Trung tướng, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm người thắp lửa và truyền cảm hứng

Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm đã trở thành “người truyền cảm hứng” cho nhiều cán bộ, giảng viên và học viên. Thầy đã khơi dậy trong tập thể nhà trường một ngọn lửa của đam mê công việc và học tập, đưa Học viện CSND trở thành trường đại học được 2 lần đón nhận danh hiệu Anh hùng.

Khi bắt đầu viết những dòng đầu tiên về Trung tướng, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm, nguyên Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân (CSND), tôi đã nhớ đến câu nói nổi tiếng của nhà văn Mỹ William Arthur Ward: “…Người thầy vĩ đại biết cách truyền cảm hứng”. Để làm được điều đó, người thầy cần một tầm vóc về khoa học uyên thâm, chuẩn mực về đạo đức và có nền tảng của tình yêu thương. 

Và tôi nghĩ, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm đã trở thành “người truyền cảm hứng” cho nhiều cán bộ, giảng viên và học viên. Thầy đã khơi dậy trong tập thể nhà trường một ngọn lửa của đam mê công việc và học tập, đưa Học viện CSND trở thành trường đại học được 2 lần đón nhận danh hiệu Anh hùng.

“Học viện CSND là nơi tôi phải đến!”

Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm sinh trưởng trong một gia đình nghèo nhưng có truyền thống hiếu học. Bố đẻ thầy là cụ Nguyễn Nho, một cựu thanh niên xung phong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước, một nhà giáo lão thành được nhiều thế hệ học trò kính trọng của vùng quê nghèo Đồng Thịnh, Sông Lô, Vĩnh Phúc.

Trung tướng Nguyễn Xuân Yêm chúc mừng các cán bộ, giảng viên Học viện CSND được bổ nhiệm
Trung tướng Nguyễn Xuân Yêm chúc mừng các cán bộ, giảng viên Học viện CSND được bổ nhiệm

Năm 1978, thầy Nguyễn Xuân Yêm tốt nghiệp Khoa Địa lý - Địa chất, khoá K19, chuyên ngành Địa hóa của Trường đại học Tổng hợp Hà Nội, nhưng rồi duyên phận đã đưa thầy trở thành một sỹ quan Cảnh sát nhân dân. Để giờ đây, ngành Công an có một Trung tướng, Giáo sư, một Giám đốc Học viện CSND - cơ sở giáo dục đào tạo hàng đầu của lực lượng CAND.

Hơn 40 năm công tác trong lực lượng Công an, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm có trên 24 năm đảm nhiệm các chức vụ lãnh đạo, chỉ huy, trong đó có gần 9 năm đảm nhiệm chức vụ Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện CSND. Thầy còn là Ủy viên Hội đồng chức danh Giáo sư Nhà nước, Chủ tịch Hội đồng chức danh Giáo sư ngành Khoa học An ninh 2 khóa 2009-2014 và 2014-2019. Năm 1996, khi mới 39 tuổi, thầy đã được phong chức danh Phó Giáo sư. Và chỉ sau 6 năm, thầy vinh dự được Hội đồng Chức danh Giáo sư Nhà nước xét tặng chức danh Giáo sư, một trong những Giáo sư khoa học xã hội trẻ nhất Việt Nam.

Trước khi về công tác tại Học viện CSND, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm đã trải qua nhiều đơn vị công tác nhưng như thầy nói: “Học viện CSND mới là nơi tôi phải đến”. Năm 2005, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm được lãnh đạo Bộ Công an giao nhiệm vụ về làm Phó Giám đốc Học viện CSND, và sau đó trở thành Giám đốc cơ sở đào tạo này. Ở đó, Giáo sư được phát huy tất cả những năng khiếu, sở trường, kinh nghiệm thực tiễn của bản thân.

Lấp dần những “khoảng trống”

Làm Giám đốc một học viện lớn, vinh dự bao nhiêu Giáo sư Yêm lại lo lắng bấy nhiêu bởi lúc đó Học viện CSND khó khăn bộn bề, gần như chưa “có tên” trong hệ thống các trường đại học danh tiếng của Việt Nam. 

