100 ca ghép gan trẻ em thành công, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn bệnh nhi

Ngày 29/5, Bệnh viện Nhi Trung ương tổ chức lễ kỷ niệm thành tựu 100 ca ghép gan trẻ em và Hội thảo khoa học ghép gan trẻ em tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Hội nghị thu hút hàng trăm nhà khoa học, chuyên gia về ghép tạng và nhi khoa trong và ngoài nước; cùng 100 em bé được ghép gan thành công tham dự.

Tính đến tháng 5/2026, Bệnh viện Nhi Trung ương đã thực hiện thành công 100 ca ghép gan trẻ em, trở thành đơn vị có số lượng ca ghép gan nhi khoa lớn nhất cả nước. Thành tựu này không chỉ mở ra cơ hội sống cho nhiều trẻ mắc bệnh gan mật giai đoạn cuối, mà còn khẳng định năng lực chuyên môn sâu, khả năng làm chủ kỹ thuật ghép tạng và sự phát triển bền vững của lĩnh vực ghép gan trẻ em tại Việt Nam.

Cứu sống nhiều bệnh nhi bên bờ sinh - tử

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, GS.TS Trần Minh Điển, Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, 100 ca ghép gan không đơn thuần là một con số. Đó là hành trình hơn 20 năm kiên trì, nỗ lực, vượt qua rất nhiều khó khăn để giành lại sự sống cho các bệnh nhi mắc bệnh gan giai đoạn cuối. Đó cũng là hành trình trưởng thành của một tập thể y bác sĩ Việt Nam trong lĩnh vực ghép tạng nhi khoa đầy thử thách và nhân văn.

Chương trình ghép gan trẻ em tại Bệnh viện Nhi Trung ương được triển khai từ năm 2005 và cũng là ca ghép gan trẻ em thứ hai của cả nước. Trong giai đoạn đầu, chương trình nhận được sự hỗ trợ đặc biệt quý báu từ các chuyên gia Hàn Quốc trong việc chuyển giao kỹ thuật, đào tạo nhân lực và triển khai những ca ghép gan đầu tiên cho trẻ em tại Việt Nam.

Từ năm 2012, Bệnh viện Nhi Trung ương tiếp tục mở rộng hợp tác chuyên môn quốc tế, đặc biệt với GS Chin-Su Liu và các đồng nghiệp tại Bệnh viện Cựu chiến binh Đài Bắc (Đài Loan), qua đó từng bước nâng cao năng lực chuyên môn, hoàn thiện quy trình kỹ thuật và phát triển các lĩnh vực hồi sức, miễn dịch, chăm sóc sau ghép cũng như quản lý lâu dài cho bệnh nhi ghép gan.

Năm 2021, Bệnh viện Nhi Trung ương được Bộ Y tế công nhận đủ điều kiện thực hiện kỹ thuật lấy và ghép gan từ người hiến sống cũng như người hiến chết não.

Trong giai đoạn này, chương trình ghép gan trẻ em của bệnh viện còn nhận được sự phối hợp chặt chẽ và hỗ trợ chuyên môn hiệu quả từ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức và Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia trong nhiều giai đoạn phát triển, đặc biệt đối với các ca ghép phức tạp và ghép gan từ người hiến chết não.

Trải qua hơn 20 năm phát triển, từ những ca ghép đầu tiên còn nhiều khó khăn về nhân lực, trang thiết bị và kinh nghiệm, đến nay Bệnh viện Nhi Trung ương đã hoàn toàn làm chủ kỹ thuật ghép gan trẻ em và tự chủ toàn bộ quy trình chuyên môn, từ đánh giá trước ghép, phẫu thuật lấy và ghép gan, gây mê hồi sức, hồi sức sau ghép đến theo dõi, quản lý và chăm sóc lâu dài cho người bệnh sau ghép.

"Đặc biệt, trong những năm gần đây, chúng tôi đã triển khai thành công nhiều kỹ thuật ghép gan chuyên sâu như ghép gan cấp cứu, ghép gan bất đồng nhóm máu, ghép gan cho trẻ cân nặng thấp, ghép gan cho bệnh nhân mắc bệnh lý chuyển hóa di truyền và ghép gan từ người hiến chết não.

Bệnh viện Nhi Trung ương là đơn vị đầu tiên tại châu Á ghép gan thành công cho bệnh nhi mắc xơ gan do đột biến gen gây rối loạn chuyển hóa axit mật.

Tháng 11/2025, bệnh viện đã thực hiện thành công ca ghép gan đầu tiên từ người cho chết não, mở ra thêm cơ hội sống cho rất nhiều trẻ em mắc bệnh gan giai đoạn cuối", GS.TS Trần Minh Điển nhấn mạnh.

