỉnh Lạng Sơn, Cao Bằng, Bắc Giang, Bắc Ninh, Quảng Yên, Hồng Gai và Hải Ninh) đứng chân trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Đây cũng là nơi Công an khu XII xuất bản tờ báo “Bạn dân” do Giám đốc Hoàng Mai chủ trì. Đầu Xuân Mậu Tý 1948, Công an khu XII xuất bản số báo Xuân đặc biệt, gửi biếu Bác Hồ kèm một lá thư xin ý kiến về cách làm báo. Bác đã viết thư gửi đồng chí Hoàng Mai, đề ngày 11/3/1948. Trong thư, Người nêu về Tư cách người Công an cách mệnh và chỉ bảo cụ thể cách làm báo. Nội dung thư sau đó được phổ biến tới toàn lực lượng CAND. Công an khu XII, Ty Công an Thanh Hóa rồi Sở Công an Nam Bộ… là những đơn vị đầu tiên tổ chức quán triệt, phát động thực hiện “Sáu điều Bác Hồ dạy CAND".

CAND Tết trang 18: Hũ gạo kháng chiến và bức ảnh “Luân hồi” tại ngôi chùa lịch sử -0
Mặt trước chùa Tứ Giáp hôm nay.

Ngày 11/3/2018, đúng dịp kỷ niệm 70 năm lực lượng CAND đón nhận thư Bác, “Khu di tích lịch sử Sáu điều Bác dạy CAND” được khánh thành. Phòng truyền thống khu lưu niệm đã trở thành nơi lưu giữ, trưng bày hàng trăm tư liệu, hiện vật phản ánh quá trình lực lượng CAND học tập và làm theo Sáu điều Bác dạy. Trong khu trưng bày, trọn vẹn một gian phòng là bức tranh vẽ chùa Tứ Giáp, hai màu xanh đỏ, màu xanh của lá, màu đỏ của hoa. Trang trọng giữa khuôn hình là một hiện vật gốc được trưng bày: Một cái chum! Đây là hiện vật quý, gây sự chú ý với khách tham quan. Cái chum sành dung tích 15 lít được làm thủ công, có một vết lõm in hình dấu tay người thợ.

Ngày cuối năm bận rộn, tôi tranh thủ đến thăm cụ Nguyễn Văn Cư, 87 tuổi, người đã trao tặng hiện vật cho Khu di tích thì mới hay đó là vật quý giá của gia đình cụ. Cha cụ Cư là Nguyễn Văn Ứng. Những năm kháng chiến chống Pháp, gia đình cụ Ứng ở thôn Bãi Ban (thị trấn Nhã Nam, huyện Tân Yên) được đồng chí Hoàng Mai, Giám đốc Công an khu XII chọn làm cơ sở. Những ngày tháng ấy, chiếc chum đựng gạo, rồi câu chuyện về "hũ gạo kháng chiến" đã lan tỏa, góp phần vào những phong trào tương thân, tương ái, ủng hộ kháng chiến, kiến quốc.

Sau này, chiếc chum được đồng chí Hoàng Mai tặng lại gia đình cụ Ứng. Cụ Nguyễn Văn Cư bồi hồi nhớ lại: Trước khi qua đời năm 1979, người cha của cụ dặn dò mấy anh em phải giữ gìn chiếc chum cẩn thận, đó là kỷ vật của cán bộ cách mạng. Bảy anh em cụ Cư mỗi người sống một nơi nhưng chiếc chum vẫn được gia đình bảo quản. Khi khu lưu niệm khánh thành, được gửi gắm kỷ vật cho Ban Quản lý khu di tích, cả gia đình Cụ đều thấy tự hào, sau bao năm “châu đã về Hợp Phố”...

CAND Tết trang 18: Hũ gạo kháng chiến và bức ảnh “Luân hồi” tại ngôi chùa lịch sử -0
Cụ Nguyễn Văn Cư thăm Phòng truyền thống tại khu di tích.

Cụ Cư là con trai thứ tư và cũng là người gắn bó với ngôi chùa Tứ Giáp. Sau những năm tháng tuổi trẻ tham gia thanh niên xung phong rồi trở về làm ruộng tại quê nhà, đến năm 1989, lão nông Nguyễn Văn Cư tình nguyện làm thủ nhang của chùa. Khách đến là cụ tận tình chỉ dẫn: Nơi này là bức đại tự "Phúc Vô Lượng" được triều Nguyễn sắc phong năm 1940, trên cột bên trái còn hằn dấu tích của đạn pháo giặc Pháp. Cây nhãn, cây gạo được trồng từ khi các bậc tiền nhân gây dựng ngôi chùa năm 1771. Tấm bằng chứng nhận di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia đã nhuốm màu thời gian...

