Afghanistan: Chiến dịch "gián điệp nội bộ" trong hàng ngũ quân đội

Loạt vụ "tấn công nội bộ" (insider attack) trong vài tuần lễ từ giữa tháng 8/2012 đã gây lo ngại không chỉ cho lãnh đạo Mỹ và NATO trong quá trình triển khai kế hoạch rút quân khỏi Afghanistan mà còn đặt ra vấn đề nghiêm trọng cho Kabul trong việc bảo đảm an ninh sau khi quân đồng minh rút đi. Đó là lý do khiến Kabul phải triển khai gấp chiến dịch "gián điệp nội bộ" trong hàng ngũ quân đội để sàng lọc và phát hiện kịp thời những kẻ "đội lốt" quân đội nhằm thực hiện các vụ tấn công khủng bố từ bên trong.

Sau vụ tấn công gần nhất vào ngày 19/8, với 1 lính Mỹ chết tại thị trấn Spin Boldak, tỉnh Kandahar, miền Nam Afghanistan, giới chức Mỹ và Afghanistan bắt đầu lo lắng. Tổng thống Mỹ Barack Obama đã bày tỏ nỗi quan ngại sâu sắc trước thông tin về hàng loạt vụ "tấn công nội bộ" được báo chí nêu.

Ngày 20/8, Tổng thống Obama đã biệt phái tướng Martin Dempsey, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân (JCS) đến Afghanistan để thị sát tình hình, đồng thời chuyển lời của ông tới Tổng thống Afghanistan yêu cầu thúc đẩy việc triển khai một giải pháp khả thi nhằm hạn chế các vụ tấn công nội bộ có thể làm hỏng kế hoạch chuyển tiếp quyền quản lý an ninh cho quân đội Afghanistan.

Ngay khi đặt chân đến Afghanistan trong ngày 20/8, tướng Dempsey đã có cuộc họp kín với tướng Sher Mohammad Karimi, Tư lệnh Bộ binh Afghanistan, với sự có mặt của tướng John R. Allen, để nắm tình hình triển khai các giải pháp nhằm hạn chế tấn công nội bộ.

"Tấn công nội bộ" đã nổi lên thành một trong những vấn đề nổi cộm nhất đối với Mỹ và đồng minh tại Afghanistan trong những năm gần đây. Và năm 2012 là năm được đánh giá là có số vụ tấn công nội bộ nhiều nhất. Tính luôn vụ tấn công ngày 19/8, đã có ít nhất 10 lính Mỹ chết do các vụ tấn công nội bộ kể từ giữa tháng 8/2012, và tính từ đầu năm 2012 thì đã có 40 lính liên quân Mỹ và NATO bị giết bởi các vụ tấn công kể trên, chiếm 13% trên tổng số vụ tấn công gây thương vong cho lính NATO trong năm nay.

Từ sau vụ Căn cứ tiền tiêu Chapman của CIA tại tỉnh Khost, Afghanistan bị một điệp viên 2 mang người Jordan do CIA tuyển dụng tấn công bằng bom tự sát vào năm 2009 làm chết 7 người của CIA, liên quân Mỹ - NATO đã bắt đầu quan tâm tới vấn đề tấn công nội bộ.

Binh lính Afghanistan sẽ chịu sự theo dõi của hàng trăm điệp viên và sĩ quan tình báo quân đội Afghanistan.
Binh lính Afghanistan sẽ chịu sự theo dõi của hàng trăm điệp viên và sĩ quan tình báo quân đội Afghanistan.

Khi loạt tấn công mới gia tăng mạnh từ đầu năm 2012, liên quân Mỹ - NATO đã bắt đầu lo ngại và áp dụng một số biện pháp nhằm hạn chế các cuộc tấn công nội bộ nhưng vẫn không thể ngăn được. Song song đó, Afghanistan cũng đã triển khai một số biện pháp sàng lọc, ngăn ngừa, như yêu cầu binh lính có gia đình cư ngụ tại Pakistan phải đưa gia đình về Afghanistan sinh sống, nếu không thì phải xuất ngũ. Nhưng vấn đề quan trọng là làm sao phát hiện sớm hung thủ để kịp thời ngăn chặn vẫn chưa được giải quyết.

