Tổng chi tiêu cho các hoạt động quân sự trên toàn cầu đạt gần 2.900 tỷ USD trong năm 2025, tăng 2,9% so với năm trước đó, trong bối cảnh nhiều nước tăng mua sắm vũ khí.
EU đang đứng trước bờ vực của một cuộc khủng hoảng thương mại nghiêm trọng khi Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục gia tăng sức ép, đe dọa áp thuế 30% lên hàng hóa xuất khẩu của Liên minh châu Âu (EU) từ ngày 1/8 tới. Dù đã nỗ lực hết mình để xoa dịu Washington - từ những động thái ngoại giao mềm dẻo đến việc tăng mạnh chi tiêu quốc phòng - các nhà lãnh đạo châu Âu dường như vẫn đang mắc kẹt trong một “Hội chứng Washington” trên quy mô lục địa.
Những biến động địa chính trị bủa vây châu Âu trong suốt thời gian qua bao gồm cả áp lực từ đồng minh thân cận nhất, cuối cùng đã dẫn đến những thay đổi. Thượng đỉnh NATO 2025 diễn ra tại La Haye (Hà Lan) trong hai ngày 25-26/6 đã đánh dấu bước ngoặt không thể đảo ngược khi những quốc gia trên lục địa già tìm cách tự nắm lấy vận mệnh của mình.
Hội nghị thượng đỉnh khối Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) trong 2 ngày 24 và 25/6 tại The Hague, Hà Lan, được mô tả là "mang tính chuyển đổi" và "lịch sử". Trong đó, 32 thành viên của khối này đã tán thành một kế hoạch tăng mạnh chi tiêu quốc phòng và hơn thế nữa.
Các nhà lãnh đạo NATO ngày 25/6 tuyên bố ủng hộ thỏa thuận tăng mạnh ngân sách chi tiêu quốc phòng đến năm 2035, khẳng định điều này sẽ dẫn đến "bước nhảy vọt" trong nỗ lực phòng thủ tập thể.
Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey hôm 1/6 tuyên bố chính phủ nước này sẽ tăng chi tiêu quốc phòng lên mức cao nhất kể từ khi Chiến tranh Lạnh kết thúc.
Thời gian gần đây, thị trường trái phiếu chính phủ Châu Âu đã chứng kiến bức tranh ảm đạm chưa từng có. Trái phiếu Châu Âu liên tục giảm giá trị, được cho là xuất phát từ kỳ vọng tăng mạnh chi tiêu quốc phòng và những biến động địa chính trị.
Giới phân tích nhận định việc ông Donald Trump trở lại Nhà Trắng sẽ khiến châu Âu cần phải nhanh chóng tăng chi tiêu quốc phòng. Nguyên nhân là Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ sớm phải hướng tới ngưỡng chi tiêu quốc phòng mới tương đương 3% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP).
Mỹ luôn dẫn đầu thế giới về chi tiêu quốc phòng và ngoài yêu cầu các loại vũ khí tối tân, tinh vi, thỏa mãn mong muốn bá chủ thế giới, còn những nguyên nhân khác khiến người Mỹ nhiều năm qua không thể cắt giảm ngân sách mua sắm vũ khí. Công ty TransDigm bán phụ tùng thay thế cho máy bay trực thăng và máy bay cánh cố định, và một trong những sản phẩm của họ là mảnh kim loại dài 1,3cm được gọi là chốt hãm.
Cuộc chiến Ukraine dường như đã mở ra một chu trình chiến lược mới làm thay đổi các xu hướng trong lĩnh vực ngân sách quốc phòng của nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ, đặc biệt là với châu Âu.
Thượng viện Mỹ tối 1/5 (giờ địa phương) đã thông qua dự luật nhằm đình chỉ giới hạn nợ của quốc gia cho đến ngày 1/1/2025, ngăn chặn khả năng nước Mỹ vỡ nợ trước hạn chót chỉ vài ngày.
Trong năm qua, nhiều nước châu Âu đã gia tăng chi tiêu quốc phòng lên mức kỷ lục kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Phải chăng, thời kỳ của “cổ tức hòa bình”, khi các quốc gia dồn nguồn lực cho phát triển kinh tế thay vì đầu tư vào quân sự, đã khép lại?
CCTV mới đây đưa tin, tại phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất Đại hội Đại biểu nhân dân toàn quốc khóa XIV hôm 5/3 tại Bắc Kinh, Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cương đã nêu nguyên nhân dẫn tới việc nước này đặt ra nhu cầu tăng mạnh chi tiêu quốc phòng.
Hạ viện Mỹ tuần trước đã thông qua dự thảo Đạo luật ủy quyền quốc phòng (NDAA) trị giá 858 tỷ USD cho năm tài khóa 2023, cao hơn 45 tỷ USD so với đề xuất của Tổng thống Joe Biden.