Năm 2021, với truyền thống uống nước nhớ nguồn, chùa Tứ Giáp được chính quyền địa phương, nhân dân và lực lượng Công an cả nước góp công, góp của tu bổ từ dấu tích xưa còn lại là khung bảy gian hậu cung. Cũng năm ấy, cây gạo tuổi đời trải qua 3 thế kỷ đã “hóa”, cái gốc to được các nghệ nhân tạc thành bức tượng Phật Địa Tạng. Sáng ngày 23/6/2021, Phòng Công tác Đảng và Công tác chính trị Công an tỉnh Bắc Giang tổ chức Lễ kết nạp đảng viên mới tại Khu lưu niệm Sáu điều Bác Hồ dạy CAND và tổ chức cho cán bộ, chiến sĩ tham quan chùa Tứ Giáp.

Thượng tá Đoàn Thế Phong, Phó Trưởng phòng khi đó (hiện là Phó trưởng Công an huyện Lục Nam) đã tình cờ ghi lại được tấm hình gốc gạo đại thụ dang vòng tay che chở thân cây con mới mọc lên, xuyên qua lỗ của một gốc cây. Bức ảnh được anh đặt tên là “Tiếp nối”, gắn với sự kiện kết nạp đảng viên mới hôm đó. Nhiều người đến thăm và được nghe câu chuyện cây gạo cổ, bức tượng Phật Địa Tạng, tận mắt thấy một mầm xanh tiếp nối, nên tấm hình càng được đánh giá có nhiều ý nghĩa và độc đáo. Ngày 27/8/2022, tác giả bức ảnh dẫn đoàn công tác của công an một tỉnh bạn đến thăm chùa Tứ Giáp. Khi dừng lại trước bức tượng Phật Địa Tạng, Thượng tá Đoàn Thế Phong kể với khách tham quan về câu chuyện và mong muốn dâng tác phẩm lên chùa Tứ Giáp làm kỷ niệm. Tấm hình độc đáo được in ra, đóng khung trang trọng, mang đến chùa cung kính thắp hương, thỉnh chuông, dâng tác phẩm. Sau đó, Giáo hội Phật giáo tỉnh Bắc Giang tổ chức lễ an vị tượng Phật Địa Tạng, cùng với tấm hình này và đặt tên mới là “Luân hồi”.

CAND Tết trang 18: Hũ gạo kháng chiến và bức ảnh “Luân hồi” tại ngôi chùa lịch sử -0
Bức ảnh quý “Luân hồi”.

Thượng tá Đoàn Thế Phong kể lại: “Ngày khánh thành chùa Tứ Giáp, mùng 8 tháng 8 năm Nhâm Dần (3/9/2022), cùng gia đình đến thăm chùa, chiêm bái lại tác phẩm, tôi rất xúc động. Chùa Nguộn - nơi cưu mang lực lượng CAND một thời gian khó, nơi có quần thể khu di tích gồm Khu di tích lưu niệm Sáu điều Bác dạy liền kề với ngôi chùa Tứ Giáp… có ý nghĩa tinh thần rất quan trọng với mỗi cán bộ, chiến sĩ CAND; nên tôi càng tin mình đã may mắn khi tình cờ lưu lại được bức ảnh  Luân hồi”.

Mảnh đất Chùa Nguộn nay đang có những bước chuyển mình, là nơi lưu giữ những di sản tinh thần vô giá của lực lượng CAND, khắc ghi những điều Bác dạy, trở thành "địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng. Những câu chuyện giản dị về sự gắn bó máu thịt của nhân dân với lực lượng Công an còn lan tỏa mãi. Cây gạo luân hồi sẽ vươn cao, rực rỡ những bông hoa màu đỏ như những đốm lửa long lanh mỗi độ tháng Ba về – cũng là dịp tròn 75 năm trước Bác Hồ đã gửi thư cho vị Giám đốc Công an khu XII nêu Sáu điều tư cách người Công an cách mạng.

