Kiến tạo hành lang pháp lý cho Internet vệ tinh, AI và khai thác hiệu quả tài nguyên số

Sáng 1/4/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã tổ chức buổi họp báo thường kỳ tháng 3 nhằm cung cấp thông tin về các hoạt động nổi bật của ngành.

Cuộc họp dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của các phóng viên với các nội dung về quản lý Internet vệ tinh, thực thi Luật Sở hữu trí tuệ đối với AI và kết quả đột phá từ đợt đấu giá tên miền quốc gia .vn lần đầu tiên.

Khai thác hiệu quả tài nguyên số khan hiếm

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất tại buổi họp báo là báo cáo về việc lần đầu tiên Việt Nam tổ chức đấu giá quyền sử dụng tên miền quốc gia .vn. Ông Thái Hữu Lý, Trưởng phòng Phát triển dịch vụ thuộc Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC), cho biết việc đấu giá được thực hiện dựa trên hành lang pháp lý vững chắc từ Luật Viễn thông, Nghị định 475/2025 và Thông tư 48 của Bộ KH&CN. Trong đợt thí điểm đầu tiên vào tháng 3/2026, 50 tên miền đã được đưa ra đấu giá với kết quả hết sức ấn tượng: 37 tên miền được đấu giá thành công (đạt tỷ lệ 75%).

Đặc biệt, có tên miền đã được trả giá cao nhất lên tới 15 tỷ đồng. Các tên miền tham gia đấu giá đợt này được chia thành 3 nhóm chính: Nhóm thương hiệu lớn ví dụ như LG.vn, MB.vn....; Nhóm ngành nghề như OTO.vn (ngành ô tô), EXPORT.vn (xuất khẩu)....Nhóm xu hướng xã hội và giới trẻ như 2K.vn, OK.vn....

Ông Lý nhấn mạnh, việc đấu giá không chỉ mang lại nguồn thu cho ngân sách từ tài sản công khan hiếm mà còn giúp nâng cao giá trị thương hiệu số của tên miền .vn trên không gian mạng, đảm bảo tính công khai, minh bạch. Theo kế hoạch, đợt đấu giá thứ hai với 50 tên miền tiếp theo sẽ diễn ra vào tháng 6/2026. Những tên miền đấu giá không thành sau hai lần sẽ được chuyển sang hình thức cấp phát tự do.

Bộ Khoa học và Công nghệ: Kiến tạo hành lang pháp lý cho Internet vệ tinh, AI và khai thác hiệu quả tài nguyên số -0
Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương cho biết, năm 2026 sẽ là năm bắt đầu triển khai mạnh mẽ các quy định mới về khoa học và công nghệ.

Liên quan đến sự xuất hiện của dịch vụ Internet vệ tinh Starlink tại Việt Nam, đại diện Bộ KH&CN đã giải đáp những lo ngại về sự cạnh tranh với các doanh nghiệp viễn thông trong nước. Bộ khẳng định Starlink đang trong quá trình thí điểm 5 năm với quy mô giới hạn ở mức 600.000 thuê bao. Con số này chỉ chiếm tối đa khoảng 2,5% tổng số thuê bao Internet cố định tại Việt Nam, do đó tác động đến thị trường truyền thống đã được tính toán kỹ lưỡng và nằm trong tầm kiểm soát.

Bộ KH&CN xác định Starlink là một "mảnh ghép" quan trọng trong hệ sinh thái hạ tầng số, giúp cung cấp dịch vụ tại các khu vực khó tiếp cận như vùng biển, vùng trời và hỗ trợ ứng cứu sự cố. Tuy nhiên, Starlink phải tuân thủ đầy đủ các quy định về pháp luật viễn thông, bao gồm cả quản lý giá dựa trên giá thành. Nếu có dấu hiệu giảm giá vi phạm cạnh tranh, Bộ có quyền đình chỉ việc ban hành cước của doanh nghiệp. Đại diện Bộ cũng khẳng định, với chất lượng hạ tầng cố định hiện nay của Việt Nam vốn đã ở mức rất tốt, Starlink khó có thể cạnh tranh trực tiếp về mặt dịch vụ tại các khu vực đô thị.

Siết chặt trách nhiệm nền tảng số và bài toán AI trong Luật Sở hữu trí tuệ

Tại buổi họp báo, lãnh đạo Bộ KH&CN cũng chia sẻ thêm: Đúng ngày 1/4/2026, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ chính thức có hiệu lực, đánh dấu một bước ngoặt trong việc bảo vệ quyền tác giả trên môi trường mạng. Điểm mới nổi bật là việc mở rộng đối tượng chịu trách nhiệm pháp lý, không chỉ dừng lại ở các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian mà còn bao gồm cả chủ quản nền tảng số (như sàn thương mại điện tử, mạng xã hội).

