Kỷ niệm 30 năm thành lập Phân viện khoa học hình sự - Bộ Công an tại TP Hồ Chí Minh:

Góp phần giải mã hàng ngàn vụ án “mờ”

Khi có những vụ án lớn, phức tạp xảy ra, Công an các tỉnh, thành phía Nam và các Cục nghiệp vụ thường yêu cầu Phân viện Khoa học hình sự - Bộ Công an tại TP Hồ Chí Minh (C54B) tham gia khám nghiệm hiện trường (KNHT) cũng như trưng cầu giám định (GĐ).

Bởi đây là một đơn vị tập trung những người giàu kinh nghiệm, có trình độ chuyên môn cao và được trang bị nhiều phương tiện, thiết bị hiện đại phục vụ cho công tác GĐ.

Nhưng trên hết đó là tính khẩn trương và kỷ luật mà như vậy sẽ cho ra kết quả đảm bảo tính khách quan, chặt chẽ và khoa học nhằm nhanh chóng tìm ra đối tượng gây án. Tròn 30 năm kể từ ngày thành lập (11-11-1986 - 11-11-2016), C54B đã góp phần giải mã hàng ngàn vụ án “mờ” ở các tỉnh, thành phía Nam.

Trong vụ nổ súng làm chết đôi nam nữ trong ôtô xảy ra vào ngày 15-8-2014 tại khu phố Trung, phường Vĩnh Phú, thị xã Thuận An (Bình Dương), dư luận cho rằng có kẻ đã bắn chết đôi nam nữ này.

Các kỹ thuật viên tham gia khám nghiệm hiện trường một vụ trọng án.
Các kỹ thuật viên tham gia khám nghiệm hiện trường một vụ trọng án.

Tuy nhiên, qua công tác KNHT và GĐ của C54B đã đưa đến kết quả không có kẻ thứ 3 tham gia trong vụ việc trên. Nơi đây đã xác định chính xác chủng loại của khẩu súng, các đầu đạn và võ đạn thu được tại hiện trường là bắn ra từ một khẩu súng.

Hay như vụ 3 mẹ con chết ở huyện Cần Giuộc (Long An), dư luận cho rằng có kẻ nào đó đã sát hại 3 người này. Nhưng bằng tài liệu, vật chứng, dữ liệu các cán bộ C54B đã đưa ra kết luận chính xác là người mẹ đã giết hai con sau đó tự sát.  

Ở chiều hướng ngược lại, có những vụ dư luận cho rằng đó không phải là vụ án thì cán bộ C54B đã chứng minh bản chất của vấn đề. Như vụ chết cháy xảy ra ở huyện Bù Đăng (Bình Phước), nhiều nhân chứng một mực khẳng định thấy người này tự thiêu nhưng qua KNHT, GĐ thì nạn nhân đã chết trước khi bị đốt cháy.

Từ đó đã tìm ra thủ phạm. Vụ cháy xảy ra tại cơ sở điện máy thuộc ấp Sở Tại, xã Bàn Tân Định, Giồng Riềng (Kiên Giang) làm chết 2 cháu bé ngủ ở lầu 2, theo nhận định ban đầu có thể do chập điện.

Tuy nhiên nhờ công tác khám nghiệm tỉ mỉ, GĐ chính xác đã có kết luận nguyên nhân cháy có sự tác động của con người. Hung thủ sử dụng ngọn lửa trần đốt trực tiếp vào các vật liệu dễ cháy phía bên ngoài gần sát cửa…

Không chỉ góp công lớn giải mã những vụ án “mờ”, các cán bộ C54B còn giúp cơ quan điều tra các địa phương gỡ rối những vụ việc tưởng từng như đã rơi vào bế tắc. Điển hình nhất là vụ “giết người, cướp tài sản” do Kiều Quốc Huy (28 tuổi, ngụ Lâm Đồng) thực hiện vào tháng 8-2015.

