CIA hé lộ loạt cảnh báo mật về al-Qaeda trước thảm kịch 11/9

Hồ sơ mới được CIA giải mật cho thấy Mỹ đã nhận một số cảnh báo về ý định tấn công của al-Qaeda trước thảm kịch 11/9/2001, song những thông tin rời rạc không được kết nối thành một bức tranh đủ rõ để ngăn chặn thảm họa.

Tròn 25 năm sau vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) ngày 11/9 (giờ địa phương) đã giải mật 69 bản tin tình báo hàng ngày (PDB) từng được gửi tới cựu Tổng thống Bill Clinton và George W. Bush, tập trung vào mối đe dọa từ al-Qaeda và thủ lĩnh Osama Bin Laden.

11dc-intel-911-jumbo.jpg
Lực lượng cứu hộ tìm kiếm nạn nhân trong đống đổ nát của Trung tâm Thương mại Thế giới sau vụ khủng bố. Ảnh: NYTimes/GettyImages

PDB là một trong những loại tài liệu tình báo nhạy cảm nhất, thường chỉ được cung cấp cho Tổng thống Mỹ và một số quan chức cấp cao. Theo New York Times, CIA có thông lệ công bố các PDB sau ít nhất 40 năm để tránh làm lộ nguồn tin và giảm thiểu nguy cơ xảy ra căng thẳng ngoại giao.

Theo các tài liệu vừa giải mật, cảnh báo về Bin Laden và al-Qaeda liên tục xuất hiện từ nhiều năm trước 11/9. Tình báo Mỹ từng ghi nhận khả năng tổ chức này tấn công các cơ sở của Mỹ ở nước ngoài, cướp máy bay, bắt cóc người Mỹ, sử dụng vũ khí hóa học và tìm cách tiếp cận vật liệu chế tạo vũ khí hạt nhân.

Báo Independent cho hay, một bản tin gửi Tổng thống Mỹ ngày 10/9/1998 thậm chí cảnh báo một nhóm có liên hệ với Bin Laden “có thể lái máy bay chở đầy chất nổ lao vào một thành phố Mỹ”. “Lựa chọn ưa thích của Bin Laden là tấn công nước Mỹ ngay trên lãnh thổ của họ, tại Washington”, bản tin có đoạn.

Một bản tin khác ngày 6/8/2001 có nội dung ghi nhận Bin Laden “quyết tâm tấn công” Mỹ và nhận định các thành viên al-Qaeda từng cư trú hoặc di chuyển tới Mỹ trong nhiều năm.

Tài liệu cũng đề cập những dấu hiệu đáng ngờ liên quan khả năng chuẩn bị cướp máy bay hoặc tiến hành các hình thức tấn công khác. Khi đó, cơ quan điều tra liên bang FBI đang tiến hành khoảng 70 cuộc điều tra liên quan tới Bin Laden trên lãnh thổ Mỹ.

telemmglpict000501997294-17890348811280-trans-nvbqzqnjv4bq-iwly18x4-czgyicjleaj0k9u7hhrjvuo-zlengruma.jpg
Màn trình diễn drone tái hiện hình ảnh tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới trong lễ tưởng niệm ngày 11/9. Ảnh: GettyImages

Tuy nhiên, các cơ quan tình báo chưa có được thông tin đủ cụ thể, dẫn đến việc các báo cáo về Bin Laden khá rời rạc, không rõ ràng. Một số nguồn tin về kế hoạch cướp máy bay chưa thể xác minh; những dấu hiệu đáng ngờ tại New York cũng không được xác định có liên hệ với al-Qaeda.

Theo báo cáo của Ủy ban Quốc gia về các vụ khủng bố nhằm vào Mỹ công bố năm 2004, trong những tháng trước 11/9, các cơ quan tình báo Mỹ từng nhận được thông tin về khả năng al-Qaeda chuẩn bị một cuộc tấn công quy mô lớn. Nhưng hệ thống tình báo Mỹ khi đó hoạt động phân mảnh, khiến các cơ quan không thể kết nối hiệu quả những mảnh ghép thông tin.

Một vấn đề khác là phần lớn cảnh báo tập trung vào nguy cơ tấn công các mục tiêu Mỹ ở nước ngoài. Do đó, những biện pháp ứng phó được triển khai chủ yếu ở nước ngoài, trong khi nguy cơ trong nước chưa được xử lý tương xứng.

Cuối cùng, những cảnh báo này đã không thể kết nối thành bức tranh tổng thể để thay đổi lịch sử. Sáng 11/9/2001, 19 tên không tặc đã khống chế 4 máy bay. Hai chiếc lao vào các tòa tháp của Trung tâm Thương mại Thế giới ở New York, một chiếc đâm vào Lầu Năm Góc và chiếc còn lại rơi xuống Pennsylvania sau khi những hành khách dũng cảm tìm cách giành quyền kiểm soát máy bay.

Gần 3.000 người thiệt mạng trong thảm họa làm thay đổi sâu sắc chính sách an ninh, đối ngoại và cuộc chiến chống khủng bố của Mỹ trong nhiều thập niên sau đó.

Thái Hà

Các tin khác

Tổng thống Mỹ: Nga muốn đạt thỏa thuận về chiến sự Ukraine

Tổng thống Mỹ: Nga muốn đạt thỏa thuận về chiến sự Ukraine

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 9/9 cho biết ông vừa có một cuộc trò chuyện "tuyệt vời" với Tổng thống Nga Vladimir Putin trong tuần này. Theo nhà lãnh đạo Mỹ, người đứng đầu Điện Kremlin đang bày tỏ mong muốn đạt được một thỏa thuận để khép lại cuộc chiến tại Ukraine.

Houthi tấn công Arab Saudi, Mỹ bắn loạt tàu của Iran

Houthi tấn công Arab Saudi, Mỹ bắn loạt tàu của Iran

Chiến sự tại Trung Đông tiếp tục có những diễn biến căng thẳng khi lực lượng Houthi tại Yemen tiến hành hàng loạt cuộc tấn công quy mô lớn vào các thành phố ở miền Nam Arab Saudi, trong khi quân đội Mỹ cũng bắn nhiều tàu chở dầu của Iran, dẫn đến đòn đáp trả bằng tên lửa của Tehran nhằm vào một căn cứ quân sự của Mỹ ở Jordan.

Canada chính thức áp thuế trả đũa hàng hóa Mỹ

Canada chính thức áp thuế trả đũa hàng hóa Mỹ

Ngày 8/9, các mức thuế trả đũa của Canada đối với hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ đã chính thức có hiệu lực, đánh dấu một bước leo thang nghiêm trọng trong cuộc đối đầu thương mại đang diễn ra giữa hai quốc gia láng giềng.

Mỹ tấn công ba tàu chở dầu Iran

Mỹ tấn công ba tàu chở dầu Iran

Quân đội Mỹ hôm 5/9 xác nhận tấn công ba tàu chở dầu Iran sau khi hai chiến hạm Mỹ bị tên lửa đạn đạo nhắm tới, đánh dấu bước leo thang mới trong căng thẳng giữa Washington và Tehran trên các vùng biển quanh Iran.

Nepal lại sạt lở, hai công nhân thủy điện thiệt mạng

Nepal lại sạt lở, hai công nhân thủy điện thiệt mạng

Hai công nhân đã thiệt mạng sau khi bị đất đá vùi lấp trong một vụ sạt lở tại công trường dự án thủy điện ở huyện Kaski, miền Trung Nepal. Cùng thời điểm, một vụ sạt lở khác xảy ra tại khu vực Apihimal khiến chính quyền phải cảnh báo người dân sinh sống dọc sông Chaulani.