Khuôn viên nhà trường quá nhỏ hẹp trong khi số lượng cán bộ, giảng viên, sinh viên rất đông; chỗ làm việc, học tập thiếu trầm trọng, ký túc xá không đủ chỗ cho sinh viên ở. Nhà trường chưa có thư viện theo đúng nghĩa. 

Nhưng điều làm Giáo sư lo lắng nhất là đội ngũ giảng viên trình độ cao của Học viện rất thiếu, đặc biệt yếu về năng lực ngoại ngữ. Suốt một thời gian dài, Học viện CSND hầu như “trắng” về hợp tác quốc tế.

“Sẽ bắt đầu từ đâu đây?”, câu hỏi đó khiến Giám đốc Nguyễn Xuân Yêm trăn trở. Với kinh nghiệm thực tiễn và một tầm nhìn xa, Giáo sư đã chọn điểm đột phá đầu tiên là đầu tư cho đội ngũ. Ông quan niệm “muốn có trò giỏi thì phải có những người thầy giỏi”. 

Cũng từ đó, một phong trào học tập, nâng cao trình độ, chuẩn hóa các chức danh bắt đầu lan tỏa trong Học viện mạnh mẽ chưa từng có. 100% giáo viên có nhu cầu đi học đều được Ban giám đốc Học viện tạo điều kiện tốt nhất. Cả trường phát triển phong trào học ngoại ngữ buổi tối (hiện giảng viên ở nhiều Khoa của Học viện đã có thể giảng dạy bằng tiếng Anh). 

Thầy Xuân Yêm còn quyết liệt trong việc nâng cao tính gương mẫu của người đứng đầu. Thầy luôn động viên cán bộ giảng viên trẻ và vạch cho họ một lộ trình phấn đấu để hoàn thiện các tiêu chí chức danh. Thầy tâm niệm, phải đối xử tốt nhất với đồng chí, đồng đội, với đội ngũ cán bộ trẻ. Sự quan tâm ấm áp, ân tình của thầy đã làm bừng lên khát vọng học tập nghiêm túc của nhiều cán bộ, nghiên cứu sinh...

Dưới sự chỉ đạo, động viên, khích lệ của thầy Xuân Yêm, phong trào nghiên cứu khoa học của nhà trường phát triển vô cùng mạnh mẽ. Học viện đã tổ chức hàng ngàn hội thảo khoa học, thực hiện các đề tài khoa học lớn. Học viện đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ phục vụ 4 chương trình lớn mà Chính phủ giao cho Bộ Công an chủ trì. 

Thầy đã đưa ra ý tưởng và chỉ đạo các đơn vị trong Học viện, tập hợp trí tuệ của các nhà khoa học trong và ngoài lực lượng cho ra đời các sản phẩm khoa học để đời, là cơ sở lý luận vô cùng quan trọng cho hoạt động đấu tranh phòng, chống tội phạm, đảm bảo trật tự an toàn xã hội. 

Đó là bộ sách Khoa học Công an Việt Nam gồm 8 tập; bộ sách Khoa học trinh sát Việt Nam 3 tập; bộ sách Khoa học hình sự Việt Nam 5 tập; bộ sách Tội phạm học Việt Nam 3 tập, và 5 bộ từ điển chuyên ngành: Từ điển Công an Nga - Việt, Anh - Việt, Việt - Lào, Trung - Việt, Pháp - Việt. Đây là 5 cuốn Từ điển nghiệp vụ đầu tiên được xây dựng trong lực lượng CAND Việt Nam.

Hạnh phúc vô giá của “một đời làm thầy”

Những ai đến Học viện CSND những ngày này đều cảm nhận một sự đổi thay vượt bậc, từ con người đến cơ sở vật chất, điều kiện đảm bảo việc đào tạo chất lượng của nhà trường. Trong nhiều thành quả ấn tượng đó đều mang dấu ấn đậm nét của thầy Nguyễn Xuân Yêm, mang lại một sức sống mới, một tầm vóc mới cho nhà trường.

Hiện Học viện có 250 tiến sĩ, 14 GS, 65 PGS (trong đó có 4 nữ PGS), và có PGS ở thế hệ 8X. Đội ngũ cán bộ cốt cán ở các Khoa, Phòng đều được trẻ hóa, chủ yếu ở thế hệ “7X”, “8X”. 

