Nơi đầu tiên chúng tôi ghé qua là Phòng Ứng dụng Công nghệ thông tin và quản lý hồ sơ xuất nhập cảnh, đơn vị chủ công trong việc thực hiện công tác cải cách hành chính và ứng dụng khoa học kỹ thuật.
Khi chúng tôi có mặt, hầu hết cán bộ, chiến sỹ của đơn vị đang có mặt ở các địa bàn trên cả nước để triển khai việc ứng dụng công nghệ thông tin, cải cách hành chính nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp, đáp ứng nhu cầu xuất nhập cảnh của công dân Việt Nam, sau thời gian giãn cách vì dịch bệnh COVID-19.
Trước đó, vào 25/12/2021, Bộ trưởng Bộ Công an phê duyệt danh mục dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 trên Cổng dịch vụ công trực tuyến của Bộ Công an năm 2022, theo đó lĩnh vực xuất nhập cảnh có 37 thủ tục hành chính thực hiện dịch vụ công trực tuyến ở mức độ 3, 4.
Năm 2021, Cục Quản lý xuất nhập cảnh đã triển khai và thực hiện tốt hệ thống thông tin phục vụ công tác quản lý xuất, nhập cảnh từ trung tâm của Cục đến Công an cửa khẩu càng hàng không quốc tế và Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an 63 địa phương đối với công tác quản lý xuất nhập cảnh của người nước ngoài (NNN), hệ thống cấp thị thực điện tử cho NNN nhập cảnh Việt Nam; hệ thống khai báo, tiếp nhận, quản lý thông tin tạm trú cho NNN trên nền Internet; triển khai kết nối, khai thác dữ liệu của cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư phục vụ công tác quản lý xuất, nhập cảnh…
Về công tác cải cách hành chính năm 2021, Bộ đánh giá chỉ số cải cách hành chính của Cục đứng thứ ba trong khối đơn vị trực thuộc Bộ; kết quả mức độ hài lòng của cá nhân, tổ chức trong giải quyết thủ tục hành chính do Cục Quản lý xuất nhập cảnh (cấp hộ chiếu phổ thông, khai báo tạm trú cho NNN tại Việt Nam qua trang thông tin…)...
Đến Phòng Quản lý nhập cảnh, xuất cảnh, cư trú của NNN và Phòng Quản lý xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, chúng tôi cảm nhận được không khí khẩn trương của các cán bộ, chiến sĩ hai đơn vị.
Khi hoạt động xuất, nhập cảnh được nới lỏng, các chuyến bay thương mại nối lại, nhu cầu công dân Việt Nam xuất cảnh ra nước ngoài tìm kiếm việc làm là rất lớn. Do vậy, tình hình công dân Việt Nam xuất cảnh, di cư trái phép có thể sẽ tăng và phức tạp hơn, diễn ra cả đường không, đường bộ và đường biển…, công việc của cán bộ, chiến sĩ hai đơn vị càng thêm vất vả.
Trong thời gian qua, tình hình xuất nhập cảnh trái phép vào Việt Nam diễn biến phức tạp, Cục Quản lý xuất nhập cảnh đã tham mưu đề xuất lãnh đạo Bộ Công an, báo cáo Thủ tướng Chính phủ về tình hình và việc xử lý NNN, công dân Việt Nam nhập xuất cảnh trái phép; hướng dẫn Công an các địa phương về xử lý người nước ngoài nhập cảnh trái phép, góp phần bảo đảm an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội.
Qua câu chuyện trao đổi, chúng tôi cảm nhận được nỗi lo của cán bộ Cục Quản lý xuất nhập cảnh khi hoạt động xuất nhập cảnh trái phép vẫn diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi hơn. Nổi lên là việc tổ chức môi giới cho NNN nhập, xuất cảnh trái phép qua tuyến biên giới đường bộ mục đích tìm kiếm việc làm, tìm hiểu thị trường. Đồng thời, lợi dụng chính sách tạo điều kiện thuận lợi cho chuyên gia NNN nhập cảnh Việt Nam để mời, bảo lãnh cho NNN không đúng đối tượng, không làm việc cho doanh nghiệp nhưng vẫn mời bảo lãnh.
Trong những ngày dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, Cục Quản lý xuất nhập cảnh đã thực hiện nghiêm chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công an về công tác quản lý, nhập cảnh, xuất cảnh, cư trú của NNN tại Việt Nam đảm bảo công tác phòng, chống dịch COVID-19; tham mưu đề xuất lãnh đạo Bộ, Thủ tướng Chính phủ triển khai nhiều biện pháp giải quyết những vướng mắc về công tác quản lý NNN trong bối cảnh dịch COVID-19.