Không chỉ phát triển chuyên môn điều trị, bệnh viện còn đẩy mạnh nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực ghép tạng nhi khoa với nhiều đề tài cấp Bộ và cấp Nhà nước; đồng thời thường xuyên tổ chức, tham gia đào tạo, hội thảo chuyên môn và hợp tác quốc tế nhằm cập nhật các tiến bộ mới trong ghép gan trẻ em.

Còn nhiều bệnh nhi đang chờ ghép

Tại buổi lễ, nhiều em bé sau khi ghép gan khỏe mạnh đã chạy nhảy tung tăng trong khuôn viên bệnh viện, điều mà nhiều gia đình trước đây không dám mơ ước. Bé Nghiêm Bảo V. (2 tuổi) vừa được ghép gan cách đây 3 tháng đã khỏe mạnh trở lại, vui vẻ chạy nhảy khiến gia đình bé vô cùng xúc động.

"Cuộc sống của cháu đã hoàn toàn được tái sinh. Cả gia đình tôi đều hạnh phúc", mẹ bé - chị Nghiêm Thuỳ T. xúc động nói.

Bé Nghiêm Bảo V. mắc bệnh teo đường mật bẩm sinh, được phát hiện lúc hơn 1 tháng tuổi khi xuất hiện vàng da, vàng mắt. Hơn 2 tháng tuổi cháu đã thực hiện phẫu thuật, nhưng sức khỏe không cải thiện nhiều.

"Con luôn mệt mỏi, ngứa khắp người, đêm đến gần như không ngủ và quấy khóc, thường xuyên phải đến bệnh viện", chị T. chia sẻ.

Thời gian kéo dài càng khiến biến chứng suy gan của cháu thêm trầm trọng, để cứu sống chỉ còn cách ghép gan. Khi bé Bảo V. được 17 tháng tuổi, tình trạng suy gan của cháu đã ở giai đoạn cuối, nhưng rất may mắn, cháu được ghép gan để hồi sinh sự sống.

"Ca ghép gan rất thành công, con được xuất viện về gia đình, mở ra một tương lai mới. Giờ đây con không còn ngứa, các chỉ số trở về bình thường, ăn ngủ tốt, đi lại chạy nhảy như trẻ em cùng lứa tuổi", người mẹ xúc động chia sẻ.

PGS.TS Phạm Duy Hiền, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, từ tháng 11/2025 đến nay, bệnh viện đã thực hiện được 7 ca ghép gan trẻ em từ người cho chết não. Hai trường hợp ghép gan gần đây nhất thực hiện trong tuần vừa qua, hiện các cháu đã được rút ống nội khí quản, mọi chức năng của mảnh ghép đã trở lại bình thường.

"Một người chết não hiến tạng, lá gan thường chia ra để ghép, gan phải ghép cho người lớn, nửa mảnh gan trái ghép cho trẻ em. Chúng tôi thường nhận tạng vào chiều tối, vì vậy các ca ghép thực hiện ngay trong đêm, huy động tối đa nhân lực, trang thiết bị. Có thời điểm, một tuần ghép 2 ca. Chúng tôi đã ghép gan cho ​trẻ nhỏ nhất mới 6 tháng tuổi nặng 6,1kg, giờ em bé sức khỏe rất tốt", PGS.TS Phạm Duy Hiền nói.

Theo ông, ​khó khăn nhất của ghép gan trẻ em là các cháu bé còn chưa đủ hết các chức năng sống, như mạch máu mảnh, nhỏ, ngắn và dễ tổn thương; ổ bụng rất bé không thể chứa hoàn toàn gan của người lớn cho mà chỉ lấy được một phần gan của người lớn.

"Vì vậy, chúng tôi phải tính toán trọng lượng, kích thước, mảnh ghép, biến đổi mạch máu, đường mật... phải phù hợp với cơ thể của em bé thì ghép mới thành công", Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương chia sẻ và cho biết, trong 100 ca ghép gan thành công, tỷ lệ sống 5 năm sau mổ là 92,5%, tương đương với các trung tâm ghép tạng lớn trên thế giới.

Chuyên gia cũng cho biết thêm, khác với ghép thận, thuốc chống thải ghép của bệnh nhi ghép gan ngày một giảm dần do dung nạp tốt. Đây là tín hiệu vui đối với các em nhỏ phải uống thuốc chống thải ghép sau ghép gan.

Trong khuôn khổ chương trình, Hội thảo khoa học ghép gan trẻ em đã tập trung trao đổi các tiến bộ mới trong ghép tạng nhi khoa, chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn và định hướng phát triển lĩnh vực ghép gan trẻ em trong thời gian tới.

Với những thành tựu đã đạt được, Bệnh viện Nhi Trung ương tiếp tục hướng tới mục tiêu phát triển trung tâm ghép tạng nhi khoa chuyên sâu, hiện đại và bền vững; tăng cường nghiên cứu khoa học, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và mở rộng hợp tác quốc tế nhằm mang lại thêm nhiều cơ hội sống cho trẻ em Việt Nam.

​

​