Qua khai thác của cơ quan điều tra Huy khai trước đó, vào năm 2012, y còn thực hiện hành vi giết chết vợ chồng anh Đỗ Hoàng Bình và chị Phạm Thị Mỹ Hạnh rồi giấu xác xuống giếng sau nhà người anh họ ở thị trấn Lộc Thắng, Bảo Lâm, Lâm Đồng.

Khi đào xới tìm được 2 bộ xương người, cơ quan điều tra Công an tỉnh Lâm Đồng đã trưng cầu giám định một trung tâm pháp y để xác định xem bộ xương nam có đúng là anh Bình hay không.

Sau đó trung tâm pháp y này đã có kết luận là bà Trần Thị Ngọc Hải (mẹ ruột anh Bình) không có quan hệ huyết thống mẹ - con với xác người nam giới được phát hiện. Từ kết luận này đã phát sinh thêm nhiều vấn đề phức tạp buộc cơ quan Công an phải chuyển hướng điều tra là liệu Huy đã giết chết bao nhiêu người và 2 xác chết này là ai?

Khai thác thêm nhưng Huy vẫn một mực khẳng định 2 xác chết này chính là anh Bình và chị Hạnh. Để đảm bảo tính chính xác cao, Công an Lâm Đồng quyết định trưng cầu GĐ lại nhưng lần này là C54B.

Sau 4 ngày tiến hành giám định, phân tích, C54B đã có kết luận bà Trần Thị Ngọc Hải có quan hệ huyết thống mẹ-con với xác nam giới đến 99,931%. Nhờ đó mà vụ án mới khép lại…  

Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Đăng Tiến - Phân viện trưởng C54B cho biết, 30 năm qua, C54B đã trực tiếp tham gia KNHT 2.506 vụ việc là các vụ án giết người, trộm cắp tài sản, cướp tài sản… và các vụ cháy, nổ trên địa bàn 23 tỉnh, thành phía Nam.

Các khám nghiệm này luôn giải quyết tốt những yêu cầu đặt ra, đảm bảo tính khách quan, chặt chẽ theo đúng quy định của pháp luật và yêu cầu nghiệp vụ.

Cùng ngần ấy thời gian, C54B đã GĐ gần 110.000 vụ. Trong đó GĐ tài liệu nhiều vụ, góp phần vạch mặt bọn phản động cách mạng ẩn náu hoạt động chống phá ở Việt Nam.

Song song với công tác GĐ và KNHT, C54B còn chú trọng đến công tác xây dựng lực lượng, đào tạo cán bộ kỹ thuật hình sự cho Công an các địa phương.

Hằng năm nơi đây tổ chức từ 4-5 lớp học về công tác KNHT và GĐ sơ bộ dấu vết đường vân cho cán bộ làm công tác kỹ thuật hình sự; tổ chức kèm cặp tại chỗ cho 280 cán bộ, chiến sĩ thuộc Phòng Kỹ thuật hình sự Công an các tỉnh, thành.

Đặc biệt, C54B còn phối hợp với các cơ quan khoa học trong và ngoài ngành triển khai nghiên cứu nhiều đề tài nghiên cứu khoa học cấp bộ, cấp cơ sở và nhiều cuộc hội thảo mang tầm chiến lược.

Các nghiên cứu này áp dụng hiệu quả trong thực tiễn đã góp phần giải quyết được nhiều vướng mắc trong hoạt động giám định tư pháp kỹ thuật hình sự, pháp y, kỹ thuật phòng ngừa tối phạm… đáp ứng kịp thời cho trong tác điều tra, truy tố và xét xử tội phạm trong tình hình mới.

Phân viện KHHS tại TP Hồ Chí Minh được thành lập vào ngày 11-11-1986 với nhiệm vụ chính là thực hiện các biện pháp khoa học hình sự đấu tranh phòng chống tội phạm hình sự do các Cục nghiệp vụ và Công an các tỉnh từ Quảng Nam - Đà Nẵng trở vào trưng cầu. Từ tháng 10-1989 đơn vị sáp nhập với Phòng Kỹ thuật hình sự Công an TP Hồ Chí Minh thành Trung tâm KHHS phía Nam.

