Những “mắt xích” gia đình và cuộc đối đầu sinh tử
Sau thời điểm sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu vào tháng 7/2025, TP Hồ Chí Minh có địa bàn rộng lớn, địa hình chằng chịt. Lợi dụng đặc điểm địa bàn các tổ chức tội phạm ma túy đã nhanh chóng tìm cách thiết lập những đường dây liên tỉnh, xuyên quốc gia với thủ đoạn vô cùng tinh vi, manh động.
Đầu năm 2026, các trinh sát Đội 5, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm (CSĐTTP) về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh phát hiện một luồng “hàng” lớn từ biên giới Campuchia đổ về. Không chỉ tập trung vào các điểm ăn chơi ở trung tâm, nguồn ma túy này còn tỏa đi khắp các tỉnh miền Đông và miền Tây Nam Bộ, như Cần Thơ, An Giang, Tây Ninh, Đồng Nai.
Điều khiến Ban chuyên án trăn trở nhất chính là phương thức “gia đình hóa”. Để đối phó với sự theo dõi, các đối tượng đã lôi kéo chính người thân ruột thịt vào đường dây để cất giấu, vận chuyển và phân phối ma túy. Điển hình, Bùi Thị Thanh Bạch (SN 1991, ngụ phường Rạch Giá, tỉnh An Giang), dù điều hành từ xa nhưng lại dùng mẹ ruột là Nguyễn Thị Tuyết Nhung (SN 1974, ngụ phường Thạnh Mỹ Tây, TP Hồ Chí Minh) làm “người vận chuyển”. Trong khi đó, Chương Cẩm Minh (SN 1978, ngụ xã Xuân Thới Sơn, TP Hồ Chí Minh) cũng đưa con trai mới 17 tuổi là Chương Nguyễn Minh Trí tham gia việc giao nhận ma túy.
Thượng tá Bùi Minh Chiến, Phó Trưởng phòng CSĐTTP về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh chia sẻ: “Việc sử dụng người thân trong đường dây này không chỉ tạo ra hệ thống bảo mật dựa trên quan hệ ruột thịt, máu mủ mà còn khiến công tác trinh sát gặp rất nhiều khó khăn. Các đối tượng di chuyển liên tục, ngủ trên xe ô tô vào ban đêm, buộc trinh sát phải đeo bám bằng xe máy xuyên qua nhiều tỉnh, thành suốt 3 tháng ròng rã”.
Lúc 20h ngày 11/3/2026, khi thời cơ đã chín muồi, các mũi tấn công đồng loạt ập vào các tụ điểm. Tại TP Hồ Chí Minh, cha con Chương Cẩm Minh sa lưới. Tại một khách sạn ở phường Hòa Hưng, ông trùm Huỳnh Thanh Dưỡng bị khống chế cùng đồng bọn và vũ khí nóng. Cùng lúc, một mũi công tác tại TP Cần Thơ đột kích kho hàng, thu giữ lượng lớn heroin và ma túy đá.
Kết thúc chuyên án, lực lượng chức năng thu giữ 8 bánh Heroin, hơn 7,5kg ma túy đá, cùng lượng lớn Ketamine và thuốc lắc, 2 khẩu súng tự chế và nhiều tang vật. Điều quan trọng hơn cả số tang vật là sự bóc gỡ hoàn toàn một cấu trúc tội phạm lôi kéo nhiều đứa trẻ và người thân vào con đường tử thần. Tổng cộng 26 đối tượng đã bị cơ quan điều tra khởi tố, bắt tạm giam. Cơ quan Công an đã bàn giao 6 đối tượng sử dụng trái phép chất ma túy để xử lý theo quy định.
Bên cạnh các đối tượng “cộm cán”, tội phạm ma túy hiện nay đang trẻ hóa và triệt để lợi dụng công nghệ. Chuyên án do Vòng Thế Kiệt (SN 2001, ngụ phường An Lạc) cầm đầu là một ví dụ điển hình. Dù còn rất trẻ, Kiệt cùng người tình Dương Thảo Ngân (SN 2007, biệt danh “Mun”; quê ở huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định cũ) đã điều hành đường dây vận chuyển 35kg ma túy từ Campuchia về.
Các đối tượng sử dụng mạng xã hội, ứng dụng nhắn tin mã hóa và ngụy trang ma túy trong các thùng trái cây vận chuyển bằng xe khách vào lúc 4-5h sáng. Để triệt phá đường dây này, các chiến sĩ Đội 5 đã phải “ăn sương nằm lùm”, giám sát mục tiêu không rời mắt suốt nhiều tuần liền.
