Trợ giúp pháp lý bằng cả trái tim và niềm tin vào công lý

Trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, pháp luật không chỉ là công cụ quản lý xã hội mà còn là phương tiện bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo đảm mọi người đều bình đẳng trước pháp luật. Một trong những chính sách thể hiện sâu sắc tinh thần nhân văn, công bằng và bao dung của pháp luật Việt Nam chính là chính sách trợ giúp pháp lý.

Một trong những vụ việc tiêu biểu thể hiện ý nghĩa nhân văn ấy là phiên tòa xét xử bị cáo M.V.Q diễn ra ngày 30/10/2025 vừa qua. Bị cáo M.V.Q là người dân tộc Tày, sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, thuộc hộ cận nghèo, trình độ học vấn thấp, không có việc làm ổn định và sống cùng mẹ già không biết tiếng Kinh. M.V.Q bị Viện kiểm sát nhân dân khu vực 3, TP Hà Nội truy tố về tội “Tàng trữ trái phép chất ma túy” theo điểm c khoản 1 Điều 249 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).

pl.jpg -0
Phiên tòa xét xử bị cáo M.V.Q có sự tham gia của trợ giúp viên pháp lý Phan Thanh Bình.

Với hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, nếu không có sự hỗ trợ từ nhà nước thông qua hệ thống trợ giúp pháp lý, bị cáo M.V.Q có thể đã không có khả năng tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Nhận được quyết định phân trợ giúp pháp lý từ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước TP Hà Nội, Trợ giúp viên pháp lý Phan Thanh Bình đã trực tiếp tham gia bào chữa miễn phí cho bị cáo.

Trợ giúp viên pháp lý không chỉ là người bảo vệ quyền lợi hợp pháp của bị cáo, mà còn là người đồng hành, chia sẻ và giúp bị cáo hiểu rõ hơn quyền, nghĩa vụ của mình trước pháp luật. Trước phiên tòa, trợ giúp viên pháp lý đã cùng cơ quan tiến hành tố tụng tham gia hỏi cung bị can, chứng kiến giám định tang vật, đồng thời chủ động tìm hiểu hoàn cảnh gia đình bị cáo.

Do mẹ bị cáo không biết tiếng Kinh, việc thu thập thông tin gặp nhiều trở ngại. Trợ giúp viên pháp lý đã nhờ Công an địa phương kết nối với em họ của bị cáo, tìm hiểu thêm các tình tiết giảm nhẹ và xin xác nhận hộ cận nghèo. Tất cả tài liệu này được trợ giúp viên pháp lý chứng thực, bổ sung vào hồ sơ vụ án và gửi tòa án xem xét như là chứng cứ nhân thân có lợi cho bị cáo.

Tại phiên tòa, trợ giúp viên pháp lý Phan Thanh Bình đã trình bày bản luận cứ bào chữa chặt chẽ, nhân văn và thuyết phục, nhấn mạnh các yếu tố: Bị cáo có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, khối lượng ma túy rất nhỏ (0,338g), hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, trình độ nhận thức pháp luật hạn chế và có thái độ thành khẩn khai báo. Trợ giúp viên đề nghị hội đồng xét xử xem xét áp dụng các tình tiết giảm nhẹ theo quy định của Bộ luật Hình sự, đồng thời miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14.

Lời bào chữa chân thành, đầy trách nhiệm ấy đã được hội đồng xét xử ghi nhận. Tòa tuyên phạt bị cáo 36 tháng tù giam, miễn án phí hình sự sơ thẩm. Bản án thể hiện sự nghiêm minh nhưng cũng đầy nhân đạo của pháp luật Việt Nam - vừa đảm bảo tính răn đe, vừa mở ra cơ hội để người phạm tội sớm làm lại cuộc đời.

Từ câu chuyện của bị cáo M.V.Q, có thể thấy pháp luật Việt Nam luôn kết hợp giữa tính nghiêm minh và tính nhân văn, thể hiện ở cách nhà nước bảo đảm quyền được bào chữa, quyền được trợ giúp pháp lý cho người yếu thế. Mỗi vụ việc được trợ giúp thành công không chỉ là một vụ án được giải quyết công bằng, mà còn là một minh chứng sinh động cho tinh thần “Nhà nước của dân, do dân và vì dân”, nơi công lý thuộc về mọi công dân, không phân biệt địa vị, hoàn cảnh hay dân tộc.

Nguyễn Hương

Các tin khác

Phú Thọ: Khởi tố thêm 2 bị can vụ nâng khống giá thực phẩm

Phú Thọ: Khởi tố thêm 2 bị can vụ nâng khống giá thực phẩm

Mở rộng điều tra vụ án xảy ra tại Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS và THPT Yên Lập, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Phú Thọ đã khởi tố thêm 2 bị can, làm rõ hành vi nâng khống giá thực phẩm, giữ lại hơn 482 triệu đồng tiền ăn của học sinh để chi tiêu nội bộ.