Đó là nguyên nhân chính khiến cho quân đội Afghanistan phải triển khai chiến dịch "gián điệp nội bộ". Chiến dịch được triển khai ngay sau khi xảy ra vụ "tấn công nội bộ" ngày 19/8 vừa qua. Theo kế hoạch, khoảng 176 sĩ quan tình báo Afghanistan được huy động tham gia chiến dịch, được cử đến các tiểu đoàn bộ binh để phối hợp với hàng trăm "gián điệp nội bộ" là các binh lính thông thường trà trộn trong hàng ngũ binh lính để thi hành nhiệm vụ giám sát, theo dõi bên trong các đơn vị thuộc lực lượng quân đội trên toàn đất nước Afghanistan. Các "gián điệp nội bộ" này hoạt động bí mật dưới lớp vỏ bọc là quân nhân bình thường như những quân nhân khác trong các đơn vị nhằm bảo đảm việc theo dõi được khách quan và an toàn.

Ngoài việc theo dõi sinh hoạt và các động thái thi hành nhiệm vụ hàng ngày, các “gián điệp nội bộ” còn được phép theo dõi cả những liên lạc bằng điện thoại di động giữa binh lính với thân nhân gia đình, đồng thời các quân nhân mới tuyển mộ sẽ bị cấm sử dụng điện thoại di động nhằm hạn chế cơ hội giao tiếp với phiến quân Taliban. Các gián điệp là binh lính được giao trách nhiệm quan sát, theo dõi để phát hiện những kẻ khả nghi thực hiện các cuộc "tấn công nội bộ".

Ngay sau cuộc họp ngày 20/8 với tướng Dempsey, tướng Karimi đã tuyên bố với báo chí: "Binh lính phải có cảm giác rằng, họ đang được đặt dưới sự theo dõi toàn diện bởi tất cả các  cấp chỉ huy của họ". Tướng Karimi cho biết, ban đầu, việc triển khai theo dõi nội bộ sẽ gây tác động tâm lý bất an, nhưng điều đó không quan trọng bằng việc phải làm gì đó để ngăn chặn làn sóng "tấn công nội bộ". Theo tướng Karimi, việc triển khai "gián điệp nội bộ" là việc làm cần thiết khi quân đội Afghanistan đang chuẩn bị tiếp quản toàn bộ việc bảo đảm an ninh quốc gia khi quân Mỹ và NATO bắt đầu đợt rút quân đầu tiên vào tháng 9/2012 tới đây.

Tướng Sher Mohammad Karimi, Tư lệnh Bộ binh Afghanistan, tiếp đón tướng Martin Dempsey tại sân bay quân sự.
Tướng Sher Mohammad Karimi, Tư lệnh Bộ binh Afghanistan, tiếp đón tướng Martin Dempsey tại sân bay quân sự.

Tuy nhiên, cách giải thích của tướng Karimi chưa thật thuyết phục giới chức an ninh. Có ý kiến lập luận rằng biện pháp "gián điệp nội bộ" nghe có vẻ hay, nhất thời có thể đáp ứng được yêu cầu ngăn chặn các cuộc tấn công, nhưng về lâu dài thì có thể làm nảy sinh những vấn đề khác cần giải quyết. Chẳng hạn, người ta cho rằng việc ngấm ngầm theo dõi sẽ làm phát sinh sự nghi kỵ giữa binh lính, thuộc cấp với các cấp chỉ huy cao hơn, hoặc giữa các cá nhân phục vụ lâu năm trong quân ngũ với các tân binh vừa mới được tuyển dụng, và sự nghi kị này càng khiến cho Chính phủ Afghanistan gặp nhiều khó khăn trong việc xây dựng lòng trung thành của binh lính quân đội trong cuộc chiến toàn diện, cả vũ lực lẫn tranh giành "con tim và khối óc" với Taliban.

Dù có ý kiến thế nào thì các tướng Mỹ vẫn tin rằng, với sự phối hợp của chiến dịch "gián điệp nội bộ" của quân đội Afghanistan, quân đội NATO sẽ ngăn chặn được tình trạng tấn công nội bộ trước khi rút hết quân.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.