Cao Bằng: Đấu tranh chống buôn lậu và hàng giả từ biên giới đến mạng xã hội

Lần theo dấu vết từ những đường mòn biên giới

Cao Bằng có đường biên giới giáp tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc), với hai cửa khẩu quốc tế Trà Lĩnh, Tà Lùng và hai cửa khẩu chính Sóc Giang, Lý Vạn. Hoạt động giao thương qua biên giới tạo điều kiện phát triển kinh tế, nhưng địa hình đồi núi, sông suối, nhiều đường mòn cũng đặt ra không ít khó khăn cho công tác kiểm soát hàng hóa.

Theo Trung tá Hà Mạnh Tường, Phó Trưởng phòng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường (Phòng Cảnh sát kinh tế), Công an tỉnh Cao Bằng, các đối tượng thường tập kết hàng ở phía bên kia biên giới, sau đó lợi dụng đường mòn, lối nhỏ để đưa vào nội địa. Tại các điểm tập kết, ô tô, xe máy được bố trí chờ sẵn để vận chuyển hàng đi tiêu thụ. Một số đối tượng còn thuê người dân địa phương nhận hàng, chia nhỏ số lượng nhằm gây khó khăn cho việc xác minh, xử lý.

Ngày 11/4, tại khu vực xóm Bản Gủn, xã Nguyễn Huệ, Phòng Cảnh sát kinh tế phối hợp với Đội Kiểm soát Hải quan, Chi cục Hải quan khu vực XVI và Hải quan cửa khẩu quốc tế Trà Lĩnh phát hiện nhóm người có biểu hiện nghi vấn trao đổi, mua bán hàng hóa. Kiểm tra hai xe máy, tổ công tác phát hiện sáu bao tải màu cam chứa 59,2kg vảy tê tê.

Tiếp tục thu thập tài liệu, chứng cứ, ngày 11/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh khởi tố vụ án vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm và khởi tố hai bị can. Với những vụ việc liên quan đến động vật hoang dã, ngoài thu giữ tang vật, cơ quan điều tra còn phải làm rõ nguồn gốc hàng hóa, đường đi và vai trò của từng người liên quan.

Một vụ việc khác xảy ra ngày 22/8 tại đường mòn thuộc xóm Kỳ Lạc, xã Quang Long. Qua nắm tình hình, Phòng Cảnh sát kinh tế phối hợp với Công an xã phát hiện 17 người dắt 19 con trâu di chuyển về khu vực mốc 887. Tổng giá trị số trâu được xác định hơn 826 triệu đồng. Ngày 4/9, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh khởi tố vụ án buôn lậu để tiếp tục điều tra.

Trung tá Hà Mạnh Tường cho biết, địa bàn biên giới rộng, địa hình phức tạp, trong khi các đối tượng thường xuyên thay đổi cách thức hoạt động, bố trí người cảnh giới và sử dụng ứng dụng liên lạc để trao đổi thông tin rồi xóa nội dung trò chuyện. Vì vậy, cán bộ điều tra phải chủ động nắm địa bàn, phân tích dấu hiệu bất thường và phối hợp chặt chẽ với các lực lượng để xác minh từng vụ việc.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, lực lượng Công an phối hợp với Bộ đội Biên phòng phát hiện 5 vụ với 7 đối tượng, thu giữ 113 cá thể khỉ, 54kg pháo, 5 cá thể chim và 285kg xúc xích không rõ nguồn gốc, xuất xứ. Qua phối hợp với lực lượng Hải quan, các đơn vị phát hiện 3 vụ với 5 đối tượng, thu giữ 59,2kg vảy tê tê và 96,3kg pháo.

Ngăn hàng giả, hàng nhái len lỏi vào thị trường

Nếu trên tuyến biên giới, hàng hóa thường được vận chuyển qua đường mòn thì tại thị trường nội địa, hàng giả, hàng nhái trà trộn vào hoạt động kinh doanh hoặc được giao dịch trên các nền tảng trực tuyến, đòi hỏi lực lượng chức năng không chỉ kiểm tra cửa hàng, kho bãi mà còn truy vết giao dịch trên không gian mạng.

Theo Thiếu tá Nông Nguyên Thành, Đội trưởng Đội Phòng ngừa, điều tra án buôn lậu, sản xuất, buôn bán hàng giả, xâm phạm sở hữu trí tuệ (SHTT), Phòng Cảnh sát kinh tế, việc xử lý hàng giả, hàng xâm phạm quyền SHTT đòi hỏi xác minh tỉ mỉ về nguồn gốc, dấu hiệu vi phạm và phối hợp với đơn vị chuyên môn để củng cố căn cứ xử lý.