Đại diện Cục Sở hữu trí tuệ cho biết, quan điểm của luật mới là chuyển từ "trách nhiệm phản ứng" sang "chủ động phòng ngừa". Tòa án hiện đã có thẩm quyền ra các quyết định khẩn cấp tạm thời như: Buộc gỡ bỏ hoặc chặn truy cập nội dung vi phạm trên không gian mạng. Vô hiệu hóa truy cập đến tài khoản, ứng dụng hoặc địa chỉ Internet liên quan đến hành vi xâm phạm.

Đặc biệt, vấn đề về Trí tuệ nhân tạo (AI) đã được đưa vào luật một cách cụ thể. Chính phủ đã ban hành Nghị định hướng dẫn chi tiết về việc xác lập quyền đối với các đối tượng do AI tạo ra hoặc có sự hỗ trợ của AI. Điều này giúp tạo hành lang pháp lý minh bạch cho các nhà sáng tạo và doanh nghiệp công nghệ trong bối cảnh AI đang bùng nổ. Để hỗ trợ hệ sinh thái AI trong nước, Bộ KH&CN cũng đang triển khai các biện pháp như hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận hạ tầng tính toán, dữ liệu dùng chung và các mô hình ngôn ngữ lớn thông qua các "AI Hub".

Bộ Khoa học và Công nghệ: Kiến tạo hành lang pháp lý cho Internet vệ tinh, AI và khai thác hiệu quả tài nguyên số -0
Buổi họp báo thu hút sự quan tâm của nhiều đơn vị báo chí.

Tại cuộc họp, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh sự chuyển dịch trong phương thức quản lý của Bộ từ "kiểm soát hành chính" sang "quản trị kiến tạo". Theo đó, Nhà nước sẽ không làm thay mà tập trung hoàn thiện thể chế, xây dựng hạ tầng dùng chung và điều hành dựa trên dữ liệu thời gian thực. Các nhiệm vụ khoa học sẽ tập trung vào hiệu quả đầu ra và tác động kinh tế - xã hội thay vì kiểm soát quá trình. Bộ cũng đang rà soát để điều chỉnh danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược (tập trung vào bán dẫn, AI, năng lượng mới) nhằm đóng góp trực tiếp vào mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số trong thời gian tới. Một quy trình 5 bước để xác định các sản phẩm thực sự là thế mạnh của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu đã được đề xuất, đảm bảo đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải.

Kết luận buổi họp báo, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương khẳng định năm 2025 là năm thiết lập hành lang pháp lý, và năm 2026 sẽ là năm bắt đầu triển khai mạnh mẽ các quy định mới. Những không gian phát triển mới từ đấu giá tên miền, Internet vệ tinh đến AI sẽ mở ra các loại hình kinh doanh mới, đóng góp trực tiếp vào sự phát triển bền vững của đất nước hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045.

Phạm Huyền

Các tin khác

Đột phá cải cách hành chính, đưa công nghệ về miền di sản

Đột phá cải cách hành chính, đưa công nghệ về miền di sản

Giữa vùng đất cội nguồn Hạ Hòa (Phú Thọ), nơi lưu giữ linh khí Đền Mẫu Âu Cơ, bộ máy chính quyền cơ sở xã Hiền Lương đang quyết liệt trong cải cách hành chính. Nhờ tích hợp mô hình Kiosk AI và chuyển đổi số toàn diện, chính quyền cấp xã không chỉ gỡ "nút thắt" về nhân lực mà còn đánh thức tiềm năng quản trị, đưa dịch vụ công đến gần hơn với người dân bằng tư duy thực tiễn và nhịp đập thời đại.

VNPT – Symphony hợp tác cung cấp dịch vụ truyền dẫn quốc tế, thúc đẩy thương mại hóa năng lực mạng

VNPT – Symphony hợp tác cung cấp dịch vụ truyền dẫn quốc tế, thúc đẩy thương mại hóa năng lực mạng

Ngày 9/11, tại trụ sở Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT), Tổng công ty Hạ tầng mạng (VNPT Net), đại diện VNPT, và Symphony Communication Public Company Limited (Thái Lan) đã chính thức ký kết các thỏa thuận hợp tác cung cấp hạ tầng kết nối quốc tế theo mô hình dịch vụ mạng toàn trình (Network as a Service).

