Từ cán bộ tình báo đến nguyên mẫu trong tiểu thuyết

Tiểu thuyết “Mảnh giấy bạc” được hư cấu từ một nguyên mẫu có thật: Đại tá Phan Mạc Lâm (mọi người vẫn quen gọi ông là Mạc Lâm), nguyên Chánh văn phòng Tổng cục 2.

Ông Phan Mạc Lâm, sinh năm 1928, quê gốc Hoa Thành, Nghệ An. Sinh ra trong một gia đình có truyền thống cách mạng, bản thân tham gia hoạt động cách mạng từ nhỏ. Cả dòng họ Phan Mạc Lâm đã cống hiến nhiều người con anh hùng cho đất nước như: Phan Đăng Lưu, Phan Đăng Tài…

Là con một thầy giáo làng, Mạc Lâm được cha mẹ cho học hành bài bản tiếng Pháp ở trường College Vinh. Từ nhỏ, Mạc Lâm đã có tố chất của một người lính tình báo: nhanh nhạy, tinh tế, ham học hỏi…

Mạc Lâm bắt đầu làm liên lạc, năm 1948 trở thành chiến sỹ của cơ quan tình báo Quân đội nhân dân Việt Nam . Nhờ biết tiếng Pháp nên ông được biên chế vào đơn vị quân báo với nhiệm vụ phiên dịch khai thác tin tức tài liệu từ tù, hàng binh. Cuộc đời Mạc Lâm gắn bó với công việc xét hỏi, khai thác thông tin từ các tù, hàng binh, từ tù binh Pháp cho đến tù binh Mỹ, trong đó có bại tướng trên chiến trường Điện Biên Phủ tướng Đ. Cát tơ ri và viên phi công Mỹ bị bắn rơi trên bầu trời Hà Nội Jon Mắc Kên… Với những cuộc đấu trí, đấu lý vô cùng căng thẳng để tìm ra những lời khai xác thực, Mạc Lâm cùng đồng đội đã góp phần đắc lực phục vụ cho cuộc chiến đấu của cả dân tộc.

Ngày đêm miệt mài, mưu trí, vượt qua những ước vọng bản thân, những người lính tình báo trong đơn vị làm nhiệm vụ xét hỏi tù hàng binh của Mạc Lâm đã khai thác được nhiều thông tin quan trọng nằm trong tầm ngắm của tình báo địch. Chúng tìm mọi cách để thu thập thông tin… và cơ quan tình báo quân đội nhân dân Việt Nam quyết định đưa đơn vị của Mạc Lâm “vào trận” và vai chính giao cho chàng trai xứ Nghệ này…

Bìa tiểu thuyết "Mảnh giấy bạc".
Bìa tiểu thuyết "Mảnh giấy bạc".

“Mảnh giấy bạc” kể về một trong những chiến công của đơn vị Mạc Lâm - phòng khai thác tù hàng binh - một đơn vị nhìn bề ngoài không có gì đặc biệt của nghề tình báo. Bằng tài trí, các chiến sỹ tình báo Quân đội đã dựng thành công một vở kịch để đưa kẻ thù vào thiên la địa võng thế trận chiến tranh nhân dân. Bằng chính mảnh giấy bạc chứa tài liệu giả và diệu kế của Bộ Tổng tham mưu đã làm cho cuộc chiến B52 của Mỹ "bạc mệnh", thất thế.

Mở đầu và kết thúc câu chuyện là sự gặp gỡ của 2 con người: Mạc Lâm với tư cách là bệnh nhân và Mary Hương cô y tá được giao nhiệm vụ chăm sóc bệnh nhân họ Mạc. Đây là cuộc gặp gỡ được gọi là “Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ”. Cả hai lần đi viện, Mạc Lâm đều được Mary Hương chăm sóc…

Mary Hương là người theo đạo Thiên Chúa nhưng đã “lọt” vào tầm ngắm của cơ quan tình báo Pháp. Chúng đã đào tạo Hương trở thành một tình báo viên dưới vỏ bọc y tá để sử dụng lâu dài. Khi thất thế, tình báo Pháp đã đẩy Hương và cả nhóm sang tay tình báo Mỹ. Nhóm của Hương có nhiệm vụ tiếp cận và thu thập tin tức về lời khai của những phi công Mỹ bị Bắc Việt Nam bắt làm tù binh… và đã thành công một cách “mỹ mãn”…

