Công an TP Hà Nội vừa phát hiện đường dây giết mổ và tiêu thụ 3.600 con lợn mắc dịch tả châu Phi, tương đương 300 tấn thịt lợn khiến người tiêu dùng không khỏi lo lắng về việc thịt lợn nhiễm bệnh nếu ăn phải sẽ gây nguy hại tới sức khỏe như thế nào?
Theo cơ quan điều tra, số thịt này được đưa vào chợ đầu mối, chợ dân sinh và cung cấp cho một số đơn vị, trong đó có liên quan đến bếp ăn trường học tại Hà Nội.
Hà Nội đang yêu cầu hơn 2.900 trường học trên địa bàn Thủ đô rà soát, công khai nguồn gốc thực phẩm phục vụ bữa ăn bán trú.
Cục An toàn thực phẩm cũng đang tiến hành kiểm tra các bếp ăn tập thể, cơ sở dịch vụ ăn uống trên địa bàn TP Hà Nội và tỉnh Ninh Bình.
Theo PGS.TS Trần Đắc Phu, nguyên Cục trưởng Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) cho biết, dịch tả lợn châu Phi là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trên đàn lợn nhưng không lây sang người. Về lý thuyết, khi lợn được nấu chín kỹ, virus gây bệnh gần như bị tiêu diệt.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa thịt lợn bệnh tả châu Phi an toàn cho con người khi sử dụng. Trước hết, những con lợn bị dịch tả, hoặc chết, chất lượng thực phẩm không đảm bảo. Thứ hai, khi lợn chết, hoặc vận chuyển, giết mổ không đảm bảo vệ sinh dễ bị nhiễm các vi khuẩn khác như tụ cầu, Salmonella, E.coli..., con người ăn phải dễ bị tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa, ngộ độc...
"Bất kỳ một con lợn nào bị ốm, hoặc chết rất dễ bị nhiễm vi khuẩn khác và có thể có những độc tố trong cơ thể con lợn sinh ra trong quá trình phân hủy, chuyển hóa thành độc tố. Đây là những chất bền với nhiệt, nghĩa là khi nấu chín ở nhiệt độ cao, chúng vẫn có thể tồn tại và con người ăn phải gây ngộ độc cấp tính", PGS Phu nói.
Nguyên Cục trưởng Cục Phòng bệnh cho biết, khi mắc dịch tả châu Phi, sức đề kháng của lợn suy giảm, khiến chúng dễ nhiễm thêm nhiều bệnh nguy hiểm khác như tai xanh, lở mồm long móng, đặc biệt là liên cầu khuẩn lợn - bệnh có thể lây sang người.
Bệnh liên cầu lợn do vi khuẩn Streptococcus suis gây ra - là bệnh có thể lây từ lợn sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với lợn mắc bệnh hoặc ăn các sản phẩm từ lợn chưa được nấu chín kỹ (trong đó có tiết canh lợn). Bệnh thường gặp ở những người giết mổ, chế biến hoặc tiêu thụ thực phẩm từ lợn không đảm bảo vệ sinh.
Bệnh liên cầu lợn có thể gây bệnh ở lợn, cũng có con lợn mang liên cầu không mắc bệnh.
Nhiễm liên cầu khuẩn lợn không chỉ gặp ở người chăn nuôi mà người giết mổ, người bán thịt, người nội trợ, người chế biến thịt lợn hay ăn tiết canh, thịt lợn chưa chế biến kỹ.
Hiện chưa có vaccine phòng nhiễm khuẩn liên cầu lợn và cũng chưa có bằng chứng vi khuẩn này có thể lây truyền từ người sang người. Ngoài lây truyền qua tiếp xúc vết thương, liên cầu khuẩn lợn còn lây qua giọt bắn đường hô hấp và xâm nhập qua đường tiêu hóa sau khi ăn phải thịt lợn nhiễm bệnh chưa nấu chín.
Triệu chứng thường gặp gồm: sốt cao, đau đầu, buồn nôn, nôn, cứng gáy, ù tai, mất thính lực hoặc hôn mê. Bệnh diễn tiến nhanh, có thể gây viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết và tử vong nếu không được điều trị kịp thời. Trường hợp nặng có thể dẫn đến sốc nhiễm khuẩn, trụy tim mạch, tụt huyết áp, nhiễm khuẩn huyết cấp, suy hô hấp, suy đa tạng, hôn mê và tử vong.
Trước nhiều vụ việc giết mổ, mua bán thịt lợn bệnh, lợn chết đưa đến bàn ăn của người tiêu dùng, đặc biệt trong môi trường học đường, trong khi bằng mắt thường khó phân biệt thịt bệnh khi một số đối tượng đã "phù phép" bôi tiết vào thịt để làm thịt tươi ngon, chuyên gia cảnh báo người dân phải hết sức cẩn trọng, mua thịt lợn phải có nguồn gốc rõ ràng, có dấu của cơ quan thú y, ở nơi uy tín để đảm bảo an toàn.
Khi mua cần quan sát kỹ, tránh mua những miếng thịt có màu xám nhạt, xuất huyết dưới da, nhão, rỉ nước, có mùi ôi thiu hoặc mùi lạ. Nếu ấn vào thịt thấy lõm không đàn hồi, hoặc xuất hiện các hạt trắng như hạt gạo trong thớ cơ, tuyệt đối không nên sử dụng để đảm bảo an toàn cho gia đình.
PGS.TS Trần Đắc Phu cũng nhấn mạnh, người dân tuyệt đối không được sử dụng động vật đã ốm, đã chết.
Đối với phụ huynh và nhà trường, khi thấy trẻ xuất hiện các dấu hiệu bất thường sau ăn như đau bụng, nôn, tiêu chảy, sốt hoặc mệt mỏi kéo dài, cần nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế để được kiểm tra và xử trí kịp thời.
Người dân không giết mổ, tiêu thụ lợn bệnh hoặc lợn chết. Thực hiện ăn chín, uống sôi, không ăn tiết canh, thịt tái hoặc sản phẩm chưa nấu kỹ để giảm nguy cơ nhiễm bệnh.
Ai chịu trách nhiệm để lợn bệnh vào bữa ăn của người tiêu dùng? 
Phụ huynh bức xúc, đề nghị xử nghiêm đơn vị cung cấp thịt lợn bệnh và trách nhiệm nhà trường 
