Theo Al-Manar, Đài Truyền hình thân chính quyền Syria ở nước Liban láng giềng, "những hòn đá giả" của tình báo Israel có thể theo dõi và quay phim mọi động thái của tàu chiến Nga và ngay lập tức truyền tín hiệu hình ảnh về Tel Aviv qua vệ tinh. Đài Truyền hình của Syria cho thấy một camera, một đĩa vệ tinh và những thiết bị khác bao gồm bình điện và các sợi dây cáp giấu kín trong vài hòn đá giả.
Người ta cho rằng những hòn đá giả này được bài trí bởi các thợ lặn của đội tàu Flotilla 13, đơn vị biệt kích hải quân tinh nhuệ của Israel. Nhóm thợ lặn tiến lên đảo Al-Nami từ một chiếc tàu ngầm trang bị vũ khí hạt nhân do Đức sản xuất.
Sứ mạng của nhóm biệt kích hải quân Israel không dễ bị chính quyền Syria phát hiện, song khó qua mắt được những cuộc tuần tra của "bạn bè", nghĩa là từ hạm đội Mỹ và trạm do thám của Anh đặt ở đảo quốc Cyprus luôn giám sát chặt vùng bờ biển của Syria.
Ban đầu, nhóm biệt kích Israel đổ bộ lên đảo Al-Nami lấy mẫu đá để từ đó thiết kế những hòn đá có màu sắc và kích thước tương tự trước khi đặt chúng vào đúng các vị trí để thực hiện mục tiêu do thám. Nương theo bóng đêm, nhóm người nhái hải quân Israel vận chuyển trang thiết bị do thám trên những chiếc xuồng phao lắp động cơ ngoài giảm thanh tiến đến đảo Al-Nami và mất vài giờ để lắp đặt hệ thống.
Nhóm người nhái chỉ rời khỏi đảo sau khi kiểm tra sự truyền tín hiệu từ những hòn đá giả đến vệ tinh hoạt động tốt. Mọi việc diễn ra trong lặng lẽ trước khi mặt trời lên và ngư dân xuất hiện. Hiện thời, người ta chưa biết trạm do thám này của tình báo Israel đã hoạt động được bao lâu trước khi bị ngư dân phát hiện.
Một quan chức an ninh Syria giấu tên nhận định, thiết bị do thám rất phức tạp và ngoài nhiệm vụ theo dõi các tàu chiến Nga nó còn có thể thu thập thông tin tình báo về mọi sự di chuyển của quân đội Syria.
Cảng Tartus của Syria được Hải quân Nga thuê năm 1971 và vài chiếc tàu tuần dương Nga trang bị tên lửa được cho là đến neo đậu trong vài tháng trở lại đây. Vừa qua, Phó Đô đốc Nga Viktor Chirkov nhấn mạnh cảng Tartus là "vô cùng quan trọng đối với chúng ta".
Năm 2012, một báo cáo của Radio Free Europe tuyên bố Moskva có căn cứ hải quân ở Tartus và đưa đến đây những chiếc tàu ngầm hạt nhân, đồng thời vũ khí của Nga cũng được vận chuyển qua cảng chiến lược này.
Radio Free Europe nhấn mạnh: "Mối quan tâm địa chính trị và chiến lược lớn nhất của Nga ở Syria là sử dụng cảng nước sâu ở Tartus". Trong khi Nga tiếp tục duy trì sự ủng hộ về mặt ngoại giao đối với Syria, sự hiện diện tình báo và quân đội của Nga vẫn không ngừng tăng lên trong khu vực.
Vùng bờ biển Syria là pháo đài của cộng đồng người Alawite thiểu số, bao gồm Tổng thống Bashar al-Assad và nhiều nhân vật khác trong chính phủ. Một nguồn quốc phòng Syria cho biết: "Người Nga từ lâu đã biết chắc Al-Assad sẽ thất bại và cuối cùng sẽ rút lui về vùng đất của người Alawite cho nên họ muốn có mặt ở Tartus".
Israel cũng căng thẳng giám sát những sự triển khai quân sự ở Tartus và bất cứ hoạt động bất thường nào của người Nga ở đây - như là sự sơ tán bất ngờ các gia đình và nhân vật quan trọng - đều cung cấp cho Tel Aviv dấu hiệu về những diễn biến sắp sửa xảy ra trong khu vực.
Trong những tuần gần đây, đạn pháo lạc qua biên giới Israel đến Cao nguyên Golan đã dẫn đến những đòn trả đũa. Nhưng, mối lo ngại đang lên của Israel là các nhóm Hồi giáo cực đoan dưới ngọn cờ của Mặt trận Al-Nusra có thể giành được quyền kiểm soát khu vực biên giới và đặt ra mối đe dọa cho Tel Aviv.
Như mới đây Thiếu tướng Yair Golan - Chỉ huy quân đội Israel chịu trách nhiệm về khu vực phía bắc nước này - cảnh báo: "Nguy cơ về cuộc chiến tranh toàn diện đang tăng và khi nó xảy ra sẽ rất bất ngờ và đặt mối đe dọa chưa từng có cho các thành phố Israel".
Yair Golan cho biết Israel đang cân nhắc làm việc với những người Syria chống đối những đạo quân Hồi giáo cực đoan để tạo ra một vùng đệm trong lòng miền Nam Syria.
Thời gian qua, có ít nhất 12 tàu chiến của Hải quân Nga tập trận ở Địa Trung Hải và Vịnh Aden, bao gồm các chiến thuật chống tàu ngầm và phòng không ở gần bờ biển Syria. Bộ trưởng Quốc phòng Nga cho biết cuộc tập trận nhằm cải thiện khả năng chiến đấu của hải quân cũng như các sứ mạng chiến đấu khác.
Các nguồn tin khác cũng cho biết có ít nhất 4 chiếc tàu Hải quân Nga đến cảng Tartus vào tháng 1/2013, trong đó có 2 chiếc là được xác định là tàu tuần dương trang bị tên lửa Moskva và tàu khu trục Smetlivy.
Tình báo Mỹ cũng cho rằng tàu vận tải quân sự Nga chở vũ khí, đạn dược và một số nhỏ binh sĩ đến cảng Tartus. Hình ảnh vệ tinh của tình báo Mỹ cho thấy chiếc tàu Nikolay Filchenkov của Hải quân Nga tiến đến cảng Sevastopol ở Biển Đen vào ngày 7/6/2012 và sau đó hướng đến cảng Tartus của Syria.
Tàu Nikolay Filchenkov là tàu đổ bộ lớn có thể chở đến 1.700 tấn hàng và 300 binh sĩ - theo Tổ chức Giám sát nhân quyền HRW. Nhưng, chính quyền Nga tuyên bố nước này chống đối hành động đưa quân đội bên ngoài vào Syria vì như thế chỉ tạo thêm tình hình phức tạp ở đất nước đang bị cuộc nội chiến tàn phá này