Thế Vũ

Các tin khác

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?

Là công trình đặc trưng của văn hóa Chăm Pa có nhiều giá trị khoa học, lịch sử, kiến trúc, di tích tháp đôi Liễu Cốc (ở làng Liễu Cốc Thượng, phường Kim Trà, TP Huế) hơn 1.000 năm tuổi đã được các cơ quan chức năng tổ chức khai quật khảo cổ học 2 đợt. Tuy nhiên đến nay, di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia này đang trong tình trạng xuống cấp, chưa được tu bổ, bảo tồn để phát huy giá trị di tích.

Bài thơ đặc biệt của PGS, Viện sĩ Tôn Thất Bách năm 1969

Bài thơ đặc biệt của PGS, Viện sĩ Tôn Thất Bách năm 1969

Cách đây hơn nửa thế kỷ, giữa những ngày đánh Mỹ sôi sục, một bài thơ đặc biệt đã ra đời trong lửa đạn tại Khu 4 năm 1969. Tác giả của những dòng thơ ấy không ai khác chính là bác sĩ trẻ 23 tuổi, sau này trở thành Phó giáo sư, Viện sĩ Tôn Thất Bách lừng danh.

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Sơn mài là một trong những loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Việt Nam, kết tinh từ kỹ thuật thủ công tinh xảo và tư duy thẩm mỹ mang đậm bản sắc dân tộc. Trải qua hàng trăm năm phát triển, từ những sản phẩm phục vụ tín ngưỡng, trang trí cung đình cho đến nghệ thuật tạo hình hiện đại, sơn mài luôn vận động không ngừng để thích nghi với thời đại. Tuy nhiên, có một câu hỏi mà cả các nghệ nhân và nghệ sĩ cùng quan tâm là làm thế nào để loại hình nghệ thuật truyền thống này tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại?

Ký ức thời hoa lửa

Ký ức thời hoa lửa

Tháng tư về, như bao người lính năm xưa, Thiếu tướng Nguyễn Văn Phê, nguyên Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh Bình Dương (cũ) lại bồi hồi nhớ những năm tháng xông pha trận mạc, về từng trận đánh làm nức lòng quân dân miền Đông Nam bộ, cho đến khoảnh khắc chứng kiến Sài Gòn giải phóng. Ở tuổi 89, trong lòng của vị tướng già vẫn còn nguyên hương vị của ngày đại thắng mùa xuân, thống nhất đất nước.

Chuyện về điệp báo A10 bác sĩ Nguyễn Hữu Khánh Duy

Chuyện về điệp báo A10 bác sĩ Nguyễn Hữu Khánh Duy

Khi “Non sông liền một dải”, trở về với cuộc sống đời thường, những điệp báo viên A10 lại tiếp tục chung tay kiến thiết, xây dựng đất nước bằng tất cả tâm huyết của mình, trong số đó có bác sĩ Nguyễn Hữu Khánh Duy – Cụm phó Cụm Điệp báo A10.

Kỳ tích Báo Quân giải phóng: Những trang sử viết bằng máu & lửa chiến trường

Kỳ tích Báo Quân giải phóng: Những trang sử viết bằng máu & lửa chiến trường

Giữa làn mưa bom bão đạn của chiến trường miền Nam khốc liệt, có một đội quân không chỉ cầm súng mà còn cầm bút, tạo nên những trang sử bằng mực in và cả máu xương. Đó là những cán bộ, phóng viên Báo Quân giải phóng (mật danh A4, Báo chỉ tồn tại trong 12 năm: 1963-1975) - những người đã viết nên kỳ tích với 338 số báo, trở thành vũ khí sắc bén trên mặt trận tư tưởng, góp phần làm nên đại thắng mùa Xuân năm 1975.

Thắm mãi ngày đất nước dậy cờ hoa

Thắm mãi ngày đất nước dậy cờ hoa

Đã 51 năm trôi qua, mỗi khi nhớ đến ngày 30/4/1975, biết bao người con đất Việt không khỏi nghẹn ngào xúc động, họ là những nhân chứng trong ngày vui bất tận của dân tộc, ngày hội non sông thu về một mối, Bắc – Nam một nhà. Ngày hội già trẻ, gái, trai từ Nam chí Bắc ngập trong rừng cờ, rừng hoa. Mỗi gương mặt sáng rỡ lên trong trời đất lộng gió hòa bình.