Đến tháng 9-1991 tách ra thành Phân viện KHHS thuộc Bộ Công an cho đến nay. 30 năm qua, Phân viện được Chủ tịch nước tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhì (năm 2000), Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba (2007); Chính phủ và Bộ Công an tặng nhiều bằng khen cho tập thể phân viện vì có thành tích xuất sắc trong đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Mã Hải

Các tin khác

Tuần tra ban đêm, chủ động phòng ngừa tội phạm từ cơ sở

Tuần tra ban đêm, chủ động phòng ngừa tội phạm từ cơ sở

Với phương châm chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm, ngăn chặn kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật, Công an phường Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa đang triển khai đồng bộ các biện pháp tuần tra, kiểm soát ban đêm, kết hợp quản lý, giáo dục thanh, thiếu niên có nguy cơ vi phạm pháp luật, góp phần giữ vững ANTT, bảo đảm cuộc sống bình yên cho nhân dân.

Bài 2: Chủ động “4 tại chỗ”, xung kích tuyến đầu giúp dân

Bài 2: Chủ động “4 tại chỗ”, xung kích tuyến đầu giúp dân

Thiên tai ngày càng diễn biến khó lường, đòi hỏi công tác phòng, chống phải được chuẩn bị từ sớm, từ xa. Trong đợt mưa lũ vừa qua ở miền Trung, lực lượng Công an tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt, chủ động tham mưu, phối hợp triển khai phương châm “4 tại chỗ”; đồng thời trực tiếp có mặt tại những địa bàn xung yếu, kịp thời sơ tán, cứu nạn, cứu hộ, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân.

Kiên quyết xử lý tội phạm xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và thuốc lá lậu

Kiên quyết xử lý tội phạm xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và thuốc lá lậu

Theo dự báo, từ nay đến cuối năm, nhu cầu mua hàng tăng cao, tình hình vi phạm pháp luật liên quan đến các hoạt động vận chuyển, kinh doanh hàng cấm, hàng nhập lậu, hàng giả và gian lận thương mại trên các tuyến giao thông có chiều hướng diễn biến phức tạp. Đặc biệt, tình trạng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, kinh doanh qua hệ thống thương mại điện tử, trên nền tảng số khá phổ biến…

“Bốn kiên định” để lực lượng Công an đồng hành cùng phát triển đất nước

“Bốn kiên định” để lực lượng Công an đồng hành cùng phát triển đất nước

Đối với lực lượng Công an nhân dân (CAND), giữ vững nguyên tắc “bốn kiên định” không chỉ thể hiện ở bản lĩnh chính trị mà còn phải được cụ thể hóa bằng năng lực tham mưu chiến lược, hiệu quả bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, góp phần tạo môi trường ổn định cho phát triển đất nước.

Dấu ấn trên những công trình vì đồng đội, vì nhân dân

Dấu ấn trên những công trình vì đồng đội, vì nhân dân

Đóng chân trên địa bàn xã Thăng Bình (TP Đà Nẵng), Trung tâm Huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ và giáo dục nghề nghiệp số 3 thuộc Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động - Bộ Công an (gọi tắt là TTHL3) từ lâu đã khẳng định vị thế là một trong những đơn vị nòng cốt trong công tác đào tạo, huấn luyện lực lượng Cảnh sát cơ động. Tuy nhiên, không chỉ khép lại nhiệm vụ trong những thao trường rực lửa hay những giờ luyện tập nghiêm cẩn, TTHL3 còn là “đội quân công tác” giàu nhiệt huyết.

Sĩ quan Công an Việt Nam là Trưởng bộ phận tại Phái bộ Liên hợp quốc

Sĩ quan Công an Việt Nam là Trưởng bộ phận tại Phái bộ Liên hợp quốc

Việc Thiếu tá Tô Ngọc Anh được giữ chức Trưởng bộ phận Đào tạo và phát triển năng lực cảnh sát, Phái bộ MINUSCA, Cộng hoà Trung Phi không chỉ là niềm tự hào cá nhân mà còn cho thấy khả năng của các sĩ quan Công an Việt Nam đáp ứng tốt yêu cầu của Liên hợp quốc trong hoạt động gìn giữ hoà bình.