Chủ động bảo vệ học sinh, sinh viên trước cạm bẫy trên không gian mạng

Chủ động bảo vệ học sinh, sinh viên trước cạm bẫy trên không gian mạng

Công an Đồng Nai đang đẩy mạnh phối hợp với ngành giáo dục và các địa phương tuyên truyền, trang bị kỹ năng nhận diện, phòng ngừa lừa đảo, dụ dỗ và xâm hại trên không gian mạng cho học sinh, sinh viên. Qua chiến dịch “Không một mình”, các em được hướng dẫn chủ động bảo vệ bản thân và tìm kiếm trợ giúp khi cần thiết.

Công an TP Huế tổ chức diễn tập ứng cứu sự cố an ninh mạng

Công an TP Huế tổ chức diễn tập ứng cứu sự cố an ninh mạng

Từ các tình huống cụ thể, các đội thi tham gia diễn tập sẽ phân tích nguy cơ, điểm yếu trong từng giai đoạn từ khi xây dựng hệ thống AI; triển khai các biện pháp kỹ thuật nhằm bảo đảm an ninh mạng, an ninh dữ liệu, báo cáo sự cố và đề xuất giải pháp khắc phục.

Meta áp dụng AI đoán tuổi để bảo vệ thanh thiếu niên

Meta áp dụng AI đoán tuổi để bảo vệ thanh thiếu niên

Bắt đầu từ tháng này, gã khổng lồ mạng xã hội Meta sẽ mở rộng quy mô toàn cầu cho công nghệ tự động ước tính độ tuổi. Động thái này được đưa ra sau hàng loạt thỏa thuận pháp lý trị giá hàng tỷ USD và những chỉ trích gay gắt về việc các nền tảng của hãng thất bại trong việc bảo vệ thanh thiếu niên khỏi những rủi ro trực tuyến.

AI Kiosk góp phần xây dựng chính quyền số thân thiện

AI Kiosk góp phần xây dựng chính quyền số thân thiện

Hiện diện tại 10 tỉnh, thành phố trên cả nước, mô hình AI Kiosk đang trở thành “trợ lý số” đắc lực, trực tiếp đồng hành tháo gỡ những “điểm nghẽn” thủ tục hành chính tại bộ phận Một cửa cấp cơ sở. Sau 6 tháng vận hành thực tế, giải pháp này đã khẳng định bước chuyển căn bản trong hiện đại hóa hành chính công.

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

AI Thực chiến 2026 chính thức lên sóng VTV2, mở màn cuộc tranh tài của 100 đội thi xuất sắc được tuyển chọn từ gần 1.000 hồ sơ trong nước và quốc tế. Chương trình dành học bổng trị giá 1 triệu USD cho đội vô địch, góp phần thúc đẩy phát triển nhân tài trí tuệ nhân tạo (AI) và nguồn nhân lực công nghệ chất lượng cao của Việt Nam.

FPT mở rộng hợp tác với Nhật Bản trong lĩnh vực UAV và kinh tế tầm thấp

FPT mở rộng hợp tác với Nhật Bản trong lĩnh vực UAV và kinh tế tầm thấp

Tại Diễn đàn công tư về hợp tác kinh tế và khoa học công nghệ Việt Nam – Nhật Bản diễn ra ngày 9/11 tại Tokyo, FPT đề xuất năm trụ cột đồng kiến tạo về AI, lượng tử, nhân lực và tài chính công nghệ, đồng thời trao biên bản ghi nhớ hợp tác với các đối tác Nhật Bản về thiết bị bay không người lái (UAV) và kinh tế tầm thấp. Tại triển lãm bên lề, tập đoàn đồng thời giới thiệu sản phẩm chip nguồn và UAV.

 Công an Khánh Hòa vận hành 3 Trụ liên lạc khẩn cấp trên đèo Khánh Lê

Công an Khánh Hòa vận hành 3 Trụ liên lạc khẩn cấp trên đèo Khánh Lê

Với mục tiêu hỗ trợ người dân và du khách trong lĩnh vực an ninh trật tự, an toàn giao thông, chữa cháy và cứu nạn - cứu hộ; nhóm tác giả gồm 3 cán bộ Phòng Quản lý xuất nhập cảnh, Phòng Tham mưu và Phòng An ninh mạng Công an tỉnh Khánh Hòa đã nghiên cứu, chế tạo thành công hệ thống Trụ liên lạc khẩn cấp (SOS) ứng dụng năng lượng tái tạo độc lập và công nghệ viễn thông IoT.

Đông đảo các đại biểu tham dự hội thảo.