Cuốn sách được viết ra từ lời kể của người chiến sỹ tình báo trong lúc ông đang nằm trên giường bệnh. Tháng 7/2010, Đại tá tình báo Mạc Lâm trở về cõi Vĩnh hằng. Một số chi tiết, tên nhân vật trong tác phẩm được tác giả hư cấu, đổi tên do yêu cầu của người đã khuất. Hầu hết các nhân vật trong tiểu thuyết chỉ được kể tiểu sử một cách vắn tắt đủ để bạn đọc phác thảo được chân dung, tính cách, năng lực nghiệp vụ của cán bộ chiến sỹ tình báo - những “anh chị bộ đội Cụ Hồ” trong đơn vị Mạc Lâm công tác. Họ đều trưởng thành từ thực tiễn chiến đấu. Họ sáng tạo trong mọi khó khăn và chiến công của họ giản dị như chính cuộc đời họ.

Trong con mắt thẩm định của những ai từng qua chiến tranh và nhất là của các cán bộ chiến sỹ quân báo thì tiểu thuyết “Mảnh giấy bạc” là một kho tư liệu sống bởi nhiều kinh nghiệm vẫn mang tính thời sự. Đọc kỹ, bạn sẽ cảm nhận được hơi thở những người âm thầm hy sinh cho Tổ quốc và rất hiếm khi kể về mình…

Vài nét về tác giả tiểu thuyết “Mảnh giấy bạc”

Nguyễn Thị Thu Thủy sinh năm 1981. Quê quán: Duy Phiên, Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc. Cử nhân báo chí: Trường khoa học xã hội và nhân văn. Hiện là phóng viên mảng văn hóa- văn nghệ Báo Vĩnh Phúc.

Tác giả tiểu thuyết "Mảnh giấy bạc" - Nhà báo Nguyễn Thị Thu Thuỷ.
Tác giả tiểu thuyết "Mảnh giấy bạc" - Nhà báo Nguyễn Thị Thu Thuỷ.

Khác với nhiều cây bút trẻ tìm đến những chuyện “mỳ ăn liền”, cô gái trẻ này tìm về đề tài chiến tranh. Không những vậy mà đây là đề tài về công tác tình báo ngay trên đất Bắc, tại Tổng hành dinh Quân đội nhân dân Việt Nam . Chị tâm sự: Mỗi người có sự lựa chọn của mình. Tôi viết tiểu thuyết không mong mình nổi tiếng mà để được thỏa sức vùng vẫy câu chữ, thỏa sức viết những gì mình cảm thấy có giá trị với đời sống hiện nay. Có thể rất khó nhưng tôi vẫn quyết tâm làm. Có lẽ chính vì thế mà tác giả Thu Thuỷ đã không viết theo “đơn đặt hàng” mà dành tâm huyết 3 năm trời để hoàn thành một tác phẩm có thể coi như kho tư liệu sống về cuộc chiến B52.

Mặc dù “Mảnh giấy bạc” là tác phẩm đầu tay nhưng Nguyễn Thị Thu Thuỷ đã thể hiện sự lao động nghiêm túc, cho ra tác phẩm dầy dặn, chững chạc

PV

Các tin khác

“Sáng mãi tên Người” – chương trình nghệ thuật giàu cảm xúc về Chủ tịch Hồ Chí Minh

“Sáng mãi tên Người” – chương trình nghệ thuật giàu cảm xúc về Chủ tịch Hồ Chí Minh

Tối 19/5, chương trình nghệ thuật chính luận “Sáng mãi tên Người” đã diễn ra tại Trung tâm Nghệ thuật Âu Cơ, Hà Nội. Đây là sự kiện do Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch chủ trì, Báo Văn hóa phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 – 19/5/2026).

Phạt nặng, xử lý hình sự để lập lại trật tự trong thực thi bản quyền

Phạt nặng, xử lý hình sự để lập lại trật tự trong thực thi bản quyền

Những ngày này, thông tin một loạt “ông lớn” bị khởi tố vì xâm phạm bản quyền vẫn là chủ đề “nóng” trên rất nhiều diễn đàn. Hàng loạt nghệ sĩ nổi tiếng cũng lên tiếng, bày tỏ sự bức xúc vì bị xâm phạm bản quyền thời gian qua. Không ít người bày tỏ kỳ vọng, biện pháp xử lý hình sự sẽ đủ sức răn đe để ngăn chặn vi phạm bản quyền.