​Chủ động phòng ngừa tai nạn trên sông Hồng trong thời tiết xấu

​Chủ động phòng ngừa tai nạn trên sông Hồng trong thời tiết xấu

Những ngày qua, thời tiết Hà Nội chuyển rét kèm mưa dông diện rộng, kết hợp sương mù khiến tầm nhìn trên sông Hồng bị hạn chế. Đội Cảnh sát đường thủy số 1 (Phòng CSGT Công an TP Hà Nội) đã tăng cường bám tuyến, "gác chắn" an toàn từ sớm, từ xa cho những chuyến tàu trên sông.

Lực lượng Công an tiếp sức hành trình tìm lại tên liệt sĩ

Lực lượng Công an tiếp sức hành trình tìm lại tên liệt sĩ

Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” và Kế hoạch số 401/KH-UBND ngày 24/7/2026 của UBND TP Hồ Chí Minh, từ ngày 12 đến 17/11, Công an các xã, phường trên địa bàn thành phố chủ động rà soát, tuyên truyền, vận động và trực tiếp đưa đón hàng nghìn thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính đến các điểm thu nhận mẫu ADN.

Công an TP Huế tích cực tuyên truyền, đảm bảo an ninh, an toàn hàng không

Công an TP Huế tích cực tuyên truyền, đảm bảo an ninh, an toàn hàng không

Thời gian qua, Công an TP Huế đã phối hợp chặt chẽ với các đơn vị để bảo đảm ANTT, an ninh, an toàn hàng không tại Cảng hàng không quốc tế (HKQT) Phú Bài. Đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về quản lý xuất nhập cảnh, sử dụng thiết bị bay không người lái (UAV) và các quy định liên quan.

Vĩnh Long đẩy mạnh trấn áp tội phạm cho vay lãi nặng

Vĩnh Long đẩy mạnh trấn áp tội phạm cho vay lãi nặng

Công an tỉnh Vĩnh Long liên tiếp triệt phá, khởi tố nhóm các đối tượng có dấu hiệu hoạt động cho vay lãi nặng, đòi nợ bằng thủ đoạn đe dọa, sử dụng hung khí, khống chế người vay, gây bức xúc trong dư luận và ảnh hưởng xấu đến an ninh trật tự.

Phát huy vai trò người có uy tín, giữ bình yên ở cơ sở

Phát huy vai trò người có uy tín, giữ bình yên ở cơ sở

Vĩnh Long có hơn 373.640 người dân tộc thiểu số, chiếm 11,03% dân số toàn tỉnh; trong đó, đồng bào Khmer có hơn 353.000 người, chiếm 10,42%. Cùng với việc triển khai hiệu quả các chính sách phát triển kinh tế - xã hội, lực lượng Công an toàn tỉnh chú trọng vận động, phát huy vai trò của người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số.

Nâng cao chất lượng công tác giám định âm thanh trong tình hình mới

Nâng cao chất lượng công tác giám định âm thanh trong tình hình mới

Trước những thách thức từ công nghệ xử lý âm thanh và trí tuệ nhân tạo (AI), Hội thảo khoa học cấp Bộ do Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an tổ chức tập trung đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng giám định âm thanh, đáp ứng yêu cầu đấu tranh phòng, chống tội phạm trong tình hình mới.

“Bản tin nội bộ” góp phần nâng cao hiệu quả công tác chính trị, tư tưởng tại cơ sở

“Bản tin nội bộ” góp phần nâng cao hiệu quả công tác chính trị, tư tưởng tại cơ sở

"Bản tin nội bộ" của Công an Ninh Bình đã trở thành một cơ chế thường trực, một nét văn hóa đặc trưng của chi bộ. Mô hình này cho thấy rằng: ở cơ sở, với sự tâm huyết và cách làm khoa học, chúng ta hoàn toàn có thể tạo ra những giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả cao, góp phần củng cố sự thống nhất về tư tưởng, xây dựng chi bộ trong sạch, vững mạnh.