Đặc biệt, Học viện CSND có điều kiện cơ sở vật chất không thua kém bất cứ một trường đại học lớn nào ở Việt Nam. Đó là thư viện điện tử 12 tầng (do Chính phủ Hàn Quốc hỗ trợ); là 100% phòng học có bảng tương tác thông minh. 
Giám đốc Học viện CSND Nguyễn Xuân Yêm tặng quà lưu niệm cho ngài Giai-mê Ba-xí-li-ô Mông-tê-rô, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Cộng hoà Mô-dăm-bích
Giám đốc Học viện CSND Nguyễn Xuân Yêm tặng quà lưu niệm  cho ngài Giai-mê Ba-xí-li-ô Mông-tê-rô, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Cộng hoà Mô-dăm-bích

Học viện CSND cũng là cơ sở duy nhất trong các trường CAND thành lập được Trung tâm huấn luyện thực hành quy mô và hiện đại, để cho giáo viên, sinh viên được “học đi đôi với hành”. Ở đó có máy bay để diễn tập chống khủng bố, có trụ sở Công an phường, có mô hình ngân hàng, có chùa Phật giáo, nhà thờ (để dạy môn Tôn giáo), có khu khám nghiệm hiện trường, có công trình văn hóa, nhà sàn,v.v... 

Thầy Xuân Yêm luôn ấp ủ và quyết tâm xây dựng một môi trường giáo dục nhân văn, coi trọng truyền thống, lịch sử. Trong thời gian này, dưới sự chỉ đạo của “thuyền trưởng” Nguyễn Xuân Yêm, hoạt động hợp tác quốc tế của Học viện đã phát triển mạnh. 

Chính phủ Nhật Bản đầu tư cho Học viện thực hiện Dự án đào tạo cán bộ cảnh sát giao thông và Chính phủ Hàn Quốc tài trợ cho nhà trường xây dựng thư viện điện tử. Học viện hiện đã ký kết bản ghi nhớ hợp tác với 27 học viện, trường cảnh sát, công an trên thế giới. 

Từ năm 2009 đến nay, Học viện có khoảng 5.000 lượt cán bộ, sinh viên đi tham quan, học tập nghiên cứu tại 27 nước và vùng lãnh thổ. Sắp tới, Học viện sẽ liên kết với một tạp chí của Cộng hòa Pháp để phát triển trang thông tin điện tử của trường…

Giờ nhắc đến Học viện CSND là nhắc đến một “cơ sở đào tạo trọng điểm của ngành Công an”. Nhắc đến Học viện CSND là nhắc đến một nhà trường “thông minh” khi đã ứng dụng thành công nhiều công nghệ tuyệt vời vào việc “quản lý, dạy và học”. Còn gì vinh dự tự hào hơn cho tất cả những ai từng được học tập, trưởng thành tại một cơ sở đào tạo 2 lần đón danh hiệu Anh hùng. Đó cũng là hạnh phúc vô giá “một đời làm thầy” của Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm.

Khi trò chuyện với tôi, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm đã nhắc tới các bậc “tiền nhân”với sự ngưỡng mộ, lòng biết ơn sâu sắc và chân thành, trong đó có thầy giáo, Đại tá Lê Quân. Thầy Lê Quân cũng là Hiệu trưởng đầu tiên của Trường CSND (tiền thân của Học viện CSND). Giờ thầy đã về nơi thiên cổ, nhưng các thế hệ giảng viên, học viên của nhà trường đều nhớ công ơn thầy đã xả thân lăn lộn trong những năm tháng đất nước chiến tranh gian khổ, để đào tạo được một đội ngũ cán bộ giảng dạy, cán bộ quản lý giáo dục đáp ứng được yêu cầu đào tạo của ngành và của đất nước. 

Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm tâm niệm: “Tôi luôn biết ơn các thầy Lê Quân, thầy Trần Đức Trường, thầy Trần Ngọc Lương, thầy Đồng Quang Khao, thầy Phạm Minh... Tôi cũng luôn kính trọng các thầy Hiệu trưởng, Giám đốc tiền nhiệm Nguyễn Duy Hùng, Nguyễn Trung Thành và tập thể các thầy, cô đi trước… Tài năng và nhân cách của các thầy đã để lại những dấu ấn và kỷ niệm đẹp trong lòng các thế hệ, cán bộ học viên nhà trường. Những gì chúng tôi tạo dựng được cho nhà trường như ngày hôm nay, cũng là một cách để tri ân sâu sắc công lao của những bậc thầy tiền nhân”.

Thu Phương

Các tin khác

Nữ cảnh sát đầu tiên của thành phố New York

Nữ cảnh sát đầu tiên của thành phố New York

Bà là nữ cảnh sát và mật thám đầu tiên của thành phố New York. Tuy nhiên, điều đặc biệt bà không được đào tạo một cách chuyên nghiệp và bài bản để trở thành cảnh sát mà xuất thân từ một người dọn phòng.
“Thủ lĩnh” người mù trên xứ sương mờ

“Thủ lĩnh” người mù trên xứ sương mờ

Phải rời ngành Công an là từ bỏ giấc mơ, niềm kiêu hãnh, khí chất hừng hực của tuổi trẻ, nghĩ đến điều khủng khiếp ấy, không biết bao nhiêu lần, Vũ Xuân Trường gục đầu vào bóng tối khóc nghẹn...
Một cảnh sát chân chính và tiên phong của nước Mỹ

Một cảnh sát chân chính và tiên phong của nước Mỹ

Đóng góp lớn nhất cho ngành cảnh sát nước Mỹ của August là dành cho vấn đề giáo dục. Ông là giám đốc sở cảnh sát đầu tiên tại Mỹ ra văn bản yêu cầu mọi cảnh sát phải có bằng đại học thì mới được nhận vào làm.
Cho biên giới bình yên

Cho biên giới bình yên

Hơn một năm qua, với cương vị là Giám đốc Công an tỉnh Hà Tĩnh, Đại tá Võ Trọng Hải đã chỉ đạo cán bộ Công an tỉnh đấu tranh trấn áp có hiệu quả với các loại tội phạm.
Chuyện nghề của một Cảnh sát kinh tế

Chuyện nghề của một Cảnh sát kinh tế

Trong số những gương mặt trẻ Công an Thủ đô xuất sắc tiêu biểu năm 2019 vừa được tuyên dương, có một trường hợp khá đặc biệt. Đó là Đại úy Vũ Thái Sơn, Đội trưởng Đội Cảnh sát kinh tế Công an quận Hai Bà Trưng. 
Chuyện một người chuyên phá án trên không gian mạng

Chuyện một người chuyên phá án trên không gian mạng

Trong 10 gương mặt được bình chọn "Giải thưởng Thanh niên Công an tiêu biểu và Gương mặt trẻ Công an Thủ đô xuất sắc tiêu biểu năm 2019" có Đại úy Phạm Quốc Hưng, Phó đội trưởng Đội 3, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an TP Hà Nội.
Có một cảnh sát Pháp như thế!

Có một cảnh sát Pháp như thế!

Marcel Guillaume (1/10/1872 - 10/2/1963) được sinh ra trong một gia đình trung lưu ở xã Épernay, tỉnh Marne, thuộc nước Pháp. Người thường được mệnh danh là thám tử giỏi nhất lịch sử nước Pháp này lại không bắt đầu sự nghiệp của mình trong ngành cảnh sát. Trái lại, thời trẻ ông làm nghề bán tạp hoá, rồi phục vụ trong quân ngũ một vài năm trước khi lên Paris lập nghiệp.
Chuyện phá án của một trinh sát hình sự

Chuyện phá án của một trinh sát hình sự

Trung tá Nguyễn Văn Hải, Đội trưởng Đội phòng ngừa, đấu tranh và hướng dẫn điều tra tội phạm sử dụng công nghệ cao và có yếu tố nước ngoài (Đội 5), Phòng Cảnh sát hình sự (CSHS) Công an tỉnh Hải Dương mở đầu câu chuyện với chúng tôi bằng một vụ án để lại cho anh nhiều ấn tượng. Đây cũng là chuyên án khó khăn, vất vả, tốn kém thời gian, công sức nhất, thậm chí tưởng không thể làm rõ.
Nhà văn nổi tiếng làm cảnh sát

