Có chăng một sự thỏa thuận ngầm trao đổi tù nhân giữa Pháp và Iran?

Ngày 18/5/2010, một tòa án phúc thẩm của Pháp ký quyết định trả tự do cho Ali Vakili Rad, kẻ ám sát cựu Thủ tướng Iran Shahpour Bakhtiar sống lưu vong ở Pháp, để các quan chức Bộ Nội vụ nước này có thể trục xuất ông ta về Tehran nhằm đổi lấy tự do cho một nữ trí thức người Pháp bị giam giữ ở Tehran vì bị tình nghi làm gián điệp.

Một số nhà quan sát nghi ngờ đây là một hành động nằm trong thỏa thuận ngầm trao đổi tù nhân giữa Paris với Tehran mà hai nước ký kết với nhau trong chưa đầy 24 giờ trước đó. Tuy nhiên, quan chức Iran và Pháp đều phủ nhận về sự tồn tại của bất cứ thỏa thuận bí mật nào giữa hai quốc gia.

Ali Vakili Rad, người Iran , bị giam 16 năm sau khi phạm tội ám sát cựu Thủ tướng Iran Shahpour Bakhtiar năm 1995. Bakhtiar là thủ tướng cuối cùng dưới thời Vua Shah của Iran  và đang sống lưu vong ở vùng ngoại ô Paris khi ông bị ám sát. Quyết định của tòa án phúc thẩm diễn ra chưa đầy 1 ngày sau khi Bộ trưởng Nội vụ Pháp Brice Hortefeux ký lệnh trục xuất Vakili Rad về Tehran . Tuy nhiên, động thái của Hortefeux đã làm nổi lên mối nghi ngờ ở Pháp bởi vì sự kiện xảy ra ngay sau khi Clotilde Reiss được Tehran cho phép trở về nước này vào ngày 16/5/2010 - tức là đúng 48 giờ trước khi Ali Vikili Rad được thả.

Clotilde Reiss, nữ nghiên cứu sinh đặc biệt 24 tuổi người Pháp, bị bắt giam ở Tehran ngày 1/7/2009 vì nghi ngờ làm gián điệp và liên quan đến những người biểu tình phản đối chế độ Iran sau cuộc bầu cử tổng thống năm 2009 gây nhiều tranh cãi ở nước này. Giới chức lãnh đạo Pháp liên tục tố cáo vụ buộc tội chống lại Clotilde Reiss là sai lầm.

Trong khi đó, Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy luôn thẳng thừng cự tuyệt mỗi khi Tehran lên tiếng đề nghị một thỏa thuận nào đó để mở đường cho việc trả tự do cho nữ giáo viên đang bị giam giữ. Căn cứ theo lập trường của người Pháp, lệnh trả tự do cho Vakili Rad thực hiện đúng 48 giờ sau khi Reiss trở về nhà.

Người phát ngôn của đảng Xã hội Benoit Hamon phát biểu trên Đài Phát thanh France-Info vào ngày 18/5/2010: "Nếu tuyên bố đã không có sự trao đổi nào thì chẳng khác gì nói người dân Pháp ngu ngốc". Nhưng không chỉ có phe đối lập với những chính khách bảo thủ đang cầm quyền của Pháp đánh hơi thấy sự thỏa thuận bí mật giữa Paris Tehran . Nhật báo Midi Libre đã lường trước việc Vakili Rad sẽ được thả là điều chắc chắn: "Những gì mà chúng ta có thể rút ra được từ sự kiện này là Iran đã lôi kéo và thách thức thế giới dân chủ, đặc biệt là nước Pháp".

Trong cuộc phỏng vấn của Đài Phát thanh Radio J ngày 16/5/2010, Bộ trưởng Ngoại giao Pháp Bernard Kouchner đã kịch liệt phủ nhận những ám chỉ cho rằng thỏa thuận trao đổi tù nhân đang diễn ra, và quy cho sự quyết định thời gian trả tự do chỉ là sự trùng hợp của hệ thống tư pháp mỗi quốc gia. Ông nói: "Ở nước Pháp, chúng ta không tác động đến quyết định của các thẩm phán. Không hề có chuyện mặc cả gì ở đây cả, cũng không có bất cứ thỏa thuận nào".

Clotilde Reiss.

Clotilde Reiss.

Theo lời luật sư người Iran của Reiss, quyết định của Tòa án Iran là thay thế bản án 10 năm tù giam ban đầu dành cho Reiss thành mức tiền phạt 300.000 USD. Sorin Margulis, luật sư của Vakili, nói rằng quyết định trả tự do cho thân chủ của ông đã có từ ngày 2/7/2008, nghĩa là Vakili Rad "trong tình thế được trả tự do trước khi" phiên tòa xét xử Reiss bắt đầu vào tháng 8/2009. Tuy nhiên, những người hoài nghi nói họ có đủ bằng chứng lịch sử để hoài nghi.

Vào đầu tháng 5 vừa qua, một tòa án Pháp đã chống lại yêu cầu dẫn độ sang Mỹ một doanh nhân người Iran tên là Majid Kakavand bị bắt giữ tại Pháp từ tháng 3/2009. Mỹ tin rằng Kakavand đã sử dụng một địa chỉ ở Malaysia để mua thiết bị điện tử có thể được sử dụng vào các mục đích quân sự và sau đó cho vận chuyển thiết bị bằng đường thủy về Iran bất chấp lệnh cấm vận nhằm vào những loại hàng hóa như thế. Để giải thích cho quyết định không dẫn độ của mình, Tòa án Pháp nói rằng Kakavand - người luôn phủ nhận mọi sự cáo buộc của Mỹ - đã không vi phạm luật pháp nước Pháp trong mọi giao dịch của mình.

Tuy nhiên, các quan chức Mỹ cho rằng quyết định của Tòa án Pháp đã cho thấy rõ mọi nỗ lực của Paris nhằm bảo đảm sự tự do cho Reiss. Nếu đúng như thế, có lẽ đây không phải là lần đầu tiên nước Pháp hướng đến một thỏa thuận ngầm khiến Washington London tức tối. Trong thập niên 80 thế kỷ trước, nước Pháp cũng đã từng trả tiền chuộc và có vài sự nhượng bộ đối với bọn bắt cóc tống tiền ở Liban đang giam giữ các con tin Pháp.

Năm 1987, Paris cũng trả tự do cho một nhân viên Đại sứ quán Iran bị nghi ngờ đạo diễn một loạt những vụ đánh bom năm 1986 nhằm vào Paris trong động thái mà các báo cáo của giới truyền thông đại chúng Pháp cho rằng để trao đổi tự do cho những con tin Pháp bị giam ở Liban.

Và 3 năm sau, nước Pháp đã lên tiếng xin lỗi và trục xuất về Tehran 4 người từng bị buộc tội ám sát hụt Bakhtiar năm 1980 và đã giết chết 2 người trong âm mưu này. Tuy nhiên, mọi nghi ngờ về thỏa thuận ngầm trao đổi tù binh giữa Paris và Tehran sẽ có thể tan biến nếu như Tổng thống Sarkozy lấy lại vai trò đầu đàn của mình trong nỗ lực quốc tế chống lại chương trình phát triển hạt nhân của Iran

Di An (theo Time)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.