Kỳ cuối: Giải pháp phù hợp gắn với quyết tâm phải làm bằng được!

Gắn trách nhiệm với từng việc làm cụ thể, tạo chuyển biến thật sự

Trước yêu cầu thực tiễn, ngày 12/12/2025, Ban Chấp hành Đảng bộ TP Hồ Chí Minh đã ban hành Nghị quyết số 02-NQ/TU về nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm và tệ nạn ma túy; phấn đấu xây dựng TP Hồ Chí Minh không ma túy vào năm 2030. Thường trực Thành ủy thành lập Ban Chỉ đạo 26 thành phố (BCĐ 26/TP) do đồng chí Bí thư Thành ủy làm trưởng ban; Tổ Giúp việc và 10 Tổ Công tác cấp Thành phố để chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện.

Trung tướng Mai Hoàng, Giám đốc Công an thành phố, Phó Trưởng Ban Thường trực BCĐ 26/TP, cho biết, với vai trò Cơ quan Thường trực BCĐ, Đảng ủy Công an thành phố đã chủ động tham mưu ban hành kế hoạch, chương trình hành động, phân công nhiệm vụ theo phương châm “6 rõ” (rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời hạn, rõ kết quả), đẩy mạnh kiểm tra, giám sát, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, lấy kết quả xây dựng địa bàn không ma túy làm thước đo hiệu quả thực hiện.

BCĐ 26/TP và các cấp, các ngành đã khẩn trương cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch phù hợp với từng địa bàn, lĩnh vực. Đến nay, 100% xã, phường, đặc khu đã tổ chức quán triệt Nghị quyết đến cán bộ, đảng viên; thành lập BCĐ 26 cấp xã và 1.098 Tổ công tác tại khu phố, ấp, khu dân cư do đồng chí Bí thư cấp ủy làm Trưởng ban.

BCĐ 26/TP cũng đã chỉ đạo rà soát, đánh giá tình hình an ninh, trật tự tại cơ sở; xác định 59 địa bàn trọng điểm, phức tạp về ma túy cần tập trung chuyển hóa; lựa chọn 67 xã, phường, đặc khu xây dựng đạt tiêu chí địa bàn không ma túy trong năm 2026, tạo lộ trình thực hiện mục tiêu thành phố không ma túy vào năm 2030.

Nhiều mô hình hiệu quả được triển khai như “Khu dân cư tự quản”, “Lá chắn xanh”, “Trường học không ma túy”, xây dựng xã, phường không ma túy. Công tác truyền thông trên không gian mạng được đổi mới, phối hợp với các cơ quan báo chí, văn nghệ sĩ, người có ảnh hưởng để lan tỏa thông điệp phòng, chống ma túy, nâng cao nhận thức và vận động nhân dân tham gia tố giác tội phạm.

Các lực lượng Công an, Bộ đội Biên phòng, Hải quan, Cảnh sát biển đã triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, tập trung đấu tranh theo phương châm “lần theo dòng chảy ma túy”, triệt phá các đường dây, tổ chức tội phạm.

Đợt cao điểm 45 ngày đêm tổng rà soát, thống kê, phát hiện, đấu tranh, làm sạch địa bàn đã phát hiện gần 3.000 vụ với hơn 8.200 đối tượng liên quan đến ma túy; bóc gỡ nhiều đường dây, tụ điểm phức tạp. Công an thành phố đã đưa hơn 8.400 đối tượng vào diện quản lý, bổ sung, làm sạch hơn 5.000 dữ liệu quản lý; tăng cường kiểm tra người nước ngoài, cơ sở lưu trú, ngành nghề kinh doanh có điều kiện, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Đối với công tác phòng ngừa, “giảm cầu”, “giảm tác hại”, thành phố tiếp tục quản lý chặt chẽ người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy và người sau cai nghiện; tổ chức xác định tình trạng nghiện, lập hồ sơ áp dụng các biện pháp cai nghiện, quản lý hơn 7.000 người nghiện. Đồng thời, triển khai các mô hình hỗ trợ, giúp đỡ người sau cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng, hạn chế tái nghiện…

Thành phố hiện đang xây dựng Hệ thống giám sát, chỉ đạo, điều hành thực hiện Nghị quyết số 02; khai thác dữ liệu dân cư, dữ liệu nghiệp vụ để xây dựng bản đồ số về tình hình tội phạm, địa bàn trọng điểm, người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy, phục vụ hiệu quả công tác dự báo, quản lý và đấu tranh. Việc triển khai hệ thống này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, tăng cường trách nhiệm của từng cấp, từng ngành; từng bước đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ bằng các chỉ số cụ thể.