Điển hình, qua nắm tình hình trên sàn thương mại điện tử, Phòng Cảnh sát kinh tế phát hiện gian hàng “Luki_Store.HN” kinh doanh giày mang nhãn hiệu Nike, Adidas và một số thương hiệu khác có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.

Quá trình xác minh cho thấy Nguyễn Văn Nghĩa, sinh năm 1993, trú tại tỉnh Điện Biên, và Nguyễn Đình Ngọc, sinh năm 1993, trú tại TP Bắc Ninh, kinh doanh giày dép mang thương hiệu, kiểu dáng của Nike, Adidas, Puma, Onitsuka Tiger, Asics… qua các gian hàng trên sàn thương mại điện tử, Facebook và Zalo. Theo tài liệu điều tra ban đầu, số lượng sản phẩm đã bán ra khoảng 150.000 đôi, với giá mỗi đơn hàng từ 200.000 đến 800.000 đồng.

Ngày 19/8, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh đồng loạt khám xét khẩn cấp ba kho hàng tại khu vực Central City, Khu công nghiệp VSIP, thuộc phường Từ Sơn, TP Bắc Ninh. Lực lượng chức năng thu giữ 12.782 đôi giày, dép, trong đó 8.302 đôi có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu Nike, Adidas và 4.480 đôi không có nhãn hiệu, không rõ nguồn gốc, xuất xứ, cùng nhiều đồ vật, tài liệu liên quan.

Không chỉ hàng giả nhãn hiệu, lực lượng chức năng còn phát hiện vụ sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm. Ngày 29/6, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh khởi tố vụ án xảy ra tại phường Thục Phán, liên quan đến hành vi làm giả nơi sản xuất, đóng gói 2.528 gói trà thành phẩm, gồm trà atiso Đà Lạt và trà gạo lứt đậu đen. Cơ quan điều tra đã khởi tố bị can Nguyễn Quang Lợi về tội danh liên quan theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, Công an tỉnh Cao Bằng phát hiện 37 vụ với 39 đối tượng xâm phạm quyền SHTT, thu giữ hàng nghìn sản phẩm vi phạm; khởi tố 2 vụ án, xử phạt hành chính 33 vụ với tổng số tiền hơn 442 triệu đồng.

Tính chung, lực lượng Công an tỉnh phát hiện 248 vụ với 296 đối tượng liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và các vi phạm liên quan; khởi tố 44 vụ với 65 bị can, xử phạt hành chính 191 vụ với tổng số tiền hơn 2,42 tỷ đồng.

Công an tỉnh Cao Bằng đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật, nhất là tại khu vực biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi; vận động người dân không tiếp tay cho vi phạm, tích cực tố giác tội phạm và cung cấp thông tin cho lực lượng chức năng.

Ngày 4/6, Công an tỉnh phối hợp với Bộ đội Biên phòng, Hải quan khu vực XVI và UBND xã Lý Quốc tổ chức hội nghị tuyên truyền với hơn 80 đại biểu tham dự, phát 300 tờ rơi và trao 30 suất quà cho các hộ khó khăn. Đồng thời, mô hình tự quản “xã không tiếp tay cho hoạt động buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới” được triển khai nhằm phát huy vai trò cộng đồng, chủ động phòng ngừa và ngăn chặn vi phạm từ cơ sở.

Đại tá Sầm Minh Hồ, Phó Giám đốc Công an tỉnh nhấn mạnh, tình hình tội phạm khu vực biên giới luôn tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp, Công an xã cần phát huy vai trò nòng cốt, bám sát cơ sở, duy trì hiệu quả mô hình tự quản. Đồng chí mong muốn người dân nâng cao cảnh giác, thực hiện nghiêm cam kết, không để các đối tượng xấu lợi dụng, lôi kéo, tiếp tục là những “cột mốc sống” vững chắc, cùng lực lượng vũ trang bảo vệ bình yên biên cương Tổ quốc.

Thời gian tới, Công an tỉnh Cao Bằng tiếp tục nâng cao hiệu quả nắm tình hình, phân tích, dự báo và nhận diện thủ đoạn buôn lậu trên tuyến biên giới, không gian mạng; tăng cường phối hợp với Bộ đội Biên phòng, Hải quan, Thuế và Quản lý thị trường trong kiểm tra, xử lý vi phạm. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân không tiếp tay cho buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và tích cực tố giác tội phạm.