Youtube, Facebook cho người dùng đăng tải tràn lan nội dung vi phạm
Theo Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử, Bộ TT&TT, sau khi Nghị định 70/2021/NĐ-CP về quản lý quảng cáo xuyên biên giới được ban hành tháng 7/2021, Bộ TT&TT đã triển khai nhiều giải pháp nhằm xử lý cơ bản vi phạm trong quảng cáo xuyên biên giới như tổ chức tập huấn, phổ biến hướng dẫn Nghị định; tổ chức thanh, kiểm tra nhiều doanh nghiệp cung cấp dịch vụ quảng cáo trong nước có hợp tác doanh nghiệp nước ngoài; tổ chức làm việc gần 45 doanh nghiệp, nhãn hàng có vi phạm, xử phạt 15 doanh nghiệp với 210 triệu đồng.
Đặc biệt, Bộ TT&TT cũng đã công bố trên Cổng thông tin của Bộ các website vi phạm không được phép hợp tác quảng cáo. Tuy nhiên, sau hơn 1 năm thực hiện, vi phạm trong hoạt động quảng cáo vẫn tràn lan. Tính đến nay, mới có 9 doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ quảng cáo nước ngoài đăng ký với Bộ TT&TT. Các doanh nghiệp này đều thông báo không có máy chủ đặt tại Việt Nam. Một số doanh nghiệp kinh doanh quảng cáo xuyên biên giới tại Việt Nam nhưng chưa thông báo gồm Meta, Amazon, Linkedin, Trade Desk, SilverPus, AdColony, Adskeeper, Taboola...
Thực tế cho thấy, ngoại trừ một số nhãn hàng lớn khi đặt quảng cáo có yêu cầu đại lý quảng cáo áp dụng một số quy định chặt chẽ, hầu hết thương hiệu còn lại chỉ yêu cầu số lượng view và khá dễ dãi... nên các đại lý thả lỏng và nhiều sản phẩm quảng cáo gắn với các nội dung xấu độc, chống phá Đảng và Nhà nước, sai sự thật, khiêu dâm, trái thuần phong mỹ tục, giật gân, câu view, vi phạm bản quyền...
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, theo Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử, trước hết, đó là người kinh doanh dịch vụ quảng cáo nước ngoài chưa nghiêm túc tuân thủ quy định pháp luật Việt Nam; trong đó, Youtube, Facebook cho người sử dụng mạng xã hội đăng tải tràn lan nội dung vi phạm pháp luật và bật tính năng kiếm tiền cho phép cài đặt quảng cáo trên các kênh, trang, tài khoản đó. Bên cạnh đó, công cụ để kiểm soát nội dung quảng cáo, vi phạm quảng cáo chưa đảm bảo hiệu quả. Cơ chế quản lý nội dung, bật kênh kiếm tiền cho kênh, tài khoản mạng xã hội lỏng lẻo, chạy theo lợi nhuận, chưa coi trọng việc đảm bảo an toàn cho thương hiệu và tuân thủ các quy định pháp luật; cơ chế xử lý vi phạm thiếu trách nhiệm, không triệt để. Trong khi đó, các nhãn hàng, đại lý quảng cáo thì chủ quan, chạy theo lợi nhuận, có xu hướng quảng cáo tràn lan trên các trang thông tin điện tử vi phạm, kém chất lượng; không sử dụng hoặc không cập nhật thường xuyên danh sách loại trừ hiển thị quảng cáo khỏi vị trí vi phạm (Black List).
Đưa các đại lý, nền tảng quảng cáo vi phạm vào danh sách phải ngăn chặn
Các nhãn hàng, thương hiệu lớn đều ủng hộ chủ trương của Bộ TT&TT trong việc tạo lập môi trường quảng cáo sạch, xoá bỏ quảng cáo xấu, độc, vi phạm pháp luật, đặc biệt là trên các nền tảng xuyên biên giới.
