'Hội chứng' thiếu doanh nghiệp cỡ vừa và những hệ lụy

Theo Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), trong số 500.000 doanh nghiệp (DN) đang hoạt động tại Việt Nam, các DN có quy mô lớn chỉ chiếm khoảng 2%, DN quy mô vừa cũng chỉ khoảng 2-3%, 95-96% số DN còn lại thuộc quy mô nhỏ và siêu nhỏ.

Sự mất cân đối trong cơ cấu DN, đã khiến cho nền kinh tế đang đứng trước “hội chứng” thiếu DN cỡ vừa, hạn chế khả năng nâng cao năng lực cạnh tranh của DN Việt Nam, bởi trong bối cảnh hội nhập sâu rộng như hiện nay, chỉ có DN quy mô cỡ vừa và lớn mới có đủ sức tham gia kết nối hiệu quả vào nền kinh tế toàn cầu.

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, chỉ có DN vừa và lớn mới kết nối hiệu quả vào nền kinh tế toàn cầu.
Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, chỉ có DN  vừa và lớn mới kết nối hiệu quả vào nền kinh tế toàn cầu.

Theo phân tích của TS Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch VCCI, khái niệm thiếu DN cỡ vừa, nhằm đề cập đến vấn đề thiếu các DN khu vực tư nhân Việt Nam có khả năng tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, tăng giá trị gia tăng nội địa, khắc phục phân mảng trong cung ứng.

Cơ cấu các kinh tế được cho là hiệu quả, cân đối thường được thiết kế theo hình kim tháp, trong khi đó cơ cấu kinh tế Việt Nam chỉ với 2% DN quy mô lớn, 2-3% DN cỡ vừa và 95-96% DN quy mô nhỏ và siêu nhỏ lại là đáy lớn, chóp nhỏ, cơ thể DN không cân đối. Các DN nhỏ, cực nhỏ thì khó có thể tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Điều này lý giải vì sao các DN FDI vào Việt Nam, khi họ tổ chức các mô hình sản xuất, láp ráp tại Việt Nam, thì họ tồn tại như một “ốc đảo” trong nền kinh tế. Không có sức lan tỏa, giá trị gia tăng từ đầu tư FDI không lớn cho nền kinh tế Việt Nam, khi DN Việt Nam không thể tham gia vào chuỗi giá trị gia tăng của họ, để vươn lên trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Thực tế cho thấy, nếu không bị thiếu những DN cỡ vừa này, thì Việt Nam sẽ hoạt động hiệu quả hơn trên thị trường xuất khẩu. Rủi ro ở đây là nhà đầu tư tiềm năng sẽ không đến Việt Nam. Vấn đề này sẽ trở nên nghiêm trọng hơn, khi chi phí nhân công-yếu tố chính thu hút vốn đầu tư nước ngoài của Việt Nam - đang tăng lên.

 Không giống các thị trường lớn như Trung Quốc, Ấn Độ, thị trường nội địa của Việt Nam không đủ lớn để hấp dẫn nhiều nhà đầu tư, vì thế mục tiêu của Việt Nam là nên thu hút các DN đang tìm kiếm trung tâm sản xuất cho cả khu vực. Tuy nhiên, về mặt này, chúng ta đang kém xa các nước phát triển trong khu vực, khi số DN có thể tham gia vào chuỗi sản xuất toàn cầu của Malaysia là 46%; Thái Lan là 30%, trong khi đó Việt Nam chỉ có khoảng 21%.

Do đó, để duy trì năng lực cạnh tranh, Việt Nam cần có các DN mạnh trong ngành công nghiệp hỗ trợ để thu hút các nhà đầu tư, trong khi đó, các DN mạnh không thể là DN nhỏ, mà phải là DN cỡ lớn và vừa. Tuy nhiên, xây dựng được 1 DN lớn mất rất nhiều nguồn lực và thời gian. Vì thế, chúng ta không có lựa chọn nào khác, ngoài việc phải xây dựng đội ngũ DN cỡ vừa, để có thể cạnh tranh với các nước trong khu vực.

Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề này, mới đây, Quốc hội đã có quyết định bổ sung ngành công nghiệp hỗ trợ vào danh mục các  ngành được ưu đãi thuế. Tuy muộn mằn nhưng là tín hiệu tốt. Bằng cách này, chúng ta có thể hỗ trợ các DN nhỏ và vừa có thể lớn lên, đủ sức để cạnh tranh với các đối thủ trong khu vực.

Huyền Thanh

Các tin khác

Hơn 11 triệu cổ phiếu F88 phát hành thêm chính thức giao dịch trên UPCoM

Hơn 11 triệu cổ phiếu F88 phát hành thêm chính thức giao dịch trên UPCoM

F88 đã hoàn tất thủ tục đưa cổ phiếu chào bán ra công chúng và giao dịch trong bối cảnh lợi nhuận trước thuế cả năm 2026 dự báo vượt hơn 30% kế hoạch năm. Doanh nghiệp tiếp tục bổ sung nguồn vốn, nâng hiệu quả vận hành và triển khai kế hoạch chuyển sang niêm yết trên HOSE.

Huy động vốn theo phương thức PPP cho cao tốc: Cần thiết kế đúng bài toán đầu tư

Huy động vốn theo phương thức PPP cho cao tốc: Cần thiết kế đúng bài toán đầu tư

Trước nhu cầu huy động khoảng 846.000 tỷ đồng ngoài ngân sách để phát triển đường bộ cao tốc giai đoạn 2026 - 2030, ông Hồ Minh Hoàng - Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Đèo Cả cho rằng, muốn thu hút nguồn vốn dài hạn, mỗi dự án cần được chuẩn bị trên cơ sở dữ liệu minh bạch, cấu trúc phù hợp và phân bổ rủi ro rõ ràng. Thực tiễn các dự án Đèo Cả tham gia cũng cho thấy phương thức đối tác công - tư (PPP) là giải pháp huy động hiệu quả nguồn lực tư nhân khi Nhà nước và doanh nghiệp cùng thiết kế đúng bài toán ngay từ đầu.

Hải quan trao công nhận doanh nghiệp ưu tiên cho 3 doanh nghiệp FDI

Hải quan trao công nhận doanh nghiệp ưu tiên cho 3 doanh nghiệp FDI

Ngày 29/9 tại TP Hà Nội, Cục Hải quan đã tổ chức lễ trao quyết định công nhận doanh nghiệp ưu tiên đối với 3 doanh nghiệp FDI và quyết định gia hạn áp dụng chế độ doanh nghiệp ưu tiên với 4 doanh nghiệp khác và kỷ niệm 15 năm Chương trình Doanh nghiệp ưu tiên Việt Nam.

Quảng Trị tăng tốc xây dựng các công trình trọng điểm

Quảng Trị tăng tốc xây dựng các công trình trọng điểm

Quảng Trị là địa phương đang triển khai nhiều dự án hàng nghìn tỷ đồng như: Cảng hàng không Quảng Trị, Dự án Nhà máy điện gió LIG - Hướng Hóa 1, Dự án Trung tâm điện lực Quảng Trạch… nên lãnh đạo tỉnh Quảng Trị đang chỉ đạo các cấp ủy, chính quyền tập trung cao nhất, nỗ lực cao nhất tìm giải pháp để đẩy nhanh tiến độ.

Những điểm nhấn đắt giá của nhà phố biển Sông Town sắp bàn giao tại CaraWorld

Những điểm nhấn đắt giá của nhà phố biển Sông Town sắp bàn giao tại CaraWorld

Sở hữu vị trí tâm điểm thương mại tại đô thị biển CaraWorld, phân khu Sông Town đang bước vào cột mốc quan trọng khi chuẩn bị bàn giao hàng trăm căn nhà phố trong Quý 4/2026 và đợt bàn giao đầu tiên dự kiến trong tháng 10 tới. Thiết kế đa công năng kết hợp mô hình “Nhà bên sông, phố bên Vịnh” hướng đến hai giá trị song hành: nâng chất lượng sống nghỉ dưỡng và gia tăng giá trị tài sản trong quá trình sử dụng, khai thác.