Nhiều hoạt động ý nghĩa kỷ niệm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Nhiều hoạt động ý nghĩa kỷ niệm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Nhân Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), 115 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (5/6/1911 - 5/6/2026) và 50 năm Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, tại TP Hồ Chí Minh diễn ra nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, triển lãm ý nghĩa.

Khai mạc Cuộc thi tài năng diễn viên cải lương toàn quốc năm 2026

Khai mạc Cuộc thi tài năng diễn viên cải lương toàn quốc năm 2026

Tối 17/5, tại Nhà hát TP Hồ Chí Minh đã diễn ra Lễ khai mạc Cuộc thi tài năng diễn viên cải lương toàn quốc năm 2026. Chương trình do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam cùng các đơn vị liên quan tổ chức.

Khởi dựng vở kịch đặc biệt về lực lượng An ninh nhân dân

Khởi dựng vở kịch đặc biệt về lực lượng An ninh nhân dân

Hội tụ những gương mặt “thương hiệu” của Nhà hát Kịch CAND, vở kịch nói “Cờ tàn” (tên gọi khác là “Dòng sông khuất”) chính thức khởi công vào ngày 18/5. Đây cũng là tác phẩm đặc biệt về được Nhà hát Kịch CAND đầu tư dàn dựng nhân dịp kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân.

Công an Hà Nội: Hành trình đến ngôi vương

Công an Hà Nội: Hành trình đến ngôi vương

Chức vô địch của CLB Công an Hà Nội (CAHN) tại V.League mùa 2025/26 không chỉ gây ấn tượng bởi việc đăng quang sớm 3 vòng đấu, mà còn bởi cách thầy trò HLV Mano Polking chinh phục ngôi vương bằng bản lĩnh, sự ổn định và tinh thần tập thể của một đội bóng lớn.

Các VĐV hào hứng vào cuộc đua.

Hình ảnh đẹp về Hải Phòng qua các hoạt động văn hóa, thể thao nổi bật

Ngày 17/5, tại đảo Vũ Yên (TP Hải Phòng) đã diễn ra giải chạy “Hải Phòng Legacy Marathon 2026 - Dấu chân thành phố Cảng”, hoạt động nằm trong chuỗi các sự kiện chào mừng kỷ niệm 71 năm Ngày Giải phóng Hải Phòng (13/5/1955 – 13/5/2026) và 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026).

Sôi nổi Giải Pickleball lực lượng Cảnh sát kinh tế năm 2026

Sôi nổi Giải Pickleball lực lượng Cảnh sát kinh tế năm 2026

Giải đấu năm nay quy tụ hơn 80 vận động viên tranh tài ở hai nội dung đôi nam và đôi nam - nữ. Các trận đấu diễn ra sôi nổi, hấp dẫn với tinh thần đoàn kết, trung thực, cao thượng, cống hiến nhiều pha bóng đẹp mắt cho khán giả.

Tái bản tác phẩm “Lịch sử nước ta” của Bác Hồ

Tái bản tác phẩm “Lịch sử nước ta” của Bác Hồ

Cuốn sách “Lịch sử nước ta” với 208 câu thơ lục bát giản dị của Chủ tịch Hồ Chí Minh được Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật tái bản với diện mạo mới, cùng hệ thống tranh minh họa sinh động, nhiều trang tô màu, giúp bạn đọc nhỏ tuổi vừa đọc, vừa khám phá lịch sử bằng trí tưởng tượng của riêng mình.

U17 Việt Nam dừng bước tại tứ kết châu Á, HLV Cristiano Roland động viên học trò hướng tới World Cup

U17 Việt Nam dừng bước tại tứ kết châu Á, HLV Cristiano Roland động viên học trò hướng tới World Cup



Sáng 17/5 theo giờ Việt Nam, đội tuyển U17 Việt Nam đã khép lại hành trình tại Vòng chung kết U17 châu Á 2026 sau thất bại 0-3 trước U17 Australia ở trận tứ kết. Dù không thể tiến sâu hơn, thầy trò HLV Cristiano Roland vẫn tạo nên cột mốc lịch sử khi lần đầu tiên giành quyền tham dự FIFA U17 World Cup 2026.