Kỳ 1: “Lá chắn” pháp lý cho đô thị thông minh và hạ tầng chiến lược

Trước yêu cầu phát triển bứt phá của TP Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên số, các thách thức an ninh phi truyền thống, tội phạm công nghệ cao và an toàn hạ tầng đô thị đang đặt ra nhiều bài toán hóc búa. Việc Quốc hội xem xét 5 Dự án luật do Bộ Công an chủ trì soạn thảo có ý nghĩa chiến lược đặc biệt. Hệ thống pháp lý đồng bộ này không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, tạo “lá chắn” bảo vệ hạ tầng chiến lược và không gian số, mà còn siết chặt quản lý địa bàn từ cơ sở, mang lại cuộc sống bình yên, an toàn cho hơn 14 triệu dân Thành phố mang tên Bác.

“Khu bảo tồn” con người

“Khu bảo tồn” con người

Nhân loại từng mơ về một ngày máy móc có thể suy nghĩ như con người. Giờ đây, khi giấc mơ ấy dần thành hiện thực,con người lại phải chứng minh mình không phải máy móc. Phải chăng chúng ta đang tiến đến một thời đại mà những sản phẩm do con người tạo ra cũng cần được dán nhãn, xác thực và bảo vệ như những giống loài quý hiếm?

Chọn Evo Grand Premia vì “đi nhiều, chi nhẹ”

Chọn Evo Grand Premia vì “đi nhiều, chi nhẹ”

Động cơ 2.250 W, cấu hình 2 pin cho quãng đường tới 262 km giúp VinFast Evo Grand Premia phù hợp với người thường xuyên di chuyển vì công việc. Tiền điện, bảo dưỡng tiết kiệm cùng ưu đãi mua xe 3 triệu đồng tạo thêm lợi thế cho người đang muốn bỏ xăng, lên điện.

Khai mạc Diễn đàn và Triển lãm An ninh tài chính số Việt Nam 2026

Khai mạc Diễn đàn và Triển lãm An ninh tài chính số Việt Nam 2026

Sáng 6/11, tại TP Hồ Chí Minh, Diễn đàn và Triển lãm An ninh tài chính số Việt Nam 2026 khai mạc với chủ đề “AI và Niềm tin số: Kiến tạo lá chắn An ninh Tài chính Việt Nam”. Sự kiện tập trung nhận diện những nguy cơ an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu và tài sản trong quá trình phát triển các dịch vụ tài chính số.

Chuẩn bị thành lập Trung tâm AI ứng dụng đầu tiên tại châu Á đặt ở TP Hồ Chí Minh

Chuẩn bị thành lập Trung tâm AI ứng dụng đầu tiên tại châu Á đặt ở TP Hồ Chí Minh

TP Hồ Chí Minh đang phối hợp với Plug and Play và Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh (UEH) chuẩn bị thành lập Trung tâm Xuất sắc về Trí tuệ nhân tạo ứng dụng (AI COE) đầu tiên tại châu Á. Trung tâm dự kiến đặt tại TP Hồ Chí Minh, hướng đến kết nối nghiên cứu, doanh nghiệp khởi nghiệp với nguồn vốn và thị trường quốc tế.

Những con chip “Make in Vietnam”: Bước tiến chiến lược trong nỗ lực tự chủ công nghệ lõi

Những con chip “Make in Vietnam”: Bước tiến chiến lược trong nỗ lực tự chủ công nghệ lõi

Chiều 3/11/2026, một dấu mốc quan trọng trong hành trình làm chủ công nghệ bán dẫn của Việt Nam được xác lập khi chip bảo mật VGC v1.0, do các kỹ sư Việt Nam tự thiết kế, chính thức ra mắt. Đây không chỉ là thành quả của một nhiệm vụ nghiên cứu khoa học – công nghệ, mà còn là bước tiến chiến lược trong nỗ lực tự chủ công nghệ lõi, từ đó xây dựng nền tảng để từ đó làm ra nhiều con chip khác.

Kỳ cuối: Xây dựng “văn hóa số” và sự đồng hành từ gia đình, nhà trường

Kỳ cuối: Xây dựng “văn hóa số” và sự đồng hành từ gia đình, nhà trường

Nhận diện được nguy cơ và đòn tấn công của tội phạm mạng mới chỉ là bước khởi đầu. Để bảo vệ thế hệ trẻ một cách bền vững trước ma trận cạm bẫy trên không gian ảo, vấn đề cốt lõi là phải xây dựng cho các em một “văn hóa số” chuẩn mực, hình thành bản lĩnh tự vệ số ngay từ trong tư duy. Sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan chức năng - nhà trường - gia đình chính là yếu tố quyết định thành công trong sứ mệnh bảo vệ những công dân số tương lai.