Theo Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang, có ba lý do thành phố phải làm được việc này. Đó là, nếu không làm được việc này thì không thể có bình yên. Không có bình yên thì không thể có điều kiện để phát triển kinh tế - xã hội. Tội phạm ma túy là nguồn của rất nhiều loại tội phạm khác. Thành phố đã cam kết về mặt chính trị rằng TP Hồ Chí Minh sẽ xây dựng thành phố không ma túy, vì vậy, thành phố phải thực hiện bằng được.

Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang nhấn mạnh, việc xây dựng TP Hồ Chí Minh không ma túy là việc làm không của riêng ai. Lực lượng Công an là nòng cốt, nhưng thành hay bại là ở chính quyền các địa phương. Người đứng đầu Đảng ủy xã, phường phải chịu trách nhiệm về việc này, với những yêu cầu rất cụ thể.

Trước hết, không để có “điểm mù”, “điểm trắng”; không để có khoảng trống trong quản lý. Nghĩa là không có địa bàn mà chúng ta không quản lý, không có đối tượng mà chúng ta không nắm và không có vụ việc mà chúng ta không biết. Một điểm nữa là phải huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị ở địa phương. Theo đó, địa phương phải cùng với lực lượng chức năng tổ chức đấu tranh, xử lý; phải làm tốt công tác vận động, tuyên truyền đến từng người, từng nhà.

Đối với Công an cơ sở cần phải nắm địa bàn, quản lý chặt đối tượng, dự báo và nhận diện nguy cơ sắp xảy ra. Đã đánh là phải trúng, không chạy theo thành tích, không che giấu tình hình và chính quyền địa phương không được khoán trắng cho lực lượng Công an.

Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang cho rằng có 5 việc cụ thể phải thực hiện. Thứ nhất, từng xã, phường xây dựng “bản đồ” về tình hình ma túy của địa bàn đó, từ đó, xây dựng kế hoạch cụ thể, có mục tiêu. Thứ hai, phải đánh giá bằng số liệu, kết quả cụ thể. Thứ ba, định kỳ hàng quý phải trả lời các câu hỏi: Tình trạng buôn bán ma túy trên địa bàn có giảm không? Giảm bao nhiêu? Số người nghiện có giảm không? Giảm bao nhiêu người? Số người sử dụng ma túy trái phép có giảm không? Giảm bao nhiêu người? Người dân trên địa bàn có cảm nhận được địa phương an toàn hơn hay không? Những câu hỏi này về nguyên tắc phải được lượng hóa, áp dụng chuyển đổi số và trở thành các chỉ số đánh giá kết quả công việc. Thứ tư, phải đưa kết quả thực hiện nhiệm vụ này vào đánh giá cán bộ, nhất là người đứng đầu cấp xã, phường. Thứ năm, phải có nguồn lực đầu tư cho nhiệm vụ này.

Lãnh đạo thành phố đồng ý chủ trương xây dựng và mở rộng 4 trung tâm cai nghiện trên địa bàn thành phố theo đề xuất của Công an thành phố, thực hiện theo đúng các quy định. Việc đầu tư phải có tính toán dài hạn, có dự phòng để đáp ứng nhu cầu trong tương lai. Bên cạnh đó, cần kết hợp đào tạo nghề, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người sau cai nghiện. Đây là yếu tố rất quan trọng để người sau cai có điều kiện cải thiện cuộc sống, có thu nhập, có khả năng chăm lo cho gia đình và tái hòa nhập cộng đồng…

Đồng chí Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang cho rằng thành phố không ma túy phải bắt đầu từ xã, phường không ma túy; xã phường không ma túy phải bắt đầu từ khu phố, xóm ấp, từng gia đình không ma túy. “Chúng ta phải làm thật, kiểm tra thật, chịu trách nhiệm thật và tạo chuyển biến thật, để TP Hồ Chí Minh thực sự trở thành thành phố không ma túy”, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang chỉ đạo.

Mọi việc bắt đầu từ cơ sở và ý thức người dân là vô cùng quan trọng

Thượng tá Bùi Minh Chiến, Phó Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm (CSĐTTP) về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh, cho biết, sau thời gian Công an thành phố cùng các địa phương tăng cường đấu tranh, triệt phá các đường dây, tụ điểm ma túy, hiện nay tình hình tàng trữ, sử dụng ma túy tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ có điều kiện đã giảm đáng kể, hầu như 80-90% các cơ sở đã “sạch”.