Trà Sư: Đi chậm lại giữa một hệ sinh thái

Trà Sư: Đi chậm lại giữa một hệ sinh thái

Có những điểm đến gây ấn tượng bằng sự náo nhiệt. Trà Sư thì làm điều ngược lại. Khu rừng ngập nước này của An Giang không vội vàng chinh phục du khách bằng những cú “wow” phô trương, mà bằng một trải nghiệm lặng, sâu và kéo người ta ra khỏi nhịp sống quá nhanh.

Tìm giải pháp để văn hoá truyền thống tạo ra giá trị, nuôi được cộng đồng

Tìm giải pháp để văn hoá truyền thống tạo ra giá trị, nuôi được cộng đồng

Cùng với chuyển biến tư duy từ bảo tồn văn hoá đơn thuần sang bảo tồn gắn với phát triển, nhiều địa phương đã từng bước khai thác giá trị văn hóa để tạo sinh kế, nâng cao đời sống cho người dân. Tuy nhiên, để văn hoá thực sự “sống” trong cộng đồng, tạo ra giá trị, nuôi sống cộng đồng thì vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức.

Từ bến sông xưa vọng lại đến công viên tưởng niệm phà Gianh

Từ bến sông xưa vọng lại đến công viên tưởng niệm phà Gianh

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, nhiều thanh niên, sinh viên tạm biệt mái trường, quê hương, gia đình để lên đường. Bến phà Gianh, Quảng Bình (cũ) là nơi họ đến cùng với nhân dân địa phương để bảo vệ tuyến đường huyết mạch vào Nam. Và nhiều người mãi mãi tuổi 20 ở lại phà Gianh.

Hát nhép, sử dụng AI để giả mạo nghệ sĩ bị xử lý như thế nào?

Hát nhép, sử dụng AI để giả mạo nghệ sĩ bị xử lý như thế nào?

Cấm hát nhép được triển khai tại tất cả các địa phương trên cả nước, không phải chỉ riêng ở TP Hồ Chí Minh. Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) đã có công văn đề nghị các địa phương chấn chỉnh tình trạng biểu diễn, tổ chức biểu diễn không trung thực, trong đó tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, bao gồm cả hát nhép.

Góp phần làm sáng tỏ một danh nhân Hà Nội đầu thế kỷ XX

Góp phần làm sáng tỏ một danh nhân Hà Nội đầu thế kỷ XX

Cuốn sách “Chí sĩ Nguyễn Khắc Cần trong phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX” của tác giả Thiếu tá Nguyễn Mạnh Tấn - một cán bộ đang công tác tại Công an TP Hà Nội - là một công trình có giá trị, thể hiện tinh thần trách nhiệm khoa học, sự tâm huyết với lịch sử và truyền thống dân tộc.

“Chạm” vào bình minh trên biển mây Samten Hills Dalat

“Chạm” vào bình minh trên biển mây Samten Hills Dalat

Nằm yên bình giữa miền đồi núi trập trùng của vùng Đơn Dương, Samten Hills Dalat (Lâm Đồng), không chỉ là một điểm đến mà còn là hành trình trở về với sự tĩnh tại trong mỗi con người. Ở nơi ấy, khi đêm vừa kịp khép lại, bình minh bắt đầu hé mở, thiên nhiên dường như cất lên một bản giao hưởng dịu dàng sâu lắng, nơi mây, nắng và gió quyện hòa trong từng khoảnh khắc.

Đón đọc Văn nghệ Công an số 805

Đón đọc Văn nghệ Công an số 805

Văn nghệ Công an số 805 Phát hành thứ Năm, ngày 2/4/2026. Văn nghệ Công an số 805 với nhiều bài viết hấp dẫn, dày 24 trang, khổ 30x40cm, giá bán lẻ 8.000 đồng/ tờ.

Dấu ấn kinh tế tư nhân trong diện mạo văn hóa thế hệ mới của Việt Nam

Dấu ấn kinh tế tư nhân trong diện mạo văn hóa thế hệ mới của Việt Nam

Một đời sống mới của du lịch văn hoá đã sẵn sàng từ khi Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam ban hành. Mục tiêu xây dựng Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật tầm cỡ khu vực và thế giới đã và đang có sự tham gia đặc biệt tích cực của một lực lượng sáng tạo nòng cốt, đó là kinh tế tư nhân.