Theo Thượng tá Bùi Minh Chiến, thành công của những vụ án này gắn liền với tư duy tác chiến mới của Công an TP Hồ Chí Minh: “Không chỉ đánh khúc giữa mà bắt cả đường dây, đối tượng cầm đầu và xử lý đến cả người sử dụng”.
Đây là một bước ngoặt quan trọng, bởi nếu trước đây người nghiện thường chỉ được xem là nạn nhân cần cai nghiện, thì nay, Công an TP Hồ Chí Minh xác định: “Không có người mua, sẽ không có người bán”. Xử lý nghiêm người sử dụng chính là cách để triệt tiêu “thị trường”, cắt đứt động lực của các ông trùm.
Một chiến công đặc biệt xuất sắc, lần theo “dòng chảy” ma túy từ vụ việc 4 nữ tiếp viên hàng không năm 2023, cuối cùng Công an TP Hồ Chí Minh đã chặt đứt hơn 500 nhánh đường dây tại 36 tỉnh, thành phố, khởi tố 1.529 bị can, thu giữ 568,5 kg ma túy các loại, 12 khẩu súng và 67 viên đạn, 3 quả lựu đạn và nhiều vật chứng có liên quan. Tổng số tiền giao dịch chứng minh được lên tới hơn 29.000 tỷ đồng. Đây là minh chứng cho việc ứng dụng công nghệ cao và sự kiên trì bền bỉ, thể hiện tinh thần tấn công tội phạm quyết liệt, đến cùng của lực lượng CSĐTTP về ma túy…
Cái kết của chuyên án này là mới đây ngày 3/9, 227 bị cáo đã bị TAND TP Hồ Chí Minh tuyên án, trong đó có tới 11 án tử hình, 19 án chung thân…
Theo Đại úy Trần Vĩnh Chiến - Phó Đội trưởng Đội 3, Phòng CSĐTTP về ma túy, thành công của chuyên án VN10 không chỉ mang ý nghĩa “đánh mạnh, đánh trúng” vào một đường dây lớn, mà còn mở ra hướng đi mới về phương pháp điều tra, trấn áp tội phạm ma túy trên địa bàn TP Hồ Chí Minh. Kết quả của chuyên án này minh chứng cho việc thay đổi tư duy, đó là không dừng lại ở việc bắt một vài “mắt xích” lẻ tẻ, mà phải truy quét, triệt hạ toàn bộ chân rết. Đó là con đường duy nhất để ngăn chặn dòng chảy ma túy từ gốc rễ, bảo đảm tầm kiểm soát lâu dài.
“Phủ xanh” từ cơ sở - cuộc chiến không của riêng ai
Nếu các chuyên án lớn là những đòn tấn công trực diện vào “đầu não” tội phạm, thì việc xây dựng “xã, phường không ma túy” chính là chiến lũy vững chắc để ngăn chặn tệ nạn quay trở lại.
Theo ông Bùi Xuân Cường, Bí thư Đảng ủy phường Sài Gòn, với đặc điểm là địa bàn trung tâm, phường tập trung nhiều cơ sở kinh doanh dịch vụ, giải trí, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh các hành vi vi phạm pháp luật về ma túy. Trong năm 2026, Đảng ủy phường Sài Gòn đã xác định công tác phòng, chống tội phạm về ma túy là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt; tập trung lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, quyết liệt và có trọng tâm, trọng điểm.
Ban Thường vụ Đảng ủy phường đã ban hành quyết định thành lập Ban Chỉ đạo 26 phường Sài Gòn, các đơn vị cụ thể hóa thành nhiệm vụ trọng tâm, kế hoạch cụ thể nhằm đảm bảo nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm và tệ nạn về ma túy, phấn đấu xây dựng phường không ma túy; đồng thời, triển khai đồng bộ đến các toàn thể cán bộ, đảng viên gắn với phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc.
Với sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy và sự phối hợp chặt chẽ của các lực lượng chức năng trong thực hiện nhiệm vụ, tình hình trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn phường cơ bản được kiểm soát. Đặc biệt, lực lượng Công an phường đã chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, thường xuyên rà soát các điểm có nguy cơ tổ chức, chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy và các đối tượng mua bán trái phép chất ma túy; kịp thời phát hiện, đấu tranh, triệt phá các hành vi vi phạm, không để hình thành các điểm, tụ điểm phức tạp về ma túy trên địa bàn.
Trên cơ sở đó, công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm về ma túy đạt nhiều kết quả tích cực. Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng Công an phường đã phát hiện, đấu tranh, khởi tố 10 vụ - 26 đối tượng phạm tội về ma túy; đồng thời tiếp tục đấu tranh, củng cố tài liệu, chứng cứ để xử lý 3 vụ, 12 đối tượng theo quy định của pháp luật.
