Vụ bê bối bằng cấp giả ở Pakistan

Đối với những nghị sĩ của Pakistan, hành vi bêu xấu tên tuổi họ hầu như đã trở thành một thông lệ. Trên những kênh truyền hình mới giật gân của Pakistan, những gương mặt mới toanh xuất hiện trên màn hình hàng ngày. Chỉ trong vài giây, hình ảnh bắt đầu hiện ra - một con dấu đỏ chót hiện rõ trên tấm ảnh cùng với dòng chữ: "bằng cấp giả"!

Sau đó phát ngôn giải thích đây là những tên tuổi mới nhất trong bản danh sách dài dằng dặc liệt kê tên của những nghị sĩ Pakistan sử dụng bằng cấp giả - một hành vi có tính chất gian lận không chỉ làm họ mất chức, mà còn có thể đưa họ vào nhà tù.

Một số nhà quan sát cho biết, ở Pakistan ngày nay hiện tượng sử dụng bằng cấp giả để thăng quan tiến chức đã trở nên phổ biến đến mức đáng báo động. Điều đó dẫn đến một viễn cảnh của sự tái cân bằng quyền lực trong cơ quan lập pháp - và một sự thay đổi trong bộ máy chính phủ. Trong tháng 6 năm nay, Tòa án Tối cao Pakistan và một  Ủy ban nghị viện nước này đã yêu cầu 1.170 nghị sĩ của đất nước phải chứng minh những bằng cấp đại học của họ là "thật" trăm phần trăm.

Một điều lạ lùng là, tòa án đang yêu cầu những nhà lập pháp tuân thủ một luật đã không còn tồn tại trước khi tác giả của nó - cựu tổng thống không được lòng dân Tướng Pervez Musharraf, từ chức. Theo như Bộ trưởng Tư pháp Pakistan nói lúc đó, đạo luật này mang tính thiên vị, bởi vì tỉ lệ những người trưởng thành có học vấn đàng hoàng chỉ chiếm 55% dân số, nghĩa là gần một nửa đất nước không có đủ tư cách ra ứng cử cho một chức vụ trong chính quyền. Tuy nhiên, tòa án muốn biết những nhà lập pháp hiện nay - những người có được chức vụ trong khi đạo luật còn hiệu quả - có trung thành với luật hay không. Và đó chính là sự giận dữ hiện đang bùng nổ trong dân chúng Pakistan . Những người được coi là vi phạm đạo luật đã không còn tồn tại này hiện đang giữ chức trong mọi thứ bậc của chính trường Pakistan .

Bản danh sách ghi tên những người bị nghi ngờ là đang sử dụng bằng cấp đại học giả bao gồm, 2 bộ trưởng và một số người thân cận với Tổng thống Asif Ali Zardari. Vụ bê bối về bằng cấp ở Pakistan có nhiều trường hợp cười ra nước mắt. Ví dụ, một nhà lập pháp địa phương thuộc đảng Liên đoàn Hồi giáo Pakistan (chính đảng của Pakistan) của cựu Thủ tướng Nawaz Sharif tuyên bố ông có bằng thạc sĩ năm 2002, tốt nghiệp đại học năm 2006 và kết thúc bậc trung học năm 2007.

Một nhà lập pháp khác tuyên bố mình tốt nghiệp trung học lúc 10 tuổi. Và còn có người nói mình có trong tay đến 3 bằng đại học với mỗi họ tên khác nhau. Đối với một số người thì đây là chuyện không có gì ngạc nhiên. Marvi Memon, nhà lập pháp phe đối lập tốt nghiệp Đại học Kinh tế London , nói: "Trong 2 năm qua tôi băn khoăn khi phải tin tưởng mình đang ngồi trong một nghị viện đầy những người có bằng cấp". Nhưng đối với một số người khác thì việc có được một mảnh bằng là cả một điều khó khăn. "Chức vụ của tôi là trong sạch", Nawab Aslam Raisani, lãnh đạo ở Baluchistan, càu nhàu trước nhóm phóng viên. "Bằng cấp là bằng cấp, cho dù có là giả hay thật".

