Những ranh giới trên sông
Chúng tôi có mặt tại trụ sở Đội Cảnh sát đường thủy số 1 khi đồng hồ đã điểm gần 21h tối. Lúc này các cán bộ, chiến sĩ của đơn vị đang khẩn trương kiểm tra phương tiện, thiết bị định vị GPS, hệ thống thông tin liên lạc và các trang bị khác phục vụ công tác tuần tra. Ai cũng hiểu rằng phía trước là nhiều giờ lênh đênh trên sông trong đêm tối.
Theo kế hoạch, tổ công tác của Đội Cảnh sát đường thủy số 1 phối hợp cùng Công an xã Phúc Lộc (Hà Nội) thực hiện nhiệm vụ tuần tra sông Hồng, các khu vực giáp ranh, nơi tập trung nhiều mỏ cát đang được cấp phép khai thác.
PV Báo CAND theo chân tổ công tác có mặt tại điểm kiểm tra đầu tiên, mỏ cát của Công ty Hòa Phát Thủ Đô trên địa bàn tỉnh Phú Thọ, tiếp giáp với Hà Nội.
Tại đây, lực lượng chức năng không chỉ kiểm tra giấy phép khai thác mà còn đối chiếu hồ sơ kỹ thuật, bản đồ tọa độ, xác định chính xác phạm vi được cấp phép. Mỗi con số, mỗi điểm tọa độ đều được kiểm tra cẩn trọng, chỉ cần một sai lệch nhỏ cũng có thể dẫn tới việc khai thác vượt ranh giới.
Làm việc với lực lượng chức năng, đại diện Công ty Hòa Phát Thủ Đô cho biết, ngoài hồ sơ được cơ quan chức năng phê duyệt, đơn vị còn sử dụng hệ thống hiển thị điện tử để xác định chính xác phạm vi khai thác đồng thời thường xuyên được lực lượng chức năng tuyên truyền, hướng dẫn và yêu cầu ký cam kết chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật.
Rời khỏi địa điểm trên, chiếc cano cùng tổ công tác tiếp tục hành trình tuần tra giữa màn đêm mênh mông, ánh sáng từ màn hình thiết bị định vị GPS trở thành "tấm bản đồ" đặc biệt của lực lượng Cảnh sát đường thủy. Trên màn hình, từng góc mỏ, từng đường ranh giới hiện lên rõ nét bằng hệ thống tọa độ số.
Đối với lực lượng làm nhiệm vụ, đây chính là "hàng rào" quan trọng nhất để quản lý hoạt động khai thác khoáng sản.
Trao đổi với PV Báo CAND, Trung tá Trịnh Văn Trường (cán bộ Đội Cảnh sát đường thủy số 1) cho biết, hiện đơn vị quản lý hơn 100 km tuyến đường thủy của sông Đà và sông Hồng. Đây đều là những tuyến vận tải thủy nhộn nhịp, đồng thời có nhiều khu vực giáp ranh với các tỉnh lân cận nên tiềm ẩn nhiều nguy cơ phát sinh vi phạm. Với một địa bàn rộng như vậy đặt ra thách thức không nhỏ đối với cán bộ, chiến sĩ khi thực hiện nhiệm vụ.
Để đảm bảo công tác quản lý địa bàn, Đội Cảnh sát đường thủy số 1 ngay từ đầu năm đã chủ động xây dựng kế hoạch đấu tranh, phòng ngừa khai thác cát trái phép, duy trì tuần tra khép kín, đặc biệt tại các khu vực giáp ranh thông qua thiết bị định vị GPS để quản lý chính xác phạm vi khai thác. Cùng với đó, các doanh nghiệp cũng được yêu cầu thả phao tiêu, cắm biển báo ranh giới nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho công tác kiểm tra, giám sát.
Đến nay trên địa bàn do Đội Cảnh sát đường thủy số 1 quản lý chưa phát hiện trường hợp mỏ khai thác nào lấn sang địa bàn TP Hà Nội.
Đêm tuần tra giữ bình yên các tuyến đường thủy
Chia sẻ với PV trong quá trình tuần tra làm nhiệm vụ, Trung tá Nguyễn Tuấn Anh (Đội trưởng Đội Cảnh sát đường thủy số 1) cho biết, đặc thù của lực lượng Cảnh sát đường thủy là quản lý địa bàn rộng, nhiều khu vực giáp ranh; các đối tượng thường lợi dụng ban đêm, thời tiết xấu hoặc thời điểm lực lượng mỏng để thực hiện hành vi vi phạm. Vì vậy, mỗi cán bộ, chiến sĩ luôn phải trong tâm thế sẵn sàng nhận nhiệm vụ trong mọi điều kiện.
"Dù phải thức trắng nhiều đêm, đối mặt với mưa bão, dòng chảy mạnh hay nhiều nguy hiểm trên sông nước, cán bộ, chiến sĩ đơn vị không quản ngại khó khăn, duy trì tuần tra, bám sát từng tuyến sông, từng khu vực giáp ranh, ứng dụng khoa học công nghệ để quản lý chặt chẽ hoạt động khai thác khoáng sản. Mục tiêu cao nhất là kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm mọi hành vi khai thác cát trái phép, khai thác vượt phạm vi được cấp phép, không để hình thành các điểm nóng", Trung tá Nguyễn Tuấn Anh nhấn mạnh.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Đội Cảnh sát đường thủy số 1 đã kiểm tra, lập biên bản xử lý 428 trường hợp vi phạm, xử phạt 1,756 tỷ đồng; tuyên truyền cho trên 1.800 lượt phương tiện hoạt động trên tuyến. Các lỗi vi phạm chủ yếu gồm chở hàng quá tải, vi phạm về đăng ký, đăng kiểm cùng nhiều hành vi khác.
Ca tuần tra vẫn tiếp tục khi đồng hồ đã bước sang ngày mới. Trên dòng sông, chiếc ca nô tuần tra vẫn lặng lẽ xuôi dòng.
Với những cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát đường thủy, mỗi đêm trắng không đơn thuần là một ca trực. Đó là hành trình gìn giữ từng mét khối tài nguyên, bảo vệ "ranh giới" trên dòng sông và giữ bình yên cho những tuyến đường thủy của Thủ đô.