Quảng Trị xoá chức vụ nguyên 3 chủ tịch UBND huyện

Quảng Trị xoá chức vụ nguyên 3 chủ tịch UBND huyện

Tỉnh Quảng Trị vừa có hình thức kỷ luật về mặt Đảng và chính quyền, xoá tư cách chủ tịch UBND huyện với 3 cựu lãnh đạo các huyện Triệu Phong, Hướng Hóa và Gio Linh (cũ) vì liên quan vụ án cây xanh Công Minh.

Triệt phá đường dây mua bán trái phép hóa đơn liên tỉnh quy mô lớn

Triệt phá đường dây mua bán trái phép hóa đơn liên tỉnh quy mô lớn

Từ kết quả mở rộng điều tra vụ án hình sự “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”, Phòng Cảnh sát hình sự (CSHS) Công an tỉnh Quảng Ngãi đã triệt phá thành công một đường dây mua bán trái phép hóa đơn liên tỉnh (Quảng Ngãi - Đà Nẵng) với quy mô lớn hàng chục tỷ đồng.

Trùm “chạy” tâm thần “ép” các bác sĩ và điều dưỡng viên phải nhận tiền

Trùm “chạy” tâm thần “ép” các bác sĩ và điều dưỡng viên phải nhận tiền

Nguyễn Thị Mai Anh khai, rất nhiều lần đưa tiền để “ép” bác sĩ, điều dưỡng viên và cả bảo vệ để cho bị cáo được trốn viện, hoặc ở gần chồng, con và giúp việc trong phòng có điều hòa tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương. Ngoài ra, Mai Anh còn đưa nhiều tiền cho lãnh đạo viện này để “chạy” bệnh án tâm thần.

Khởi tố 6 bị can núp bóng doanh nghiệp mua bán nợ để cưỡng đoạt tài sản

Khởi tố 6 bị can núp bóng doanh nghiệp mua bán nợ để cưỡng đoạt tài sản

Sáng 30/9, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh cho biết đã ra Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, ra Lệnh bắt tạm giam đối với 6 đối tượng về tội “Cưỡng đoạt tài sản”. Các bị can liên quan đến hoạt động đòi nợ thuê núp bóng Công ty Cổ phần Mua bán nợ Công Danh, do Phạm Văn Hoành làm Giám đốc.

Khởi tố 28 bị can "bán giấy ăn tiền"

Khởi tố 28 bị can "bán giấy ăn tiền"

Các bị can đã sửa số liệu phân tích quan trắc từ “Không đạt” thành “Đạt”; thu mẫu phân tích không đảm bảo đúng quy trình, “bán giấy ăn tiền” để cấp cho đơn vị yêu cầu quan trắc.

Mở rộng điều tra vụ án Bùi Thị Măng, khởi tố Nguyễn Thị Ngọc

Mở rộng điều tra vụ án Bùi Thị Măng, khởi tố Nguyễn Thị Ngọc

Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Điện Biên vừa khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Thị Ngọc (SN 1966, trú tại phường Phúc Lợi, TP Hà Nội) về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”, quy định tại Điều 331 Bộ luật Hình sự. Đây là kết quả điều tra mở rộng vụ án Bùi Thị Măng “Xúc phạm Quốc kỳ” xảy ra trên địa bàn tỉnh Điện Biên.

Khởi tố vụ đổ hơn 126 tấn chất thải xây dựng trái quy định

Khởi tố vụ đổ hơn 126 tấn chất thải xây dựng trái quy định

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Lạng Sơn đã phát hiện, điều tra vụ án hình sự, khởi tố 2 bị can là Hoàng Minh Hậu (SN 1995, trú tại thôn Khánh Xuân, xã Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn) và Hoàng Quang Biển (SN 1969, trú tại khối Phai Duốc, phường Đông Kinh, tỉnh Lạng Sơn) về tội Gây ô nhiễm môi trường theo Điều 235 Bộ luật Hình sự, xảy ra tháng 8/2026 tại Công ty TNHH Biển Anh.

Nhóm giang hồ mạng chuyên làm phim bạo lực, "cổ súy xã hội đen"

Nhóm giang hồ mạng chuyên làm phim bạo lực, "cổ súy xã hội đen"

Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an) vừa ra quyết định khởi tố 17 bị can, trong đó có giang hồ mạng Nguyễn Văn Dũng (tức Dũng “Trọc Hà Đông”, SN 1968; trú tại phường Từ Liêm, Hà Nội), liên quan đến đường dây sản xuất, phát tán các video ngắn (drama) có nội dung bạo lực, cổ súy lối sống xã hội đen trên không gian mạng để câu view, kiếm tiền.

Phú Thọ: Trục xuất 3 người nước ngoài vi phạm pháp luật

Phú Thọ: Trục xuất 3 người nước ngoài vi phạm pháp luật

Ngày 27/9, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh phối hợp các đơn vị nghiệp Bộ Công an, Công an tỉnh Phú Thọ tổ chức trục xuất 3 đối tượng truy nã quốc tịch Trung Quốc gồm Zhou Lei, Han Wei và Li Hejie; bàn giao cho Công an Trung Quốc. Đây là các đối tượng trong vụ án “Tổ chức cho người khác ở lại Việt Nam trái phép” xảy ra hồi đầu tháng 6 do Công an tỉnh Phú Thọ phát hiện, điều tra, xử lý.