Chủ các cơ sở đã chủ động kiểm tra, phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp nhân viên hay khách hàng sử dụng ma túy. Lý do là vì kinh phí đầu tư các cơ sở kinh doanh rất lớn, thậm chí có những cơ sở đầu tư số tiền lên tới mấy chục tỷ đồng, nếu để sai phạm xảy ra tại cơ sở của mình khi bị xử lý hình sự hậu quả tổn thất đối với cơ sở sẽ rất lớn và không thể lấy lại được, nguy cơ dẫn đến “dẹp tiệm”…

“Đa phần các cơ sở đã chấn chỉnh, dặn dò nhân viên khi phát hiện có trường hợp sử dụng ma túy là sẽ chủ động từ chối, đồng thời họ cũng thường xuyên kiểm tra, giám sát nhân viên của mình trong những hành vi liên quan tới ma túy để kịp thời phát hiện, chấm dứt hợp đồng với những người đó… Vì thế, hiện nay tình hình sai phạm liên quan tại các cơ sở kinh doanh giảm đi rất nhiều, nếu không muốn nói các cơ sở kinh doanh đã sạch bóng ma túy…”, Thượng tá Bùi Minh Chiến nhận định.

Cũng theo Thượng tá Bùi Minh Chiến, thực tế thời gian qua, Công an TP Hồ Chí Minh đã đấu tranh, khám phá rất quyết liệt các chuyên án, vụ án liên quan đến ma túy, bắt giữ nhiều đối tượng, trong đó có cả một số nghệ sĩ và cán bộ nhân viên ở các đơn vị phạm tội, thu giữ số lượng lớn tang vật ma túy các loại. Hơn nữa, các vụ án đều được khám phá rất nhanh chóng và triệt để, “khám phá cả đường dây và bắt giữ từ các đối tượng cầm đầu cho tới những đối tượng mua bán, sử dụng ma tuý…”.

Đặc biệt cũng cần phải nhắc tới công tác truy xét, mở rộng vụ án, thời gian qua Công an TP Hồ Chí Minh cùng các địa phương đã thực hiện rất quyết liệt. Có nhiều vụ án, lực lượng Công an ở các phường, xã đã triển khai triệt phá rất hiệu quả. Từ một vụ việc phát hiện đối tượng có kết quả dương tính với ma túy, Công an xã, phường đã phối hợp với Phòng CSĐTTP về ma túy truy xét hàng chục đối tượng, và thu được số lượng ma túy tang vật rất lớn… Riêng với các chuyên án, vụ án do Phòng thụ lý hiếm khi truy xét dưới 10 đối tượng, thậm chí có vụ lên tới 40-50 đối tượng, cho thấy tính chất phức tạp của các đối tượng.

Theo Thượng tá Bùi Minh Chiến, sau khi sáp nhập, TP Hồ Chí Minh mới có diện tích địa bàn rất rộng, tuy nhiên Phòng CSĐTTP về ma túy đã có sự bố trí lực lượng cũng như trụ sở làm việc hợp lý tại các địa bàn. Bên cạnh trụ sở chính ở địa bàn trung tâm thành phố, tại khu vực Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu vẫn có trụ sở của Phòng CSĐTTP về ma túy với lực lượng trực tiếp chiến đấu tại địa bàn luôn thường trực để bám và nắm tình hình hằng ngày, hàng giờ, kịp thời trao đổi, phối hợp với Công an các phường, xã, để có thể nhanh chóng điều tra, truy xét mở rộng ngay khi có án…

Tuy nhiên, trong công tác phòng chống ma túy, vai trò của hệ thống chính trị và người dân là vô cùng quan trọng, để tiếp tục nâng cao hiệu quả của công tác này, cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và sự tham gia tích cực của người dân. Các cấp ủy, chính quyền cần quan tâm, chỉ đạo sâu sát các đoàn thể trong việc huy động các lực lượng tham gia công tác phòng, chống ma túy.

Người dân cần tích cực cung cấp thông tin, phối hợp với lực lượng Công an trong việc phát hiện và xử lý các đối tượng liên quan đến ma túy. Cán bộ, công chức, đảng viên cũng phải gương mẫu, làm sạch nội bộ trước khi triển khai công tác phòng, chống ma túy trong cộng đồng.

Ngoài ra, cơ quan chức năng phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể tăng cường công tác tuyên truyền, vận động, giáo dục người dân, đặc biệt là trong các trường học và gia đình. Xây dựng và thực hiện các kế hoạch phối hợp giữa lực lượng Công an và các ban, ngành, đoàn thể ở địa phương. Tăng cường công tác quản lý, giám sát đối với các đối tượng liên quan đến ma túy, cả người sử dụng, người mua bán và người cai nghiện. Phát huy vai trò của các tổ chức, cá nhân trong cộng đồng (như Hội Phụ nữ, Ban Thanh niên, Tổ trưởng tổ dân phố) trong công tác quản lý, giám sát các đối tượng ma túy…

Với quyết tâm chính trị cao nhất của Thành ủy, sự chỉ đạo quyết liệt của BCĐ 26/TP cùng sự chung sức, đồng lòng của nhân dân, TP Hồ Chí Minh quyết tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, phấn đấu hoàn thành mục tiêu “TP Hồ Chí Minh không ma túy vào năm 2030”.