Thuở sinh thời, nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý vẫn nhận mình sinh năm 1924, tức năm Giáp Tý, chứ không phải năm 1923 hay 1925 như nhiều người lầm tưởng. Vậy nên hai cụ song thân mới đặt tên cho ông là Tý. Có lẽ trong số nhạc sĩ nổi tiếng, chỉ có ông mang cái tên giản dị và quê kiểng đến thế. Như cái tên mộc mạc, âm nhạc Nguyễn Văn Tý luôn thấm đậm phong vị “nhà quê” từ mỗi nơi người nhạc sĩ tài hoa đặt chân đến.
Nguyễn Văn Tý là một trong những nhạc sĩ nhạc đỏ thành công với chất liệu dân ca. Những sáng tác của ông được chắt chiu và nghiền ngẫm qua những chuyến đi thực tế trong thời gian dài, nhiều sáng tác đã sử dụng khéo léo chất liệu dân ca của nhiều vùng miền: “Một khúc tâm tình người Hà Tĩnh”, “Dáng đứng Bến Tre”, “Mẹ yêu con”...
Đây là chương trình biểu diễn nghệ thuật đặc biệt với mong muốn góp phần khắc họa chân dung nghệ thuật của những nhạc sỹ đã có nhiều tác phẩm đi cùng năm tháng
Trong một lần gặp gỡ giao lưu với thính giả Hưng Yên dịp đầu xuân 1998, nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý nói "Người ta bảo tôi là nhạc sĩ của chị em". Thật vậy, có đến trên chục bài hát của ông viết về đề tài phụ nữ không chỉ ca ngợi phụ nữ trong nước mà cả phụ nữ nước ngoài như bài "Tiếng hát Dôi-a" ca ngợi về người nữ anh hùng Liên Xô (cũ).
Nhạc của Nguyễn Văn Tý mượt mà, trữ tình, đậm màu sắc dân ca, mang bản sắc dân tộc rõ nét. Nguyễn Văn Tý là nhạc sĩ đầu tiên nhận giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam 1951-1952 về âm nhạc với bài hát "Vượt trùng dương" ca ngợi Đảng Cộng sản Việt Nam, vượt sóng gió làm cách mạng tháng Tám thành công...
Không phải ngẫu nhiên mà nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý vẫn thường được đồng nghiệp phong cho danh hiệu “nhạc sĩ chuyên trị phụ nữ”. Bởi trong những bài hát của ông, dù là tình khúc hay nhạc cách mạng, quê hương, luôn có dáng dấp người phụ nữ...
Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý là một cây đại thụ trong làng âm nhạc Việt Nam, với những ca khúc đã đi cùng năm tháng: "Người đi xây Hồ Kẻ Gỗ", "Dáng đứng Bến Tre", "Bài ca Năm tấn", "Dư âm"...
Sau một thời gian dài chống chọi với bệnh tật, nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý trút hơi thở cuối cùng vào lúc 17h15 ngày 26-12 tại tư gia trên đường Trần Khắc Chân, quận 1, TP Hồ Chí Minh. Về cõi vĩnh hằng ở tuổi 94, ông để lại cho đời dư âm những nhạc phẩm bất hủ đậm tình quê hương non nước...
Không nằm trong dòng nhạc tiền chiến, ca khúc "Dư âm" ra đời năm 1950, khi nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý đang làm Trưởng đoàn Văn công Liên khu 4. Gần 7 thập niên qua, "Dư âm" được hát xao xuyến trên môi, được hát thì thầm trong tim nhiều thế hệ người Việt.
Chủng loại nghệ thuật nào cũng có những định ước về lý thuyết để người sáng tác tuân thủ. Nhưng rất nhiều khi, nhờ vào tài năng của mình, họ đã vượt lên những lý thuyết ấy để sáng tạo nên những tác phẩm kiệt xuất, để đời. Tôi chỉ xin nói trong lĩnh vực âm nhạc và khoanh trong địa hạt ca khúc.