Bà Nguyễn Thu Giang, Phó Chủ tịch Hiệp hội quảng cáo Việt Nam cho rằng, hiện có những đối tượng sử dụng ít chi phí để đưa ra các quảng cáo “bẩn”, ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường quảng cáo trên không gian mạng. Do vậy, cơ quan quản lý cần có các giải pháp mạnh để ngăn chặn tình trạng này, tạo lập môi trường quảng cáo lành mạnh, cạnh tranh bình đẳng giữa doanh nghiệp trong và ngoài nước. Từ góc độ doanh nghiệp, đại diện Vinamilk đã chia sẻ một số kinh nghiệm của đơn vị trong việc áp dụng hệ thống kỹ thuật để “lọc” tối đa các nội dung xấu, độc, góp phần tạo lập môi trường quảng cáo sạch. Theo đó, Vinamilk đã tự trang bị 2 bộ lọc quảng cáo, là các từ khóa để hạn chế quảng cáo gắn với nội dung xấu, độc; đồng thời, áp dụng công cụ kiểm soát quảng cáo hiện đại của nước ngoài giúp chặn tối đa nội dung xấu độc 99,8%. Đại diện Sở TT&TT Hà Nội và TP Hồ Chí Minh cũng cam kết sẽ đồng hành với Bộ TT&TT trong việc ngăn chặn quảng cáo “bẩn”, vi phạm pháp luật. Trong thời gian tới, Sở TT&TT Hà Nội và TP Hồ Chí Minh sẽ tăng cường các giải pháp kỹ thuật để ngăn chặn, tăng cường công tác thanh kiểm tra để đảm bảo công bằng giữa các doanh nghiệp quảng cáo trong nước và xuyên biên giới.
Ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát Thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử cho rằng, trong hoạt động quảng cáo, các nền tảng xuyên biên giới có lợi thế nhất định do công nghệ hiện đại, lượng người dùng lớn, có nhiều dữ liệu về hành vi người dùng phục vụ bán quảng cáo hiệu quả... Tuy nhiên, trên các nền tảng này tồn tại nhiều nội dung quảng cáo “bẩn” thu hút được rất nhiều người xem dẫn đến nhiều hệ lụy. Trong khi đó, sự tuân thủ pháp luật Việt Nam của các nền tảng này vẫn còn những hạn chế nhất định. Do đó, trong thời gian tới, Bộ TT&TT sẽ sử dụng đồng bộ các giải pháp nhằm tạo lập môi trường quảng cáo sạch, ngăn chặn quảng cáo “bẩn”.
Cụ thể, đối với người kinh doanh dịch vụ quảng cáo nước ngoài không thông báo thông tin liên hệ theo Nghị định số 70/2021/NĐ-QĐ, có thể áp dụng biện pháp ngăn chặn. Đối với doanh nghiệp không đặt máy chủ tại Việt Nam, Cục Phát thanh-Truyền hình và Thông tin điện tử sẽ phối hợp với các nhà mạng viễn thông để xác minh và xử lý nếu có sai phạm. Bên cạnh đó, Bộ TT&TT cũng sẽ tăng cường rà quét và xử lý vi phạm quảng cáo trên mạng, nhất là các nền tảng phát hành quảng cáo xuyên biên giới; công bố công khai các nhãn hàng, đại lý quảng cáo, các nền tảng phát hành quảng cáo, trang thông tin điện tử vi phạm bao gồm website, tài khoản mạng xã hội, kênh nội dung, trang cộng đồng và khuyến cáo không hợp tác quảng cáo với các đối tượng đó.
Ngoài ra, Bộ TT&TT sẽ phối hợp với Sở TT&TT và lực lượng Công an để tổ chức đoàn thanh tra, kiểm tra đối với các đại lý quảng cáo và nền tảng phát hành quảng cáo có nhiều vi phạm; xây dựng White List để các nhãn hàng, đại lý quảng cáo ưu tiên quảng cáo. White List sẽ gồm báo điện tử, tạp chí điện tử, trang thông tin điện tử tổng hợp, mạng xã hội được cấp giấy phép hoạt động; các website, tài khoản, kênh nội dung, trang cộng đồng không thuộc đối tượng phải cấp phép nhưng đã đăng ký thông tin đối với Bộ TT&TT và được xác nhận. Khuyến khích các chủ tài khoản, trang, kênh lớn đăng ký với Bộ TT&TT để tham gia vào White List; khuyến khích các nhãn hàng, đại lý quảng cáo ưu tiên quảng cáo trong White List, đồng thời tiếp tục bổ sung, cập nhật trên website, tài khoản mạng xã hội, kênh nội dung, trang cộng đồng vi phạm, nhảm nhí, ảnh hưởng tiêu cực đến cộng đồng, xã hội để yêu cầu không quảng cáo và đưa vào danh sách phải ngăn chặn.
Quảng cáo sai sự thật, bảo vệ người tiêu dùng như thế nào? 
Biến tướng quảng cáo 
