Một năm đầy áp lực của tỷ giá
Ngày 31/12/2024, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 24.335 đồng, tăng 8 đồng so với phiên trước. Giá mua USD tại tất cả các ngân hàng thương mại được điều chỉnh tăng với biên độ phổ biến từ 15-28 đồng so với phiên trước. Giá mua USD thấp nhất đang ở mức 25.221 VND/USD (cao hơn 8 đồng), giá mua cao nhất đang ở mức 25.287 VND/USD (cao hơn 27 đồng). Ở chiều bán ra, giá bán USD được hầu hết các ngân hàng niêm yết ở mức 25.551 đồng/USD (cao hơn 8 đồng).
Trước đó, ngày 30/12/2024, NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 24.327 VND/USD, tăng 5 đồng so với phiên cuối tuần trước (27/12/2024). Như vậy, tính chung trong năm 2024, tỷ giá trung tâm tăng 1,96% so với thời điểm cuối năm trước. Trong khi đó, Vietcombank đã nâng tỷ giá bán ra thêm tới 1.131 VND/USD, tương đương mức tăng 4,63%.
Trong báo cáo vĩ mô nhìn lại diễn biến thị trường tiền tệ năm 2024, các chuyên gia đến từ Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) cho biết tỷ giá USD/VND đã có một năm biến động tương đối mạnh. Theo VDSC, hệ số tương quan của chỉ số US Dollar Index (DXY) và tỷ giá USD/VND trong năm 2024 là 0,67, tăng nhẹ so với mức 0,63 trong năm 2023. So với đầu năm, NHNN đã điều chỉnh tăng tỷ giá trung tâm 1,9% lên mức 24.320 đồng/USD. Tỷ giá trên thị trường chính thức tăng khoảng 4,8%, đồng thời, tỷ giá trên thị trường tự do tăng 4,3%. “Như vậy, biến động tỷ giá vẫn nằm trong biên độ cho phép của NHNN”, VDSC đánh giá.
VDSC cho biết, để kiểm soát áp lực mất giá của tiền đồng, NHNN đã can thiệp bán ngoại tệ vào những giai đoạn tỷ giá trên thị trường chạm trần biên độ. Tính chung cả năm 2024, NHNN bán ra khoảng 9,4 tỷ USD. VDSC ước tính dự trữ ngoại hối cuối năm 2024 khoảng 80 tỷ USD, tương đương 2,5 tháng nhập khẩu, thấp hơn mức được ghi nhận là 3,3 tháng nhập khẩu vào cuối năm 2023. Ngoài việc bán ngoại tệ để kiểm soát đà mất giá của tiền đồng, NHNN cũng tiến hành can thiệp trên thị trường mở thông qua việc kiểm soát hành lang lãi suất.
Hoạt động hút ròng thường gia tăng trong những giai đoạn tỷ giá tăng cao như giai đoạn tháng 5-6/2024 hay tháng 10 và tháng 12/2024. Tính chung cả năm 2024, quy mô điều tiết thanh khoản trên thị trường mở của NHNN tương đối nhỏ, hút ròng khoảng 28 nghìn tỷ đồng, so với quy mô bơm ròng khoảng 66 nghìn tỷ đồng trong năm 2023.
Tỷ giá năm 2025 tăng khoảng 3%?
Tỷ giá tăng, với các doanh nghiệp xuất khẩu được cho là tín hiệu thuận lợi, song ngược lại, khu vực nhập khẩu lại gặp khó khăn. Dù vậy, giới phân tích cho rằng nền kinh tế nước ta đang có mức thặng dư thương mại hàng hóa lớn (trong 11 tháng đầu năm 2024, cả nước xuất siêu hơn 24,3 tỷ USD) nên không đáng lo. Chuyên gia tài chính Phan Dũng Khánh cho rằng, năm 2024, NHNN đã điều hành tỷ giá khá tốt, hài hòa bài toán lãi suất - tỷ giá để vừa ổn định vĩ mô, vừa hỗ trợ tăng trưởng; mức mất giá của VND so với USD thấp hơn nhiều quốc gia khác trong khu vực.
Về dự báo năm 2025, trong báo cáo triển vọng mới công bố, Chứng khoán Vietcombank (VCBS) cho rằng vẫn có những áp lực nhất định lên tỷ giá trong năm 2025. Cụ thể, chỉ số sức mạnh USD (DXY) có thể duy trì ở ngưỡng cao. Xu hướng chính của các ngân hàng trung ương trên thế giới là hạ lãi suất và kích thích tăng trưởng kinh tế, tuy nhiên, mức độ cắt giảm sẽ tùy thuộc vào bối cảnh từng quốc gia. Trong đó, thị trường lao động và khu vực dịch vụ của Mỹ vẫn khá khả quan; theo đó, có thể Fed sẽ trì hoãn việc cắt giảm lãi suất hơn so với kỳ vọng, kéo theo sức mạnh USD cao hơn so với các đồng tiền khác. Ngoài ra, các xung đột địa chính trị kéo theo nhu cầu đầu tư vào các tài sản trú ẩn an toàn và USD có thể là tài sản được ưu tiên lựa chọn.
Mặc dù vậy, VCBS nhận định thị trường ngoại hối có thể ghi nhận những yếu tố tích cực. Trong đó, xu hướng nới lỏng chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương trên thế giới, dòng tiền vẫn tìm đến các quốc gia đảm bảo được ổn định kinh tế vĩ mô như Việt Nam. Đồng thời, kiều hối tiếp tục tiếp tục là điếm sáng của dòng vốn ngoại tệ trong năm 2025 khi liên tục duy trì trên ngưỡng 13 tỷ USD trong 3 năm trở lại đây. Đi kèm với đó, cán cân thương mại đạt sẽ tiếp tục dự báo thặng dư lớn trong bối cảnh các nền kinh tế lớn phục hồi.
Đặc biệt, trước áp lực tỷ giá, nhà quản lý với bộ máy nhân sự đã ổn định, có thể thực hiện những chính sách điều hành mạnh mẽ hơn nhằm hướng tới mục tiêu ổn định thị trường ngoại tệ, cũng như chính sách thu hút dòng vốn đầu tư trong thời gian tới. VCBS dự báo VND giảm giá tương đối so với đồng USD với mức biến động hợp lý khoảng 3% cho cả năm 2025.
Cũng có dự báo tỷ giá năm 2025 sẽ tăng khoảng 3%, tức biến động nhẹ hơn năm nay, ông Trần Hoàng Sơn, Giám đốc Chiến lược Thị trường tại VPBankS Research nhận định các giải pháp như phát hành tín phiếu, bán ngoại tệ can thiệp thị trường, điều hành lãi suất trên thị trường liên ngân hàng… của NHNN đã giúp tỷ giá không chịu các cú sốc lớn. Với thị trường trong nước, ngoài áp lực tăng giá từ USD, tỷ giá tăng còn do nguyên nhân đầu cơ ngoại tệ, nếu chênh lệch lãi suất USD và VND tăng cao.
Do đó, chuyên gia khuyến cáo, nhà điều hành cần theo dõi sát sao chênh lệch lãi suất giữa VND và USD để có giải pháp can thiệp kịp thời. Từ phía cơ quan quản lý, lãnh đạo NHNN cũng cho biết sẽ theo dõi sát diễn biến thị trường, trong trường hợp tỷ giá có biến động quá lớn sẽ kịp thời can thiệp bán ngoại tệ.
Tỷ giá tăng kịch trần 
Thở phào vì tỷ giá "hạ nhiệt" 