Công tác quản lý các đối tượng liên quan đến ma túy tiếp tục được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả, trong kỳ, đã đưa 5 đối tượng đi cai nghiện; quản lý 7 đối tượng điều trị nghiện bằng Methadone; quản lý 4 đối tượng sử dụng trái phép chất ma túy; quản lý 9 đối tượng sau cai nghiện. Đồng thời, Công an phường phối hợp chặt chẽ với các cơ sở cai nghiện, cơ sở điều trị Methadone và Trung tâm Y tế trong việc cập nhật, thu thập thông tin về các đối tượng có tiền sử nghiện, phục vụ hiệu quả công tác quản lý, phòng ngừa tái nghiện và phòng ngừa tội phạm…
Theo ông Hoàng Minh Tuấn Anh, Bí thư Đảng ủy phường Tân Hưng, quyết tâm không để tình trạng “đánh trống bỏ dùi”, Đảng ủy phường đã xác định chuyển hóa địa bàn là cuộc chiến trường kỳ, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị qua lộ trình 3 bước cốt lõi: Tấn công trực diện - Quản lý đồng bộ - Chuyển hóa bền vững.
Minh chứng sinh động cho tính đúng đắn của lộ trình này chính là thành công từ Kế hoạch TH141 tại “điểm nóng” hẻm 1041 và hẻm 1005 Trần Xuân Soạn. Qua triển khai, lực lượng Công an phường đã làm nòng cốt phối hợp lập chốt 24/7, tuần tra kiên trì và xử lý gần 40 đối tượng liên quan đến ma túy, đưa hơn 20 người lang thang, ăn xin vào trung tâm bảo trợ xã hội và phấn đấu nâng tỷ lệ khám phá án đạt 100%. Bên cạnh đó, địa phương đã phủ sóng camera an ninh, số hóa hồ sơ nhân khẩu, giải quyết thấu đáo các bức xúc của người dân và chủ động hỗ trợ an sinh xã hội, giúp người lầm lỡ tái hòa nhập cộng đồng.
Chỉ sau 3 tháng thực hiện Kế hoạch TH141, các tuyến hẻm phức tạp đã trở nên an toàn, không còn là nơi ẩn nấp của tội phạm. Tín hiệu tích cực này là tiền đề để Tân Hưng tiếp tục nhân rộng mô hình sang hẻm 691, 793 Trần Xuân Soạn và khu vực “đảo đào hoa”, từng bước khép kín vành đai an toàn liên hoàn.
Hướng tới năm 2026 với mục tiêu 75% khu phố không ma túy và tiến tới 100% khu phố an toàn vào Quý I/2027, phường Tân Hưng đang tập trung triển khai 5 nhóm giải pháp trọng tâm: Đề cao trách nhiệm người đứng đầu; thực hiện phương châm “trong sạch từ lõi”; phát huy vai trò chủ công của Công an và lực lượng an ninh cơ sở; bịt kín kẽ hở quản lý cư trú, đô thị; đồng thời lấy an sinh xã hội làm gốc rễ. Đây là bước đi vững chắc để trả lại sự bình yên tuyệt đối cho nhân dân…
Cùng với phường Sài Gòn, Tân Hưng, các xã, phường khác của TP Hồ Chí Minh cũng có nhiều hoạt động hướng tới mục tiêu địa bàn không ma túy… Hiện nay, từ Đặc khu Côn Đảo đến các phường, xã khắp thành phố, đâu đâu cũng rực cháy khí thế tấn công tội phạm, không để hình thành các “điểm nóng” ma tuý…
Điểm đáng chú ý trong nghị quyết của các xã, phường ở TP Hồ Chí Minh là cách tiếp cận đa trụ cột: quản lý địa bàn chặt chẽ, tấn công tội phạm quyết liệt, tổ chức cai nghiện và hỗ trợ sau cai nghiện, phát huy vai trò của nhân dân và ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý.
Cuộc chiến với “cái chết trắng” là một hành trình dài hạn và đầy gian nguy. Để mục tiêu “Thành phố không ma túy vào năm 2030” thành hiện thực, không chỉ cần những chiến công phá án hay những bản án nghiêm khắc, mà cần cả sự đồng lòng của chính quyền, mỗi gia đình, mỗi khu dân cư, quyết tâm xóa bỏ ma túy tận gốc ngay từ cơ sở. Khi mỗi phường, xã đều trở thành một “vùng xanh”, khi từng người dân đều là một “trinh sát” trên mặt trận tuyên truyền, tố giác tội phạm, ma túy sẽ không còn đất dung thân.