Nhà hát Kịch CAND “trình làng” 4 tác phẩm kịch ngắn

Nhà hát Kịch CAND “trình làng” 4 tác phẩm kịch ngắn

4 tác phẩm kịch ngắn: “Ngôi sao may mắn”; “30 phút sinh tử”; “Lớp học trên bản thung sa”; “Đằng sau sự hi sinh” được Nhà hát Kịch CAND biểu diễn tại Nhà hát Hồ Gươm vào tối 16/5. Đây cũng là thành quả sau quá trình tập huấn mới nhất của nhà hát nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn của các nghệ sĩ, diễn viên trong đơn vị.

Miền an nhiên giữa đại ngàn Tây Nguyên

Miền an nhiên giữa đại ngàn Tây Nguyên

Giữa những triền đồi lộng gió của vùng đất Đơn Dương, nơi mây trắng lững lờ trôi qua những cánh rừng thông xanh thẳm, Samten Hills Dalat hiện lên là một miền an yên giữa đại ngàn Tây Nguyên. Không ồn ào, không xô bồ như nhiều điểm du lịch khác của xứ lạnh, nơi đây mang đến cho du khách cảm giác như đang bước vào một thế giới khác, tĩnh tại, linh thiêng và đầy chất thơ.

Đạo diễn gạo cội của điện ảnh Hồng Kông làm Trưởng Ban Giám khảo DANAFF IV

Đạo diễn gạo cội của điện ảnh Hồng Kông làm Trưởng Ban Giám khảo DANAFF IV

Đạo diễn Đỗ Kỳ Phong (Johnnie To) - nhà làm phim gạo cội và là người góp công lớn trong việc bảo tồn bản sắc điện ảnh xứ Cảng Thơm, đưa dòng phim thể loại của khu vực này hiện diện tại các liên hoan phim lớn trên thế giới như Cannes, Venice hay Berlin - sẽ làm Chủ tịch Ban giám khảo hạng mục Phim Châu Á dự thi tại Liên hoan phim Châu Á Đà Nẵng lần IV (DANAFF IV).

Ra mắt CNA Creative Arts: Tiên phong định hình ngành công nghiệp Nhạc kịch Việt Nam

Ra mắt CNA Creative Arts: Tiên phong định hình ngành công nghiệp Nhạc kịch Việt Nam

Ngày 15/5, CNA Creative Arts chính thức ra mắt nhằm đáp ứng xu hướng thưởng thức nghệ thuật chất lượng cao và hưởng ứng chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa quốc gia theo Nghị quyết 80/NQ-TW của Bộ Chính trị. Sự kiện đánh dấu bước đi tiên phong trong việc kiến tạo một hệ sinh thái sản xuất, đào tạo và phát triển nhạc kịch chuyên nghiệp mang đậm bản sắc Việt Nam.

Từ U17 World Cup đến giấc mơ World Cup 2034

Từ U17 World Cup đến giấc mơ World Cup 2034

Chiến tích giành vé dự FIFA U17 World Cup 2026 mang đến niềm tự hào lớn cho bóng đá Việt Nam, nhưng phía sau cảm xúc ấy còn là một bài toán dài hạn cho tương lai. Từ một thế hệ cầu thủ trẻ giàu tiềm năng đến mục tiêu World Cup 2034 sẽ là hành trình kéo dài gần một thập kỷ, nơi tài năng chỉ mới là điểm khởi đầu. Điều quan trọng hơn cả là tạo ra một môi trường đủ tốt để những “viên ngọc thô” được trưởng thành, được thi đấu và đủ bản lĩnh tồn tại ở đỉnh cao bóng đá chuyên nghiệp.

Khu trải nghiệm Lumora Hải Phòng: Giữ lại tuổi thơ giữa những khoảng xanh

Khu trải nghiệm Lumora Hải Phòng: Giữ lại tuổi thơ giữa những khoảng xanh

Giữa nhịp sống đô thị ngày càng chật chội và sự phụ thuộc ngày một lớn vào thiết bị điện tử, nhiều gia đình ở Hải Phòng đang tìm đến những không gian trải nghiệm xanh để con trẻ được vận động, khám phá thiên nhiên. Ở Lumora, những đứa trẻ lội bùn bắt cá, tự tay hái rau, chạy chân trần trên cỏ, người lớn tìm lại cảm giác thư thái sau guồng quay công việc.