Sự hoài nghi không phải là không có cơ sở. Luật của Musharraf, cho dù nó được hình thành để tôn vinh giáo dục, song nó cũng là một phương kế quỷ quyệt của nhà độc tài nhằm loại trừ một số chính khách đối lập của ông ta. Luật chính thức công nhận những đồng minh của Musharraf trong các đảng phái tôn giáo, trong khi tuyên bố không đủ tư cách đối với những chính khách địa phương có nhiều năm kinh nghiệm trong việc giành được lòng tin của các cử tri của họ.

Dân chúng Pakistan biểu tình chống bằng cấp giả ở Lahore, thủ phủ tỉnh Punjab.
Dân chúng Pakistan biểu tình chống bằng cấp giả ở Lahore, thủ phủ tỉnh Punjab.

Chính khách Jamshed Dasti ở miền Nam Punjab là nhân vật bị ra tòa xét xử không lâu trước khi đạo luật gây tranh cãi nổ ra trong tháng 6 năm nay. Dasti phải ra trước Tòa án Tối cao vì ông ta đã có lời tuyên bố mình có bằng thạc sĩ về môn Hồi giáo. Nhưng khi các thẩm phán yêu cầu Dasti nói tên của 15 chương đầu tiên trong kinh Coran thì ông ta không có câu trả lời. "Còn về 2 tên đầu tiên thì thế nào?" một thẩm phán lên tiếng hỏi. Nhưng Dasti vẫn im lặng. Sau đó Dasti bị buộc từ chức để tránh sự sỉ nhục khi phải vào tù.

Nhưng Dasti không trở thành người hạ đẳng vì sau đó được cất nhắc vào chức vụ cố vấn đặc biệt cho Thủ tướng Pakistan . Kế đến Dasti bất ngờ trở thành ứng cử viên của đảng PPP (đảng Dân tộc Pakistan cầm quyền của Tổng thống Zardari) để tham gia trong cuộc bầu cử đặc biệt tìm người cho chiếc ghế trống của ông ta. Các quỹ phát triển được tiêu xài hoang phí cho đơn vị bầu cửa của Dasti dù rằng các chính khách đã mở chiến dịch chống lại ông ta. Dasti cuối cùng đã chiến thắng và còn trở nên nổi tiếng hơn trong đơn vị bầu cử của ông ta…

Trong khi vụ bê bối bằng cấp đại học giả đang nổ ra, có vẻ như đồng thời xuất hiện những dấu hiệu cho thấy dường như có sự đe doạ những người có trách nhiệm thẩm tra tính xác thực của các văn bằng. Nhiệm vụ thẩm tra bằng cấp của các nghị sĩ được giao cho Ủy ban giáo dục cấp đại học, cơ quan nằm dưới sự lãnh đạo của Javaid Laghari, cựu Thượng nghị sĩ đảng PPP có học vị tiến sĩ Đại học Công lập New York ở Mỹ. Khi bắt đầu tiến hành cuộc điều tra, Laghari đã nhận được yêu cầu của một quan chức cao cấp buộc ngưng lại hoặc chí ít cũng cố kéo dài thời gian bắt đầu thẩm tra cho chậm đi 1 năm. Nhưng Laghari đã từ chối.

Vào giữa tháng 7 năm nay, em trai của Laghari bị buộc tội tham nhũng và hiện đang bị giam giữ. Trong khi đó em trai của Laghari một mực bác bỏ sự buộc tội này. Tiếp sau đó, cảnh sát đã vô cớ bất ngờ đột kích căn nhà trong nông trại của Laghari, phá cửa và bắt đi 8 gia nhân của ông. Cho đến giữa tháng 7 năm nay, qua tổng kiểm tra văn bằng của từng nghị sĩ, có tất cả 37 bằng cấp đại học đã được xác nhận là giả và 183 là thật. Nếu tỉ lệ bằng giả quá cao thì điều đó có thể mở đường cho một cuộc bầu cử quốc hội mới xảy ra.

Hiện thời người ta vẫn chưa biết Tòa án Tối cao sẽ làm gì với các kết quả của cuộc thẩm tra bằng cấp này: bỏ tù những người vi phạm hay buộc họ từ chức? Nếu biện pháp thanh lọc được coi là cần thiết thì những cuộc bầu cử mới có thể được tổ chức

Thục Miên (tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.