Trong đó, có việc tạo điều kiện cho các chuyên gia NNN vào làm việc tại Việt Nam; đáp ứng yêu cầu hoạt động đối ngoại của Bộ, ngành và nhu cầu bổ sung nhân sự điều hành; duy trì hoạt động sản xuất của doanh nghiệp trong nước; giảm thời hạn xét duyệt nhập cảnh đối với chuyên gia NNN xuống còn 3 ngày làm việc (theo quy định của luật là trong vòng 5 ngày làm việc).
Không dừng lại ở đó, cán bộ của đơn vị đã không quản ngày đêm lăn lộn ở địa bàn. Quá trình điều tra đã ra quyết định khởi tố 5 vụ án hình sự gồm “Vụ tổ chức, môi giới cho người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép” liên quan vụ việc 30 công dân Việt Nam nhập cảnh trái phép Đài Loan bằng đường biển, bị trục xuất về nước; vụ “Tổ chức môi giới cho người khác trốn đi nước ngoài” liên quan vụ việc tổ chức 31 công dân Việt Nam nhập cảnh trái phép Đài Loan bằng đường biển bị trục xuất về nước…
Chúng tôi đã có mặt tại các cửa khẩu hàng không quốc tế; địa bàn được xác định là cửa ngõ quốc gia về đảm bảo an ninh trật tự trong lĩnh vực xuất nhập cảnh. Những năm trở lại đây, NNN nhập cảnh Việt Nam ngày càng tăng, đa dạng về quốc tịch, mục đích, nghề nghiệp các quốc gia…Vượt qua những khó khăn, trong thời gian qua, hoạt động xuất, nhập cảnh tại 5 cửa khẩu đã được tiến hành chặt chẽ, đúng quy trình, quy định; không để sót, lọt đối tượng, bảo đảm an toàn tuyệt đối cho các nguyên thủ quốc gia, các đoàn khách quốc tế đến Việt Nam và lãnh đạo các cấp của Đảng, Nhà nước đi công tác nước ngoài. Đặc biệt là việc phát hiện và ngăn chặn đối tượng xấu lợi dụng xuất nhập cảnh để hoạt động xâm phạm an ninh quốc gia. Những ngày này, mặc dù dịch bệnh đã bớt phức tạp nhưng công việc của cán bộ, chiến sĩ Công an cửa khẩu cảng hàng không quốc tế tăng đột biến do nhu cầu đi lại của khách nước ngoài và người dân.
Số lượng NNN nhập cảnh Việt Nam ngày càng tăng; với đa dạng về quốc tịch, mục đích, nghề nghiệp, các quốc gia, vùng lãnh thổ có công dân nhập cảnh Việt Nam…, công việc của cán bộ, chiến sĩ đơn vị càng thêm vất vả nhưng không vì thế mà họ vợi đi niềm đam mê. Qua công tác kiểm soát xuất nhập cảnh đã phát hiện nhiều trường hợp sử dụng hộ chiếu, thị thực giả, không đủ điều kiện nhập cảnh; phát hiện và ngăn chặn nhiều đường dây tổ chức người Việt Nam trốn đi nước ngoài. Đồng thời phát hiện và xử lý một số vụ vận chuyển hàng cấm qua đường hàng không có liên quan đến an ninh quốc gia như vận chuyển vũ khí hoặc chi tiết vũ khí quân dụng, công cụ hỗ trợ…
Chia sẻ với chúng tôi, lãnh đạo Cục Quản lý xuất nhập cảnh trăn trở với việc làm sao ngăn chặn, xử lý các hành vi vi phạm nhưng vẫn phải đảm bảo các thủ tục XNC thông thoáng, nhanh chóng, không gây ùn tắc tại các cửa khẩu quốc tế. Từ đó, xây dựng hình ảnh đẹp về người chiến sĩ Công an nói chung và cán bộ Cục Quản lý xuất nhập cảnh nói riêng. Rời trụ sở Cục Quản lý xuất nhâp cảnh, chúng tôi thấy trong phòng truyền thống có Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba; Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giành cho đơn vị.
Trải qua 69 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành (13/5/1953-13/5/2022), qua các thời kỳ cách mạng, cán bộ, chiến sĩ của đơn vị đã phát huy bản chất anh hùng cách mạng, truyền thống của lực lượng CAND đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao; đạt nhiều thành tích trong lĩnh vực bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội, góp phần phục vụ đắc lực thực hiện đường lối đối ngoại, hợp tác quốc tế và sự nghiệp phát triển kinh tế của đất nước, đặc biệt trong công cuộc đổi mới hiện nay.
Tạo thuận lợi tối đa trong giải quyết các thủ tục xuất nhập cảnh 
Chuyện những chiến sĩ Quản lý xuất nhập cảnh miền biên cương 
