Phần một của cuốn sách là tuyển tập “Một số bài viết của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về khoa học, giáo dục và đào tạo”. Các bài viết cơ bản thể hiện những tư tưởng, quan điểm chỉ đạo phát triển giáo dục và đào tạo, khoa học - kĩ thuật và công nghệ, chú trọng phát triển khoa học tự nhiên và đặc biệt coi trọng khoa học xã hội - nhân văn cả trong nghiên cứu cơ bản và nghiên cứu ứng dụng. Những vấn đề Đại tướng đặt ra có ý nghĩa định hướng đối với sự phát triển của nền khoa học Việt Nam hiện đại. Tư tưởng cốt lõi của Đại tướng trong các bài viết đó là vấn đề chiến lược con người, giáo dục con người phát triển toàn diện.
Phần hai của cuốn sách là tuyển tập “Một số bài viết về Đại tướng Võ Nguyên Giáp về khoa học, giáo dục và đào tạo” của nhiều tác giả thuộc nhiều thế hệ, trong đó có đông đảo các nhà lãnh đạo, nhà khoa học: nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu, nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị Vũ Oanh, nguyên Trưởng ban Khoa giáo Trung ương GS.VS Đặng Hữu, nguyên Bộ trưởng Bộ Giáo dục Phạm Minh Hạc, GS.VS Nguyễn Văn Hiệu, GS.TS.NGND Nguyễn Lân Dũng, GS Văn Tạo, PGS.TS Đặng Quốc Bảo... Các bài viết đều thể hiện tấm lòng ngưỡng mộ và biết ơn sự quan tâm của Đại tướng đối với sự nghiệp chung của dân tộc Việt Nam.
Xuyên suốt trong tư tưởng và tâm huyết trọn đời của Đại tướng Võ Nguyên Giáp là chiến lược con người, giáo dục cho con người, vì con người và tự học suốt đời. Đại tướng nêu rõ: “Cần đổi mới mạnh mẽ cơ chế quản lí khoa học gắn sản xuất với nghiên cứu. Viện nghiên cứu phải đủ năng lực sáng tạo ra những sản phẩm khoa học mà sản xuất và đời sống đòi hỏi tức là thị trường cần. Có như vậy mới làm cho khoa học công nghệ trở thành hàng hoá. Tạo nên thị trường khoa học, khắc phục cơ chế quản lí nặng hành chính bao cấp như hiện nay. Mạnh dạn cho mở những viện, những trung tâm nghiên cứu của cá nhân hay tập thể các nhà khoa học. Cổ vũ cá nhân, tập thể phát minh sáng tạo gắn nghiên cứu với sản xuất. Thực hiện công khai, dân chủ trong nghiên cứu khoa học”