MSB mở rộng hệ sinh thái tài chính, hướng tới mô hình đa dịch vụ

MSB mở rộng hệ sinh thái tài chính, hướng tới mô hình đa dịch vụ

Với mục tiêu hướng đến việc hoàn thiện hệ sinh thái tài chính toàn diện lấy hoạt động ngân hàng làm nền tảng cốt lõi, Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (MSB) đã lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản về các nội dung chiến lược: Tăng cường nguồn lực vốn, thành lập ngân hàng thương mại TNHH MTV do MSB sở hữu 100% vốn tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam, mở rộng sang chứng khoán, bảo hiểm nhân thọ - phi nhân thọ và sửa đổi, bổ sung một số văn bản về tổ chức, quản trị.

Vietjet khẳng định vị thế tại giải thưởng du lịch quốc tế năm 2026

Vietjet khẳng định vị thế tại giải thưởng du lịch quốc tế năm 2026

Ngày 28/9, Vietjet tiếp tục ghi dấu ấn toàn cầu với giải thưởng “Thương hiệu hàng không dẫn đầu châu Á năm 2026” (Asia’s Leading Airline Brand 2026) tại lễ trao giải World Travel Awards ở Maldives, đánh dấu cột mốc mới trong hành trình xây dựng thương hiệu hàng không Việt Nam có sức cạnh tranh quốc tế.

Petrovietnam: Làm chủ năng lực tổng thầu EPC công trình dầu khí ngoài khơi

Petrovietnam: Làm chủ năng lực tổng thầu EPC công trình dầu khí ngoài khơi

Qua nhiều thế hệ dự án, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) đã hình thành và làm chủ năng lực tổng thầu EPC/ EPCI/ EPCIC công trình ngoài khơi. Năng lực ấy được tập trung tại những lực lượng kỹ thuật nòng cốt, được kiểm chứng bằng các công trình trọng điểm quốc gia và những hợp đồng lớn tại thị trường quốc tế.

Sôi động các hoạt động hướng tới kỷ niệm 90 năm Ngày Truyền thống ngành Than

Sôi động các hoạt động hướng tới kỷ niệm 90 năm Ngày Truyền thống ngành Than

Mới đây, đồng chí Vũ Quyết Tiến, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) thành phố Quảng Ninh chủ trì buổi làm việc với Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) về công tác chuẩn bị, phối hợp tổ chức Lễ kỷ niệm 90 năm Ngày Truyền thống Công nhân Vùng mỏ - Truyền thống ngành Than 12/11 (1936 - 2026).

BIM Land khai trương Văn phòng bán hàng Thanh Phú Centre Point

BIM Land khai trương Văn phòng bán hàng Thanh Phú Centre Point

Ngày 27/9/2026, BIM Land chính thức khai trương Văn phòng bán hàng Thanh Phú Centre Point, đón tiếp hơn 400 khách hàng, chủ sở hữu, đối tác và đội ngũ kinh doanh. Sự kiện đánh dấu bước tiến mới trong hành trình giới thiệu “Tâm điểm trù phú” đang được định hình tại cửa ngõ phía Tây TP Hồ Chí Minh.

Transerco và V-Green hợp tác phát triển hệ thống trạm sạc xanh tại Hà Nội

Transerco và V-Green hợp tác phát triển hệ thống trạm sạc xanh tại Hà Nội

Chiều ngày 27/7/2026, tại Hà Nội, Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) và Công ty Cổ phần Phát triển Trạm sạc toàn cầu V-Green đã tổ chức Lễ ký kết thỏa thuận khung về hợp tác phát triển kinh doanh dịch vụ trạm sạc, đánh dấu bước tiến quan trọng trong mối quan hệ hợp tác giữa hai đơn vị, hướng tới mục tiêu phát triển hạ tầng sạc đồng bộ, hiện đại, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh trong lĩnh vực giao thông vận tải.