Nhà văn nổi tiếng làm cảnh sát

Nhà văn Edward Conlon được mọi người biết đến là một tiểu thuyết gia có những ấn phẩm bán chạy ở nước Mỹ. Nhưng ít ai biết, Conlon (54 tuổi) là một cảnh sát đã về hưu và bây giờ, vị tiểu thuyết gia này trở lại làm việc tại trụ sở cảnh sát với tư cách là một nhà văn.
Nữ sĩ quan cảnh sát đầu tiên của Ấn Độ

Nữ sĩ quan cảnh sát đầu tiên của Ấn Độ

Kiran Bedi là nữ sĩ quan cảnh sát đầu tiên của đất nước Ấn Độ (viết tắt là IPS). Không chỉ được biết đến là nhà vô địch quần vợt giành vô số giải thưởng quốc gia, Bedi còn là nữ anh hùng đấu tranh cho những người ở tầng lớp thấp dễ bị tổn thương của Ấn Độ.
Những con đường của tôi

Những con đường của tôi

Ngôi trường Học viện Cảnh sát nhân dân thực sự đã rèn luyện cho tôi tác phong chuyên nghiệp, nghiêm túc và tạo nhiều điều kiện thuận lợi về mặt thời gian cũng như cơ sở vật chất để tôi vừa học tập, vừa tiếp tục chinh phục ước mơ nhà văn từ thuở học trò.
John P. St. John "khắc tinh" của tội phạm ngộ sát

John P. St. John "khắc tinh" của tội phạm ngộ sát

Có vẻ như bất kỳ ai đó đã từng khoác lên mình bộ đồng phục cảnh sát để "sống chết" với cái nghề đó thì đều rất vô tư chấp nhận một dự cảm rằng: trong tương lai ắt có thời điểm bản thân sẽ phải đối mặt với những điều xấu xa và đáng sợ nhất trong cuộc đời mình!
Nữ thủ lĩnh hình sự vùng biên

Nữ thủ lĩnh hình sự vùng biên

Trưởng thành từ một trinh sát Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, giờ đây với cương vị mới, Trung tá Trần Thị Mừng đã cùng đồng đội triệt phá nhiều vụ án phức tạp.
Trọn vẹn một tình yêu

Trọn vẹn một tình yêu

Chất giọng Hà Nội trầm ấm pha chút hào sảng Nam Bộ của ông khiến người đối diện cảm thấy như thân quen từ rất lâu rồi. 42 năm làm người lính, dù ở cương vị nào thì trong ông, tình yêu với nghề vẫn luôn trọn vẹn... 
Gặp cảnh sát người Úc nổi tiếng ở Thụy Điển

Gặp cảnh sát người Úc nổi tiếng ở Thụy Điển

Mười sáu năm trước, Scott Goodwin là một sĩ quan cảnh sát ở Sydney (Úc), sau đó anh chuyển công tác và nổi tiếng ở Thụy Điển về việc phòng chống các vấn đề nhập cư, ma túy và tội phạm thanh thiếu niên. Kể từ đó, anh trở thành người hùng của nơi đây.
Công an cắm bản

Công an cắm bản

Khi đó tôi còn trẻ lắm, mới hơn hai mươi tuổi, tinh nghịch và hài hước. Đi cắm bản ở nhờ nhà dân. Dân quý cán bộ Công an coi tôi như con cháu, anh em ruột thịt nhà họ vậy. Mỗi khi nhà họ có giỗ chạp, lễ tết đều mời "chú Công an" đến uống rượu cho vui.
Jack Maple: Người mở cửa kỷ nguyên công nghệ

Jack Maple: Người mở cửa kỷ nguyên công nghệ

Qua nhiều thập kỷ, ngành tội phạm học đã hình thành nhiều phương pháp, cách tiếp cận khác nhau để giúp các sỹ quan cảnh sát Mỹ giải quyết nhanh gọn những vụ án. Một trong những người có công đóng góp lớn trong quá trình này là Jack Maple (23/9/1952 - 4/8/2001), Phó uỷ viên Cảnh sát Thành phố New York (Mỹ) và cha đẻ của công nghệ CompStat.