Trong những ngày cả nước hướng về biển đảo, Hội Nhà văn Việt Nam cũng đã có một hoạt động khá thời sự, là tặng Bằng khen của Hội cho khoảng hơn chục nhà văn đã từng tham gia các chuyến công tác thực tế tại quần đảo Trường Sa trong năm 2013 và 2014, vào ngày 20/6, tại Hà Nội.
Dù sao, đây cũng là một việc làm nhằm động viên các nhà văn đi thực tế sáng tác ở nơi đảo xa, để có thể phản ánh một cách sinh động cuộc sống của các chiến sĩ hải đảo vào tác phẩm văn học. Tuy nhiên, ngay trong buổi lễ, một số nhà văn đã nhận xét: “Rằng hay thì thật là hay...”.
Một nữ nhà văn ở miền Trung đã không giấu được ngạc nhiên: Trường Sa thuộc tỉnh Khánh Hòa, mà văn nghệ sĩ địa phương muốn đi, không phải ai cũng được. Vì mỗi năm chỉ được 1-2 suất. Do đó, đi Trường Sa là một quyền lợi, là vinh dự và trách nhiệm, chứ không phải cống hiến gì để được nhận Bằng khen. Không chỉ thế, nhiều nhà văn băn khoăn còn bởi, trong số các nhà văn được nhận Bằng khen của Hội Nhà văn, không phải đều do Hội Nhà văn cử đi, mà trong đó có những nhà văn công tác ở các cơ quan khác, do cơ quan khác cử đi làm nhiệm vụ của cơ quan họ và đến nay, cũng không biết đã viết được những gì, nhưng cứ có trong danh sách theo tàu ra biển là được tặng Bằng khen.
Trong khi Hội Nhà văn “thắp đuốc” tìm những nhà văn đi ra Trường Sa để trao Bằng khen, thì nhiều người nằm trong chính cơ quan Hội Nhà văn, từng lăn lộn với Trường Sa, từng có những tác phẩm có chất lượng đã được khẳng định, thì thật tiếc, Hội lại không biết. Nhiều nhà văn đã lặng lẽ theo tàu Hải quân ra đảo Trường Sa cả tháng mới có tàu về, sống kham khổ cùng lính, thèm từng lá rau, thiếu từng gáo nước ngọt, rồi về hì hục viết báo, viết sách, làm phim, làm báo, lại bị Hội Nhà văn Việt Nam “quên” trong dịp này. Một trong số này là nhà văn Hà Đình Cẩn, người có cuốn “Quần đảo san hô” được tái bản mấy lần.
Có thể nhà văn là cá thể, khó nhớ. Nhưng Hãng phim Hội Nhà văn là đơn vị trực thuộc Hội, lại cũng nằm trong danh sách “bị lãng quên” này. Điều đáng nói, mới ngày 16/6, Hội Điện ảnh Việt Nam đã chọn bộ phim "Những cột mốc người" của Hãng phim Hội Nhà văn để chiếu cho hội viên Hội Điện ảnh xem, vì đây là bộ phim có chất lượng nói về chủ quyền của Việt Nam đối với Hoàng Sa - Trường Sa. Hơn nữa, đây là bộ phim do Hãng phim Hội Nhà văn bằng tất cả tâm huyết đã tự vận động kinh phí của tư nhân và kinh phí tự có, để làm bộ phim về chủ quyền lãnh thổ. Phim "Những cột mốc người" còn được giải Cánh diều bạc 2013. Ấy thế mà, Hội vẫn… quên!
Không ai đến và viết về Trường Sa - Hoàng Sa vì để được khen thưởng. Tất cả khi đã đặt chân đến mảnh đất thiêng liêng này của Tổ quốc, đều bằng tấm lòng yêu nước thiết tha. Với các nhà văn đích thực, làm bao nhiêu cũng là không đủ với những hy sinh của các chiến sĩ ngoài khơi xa. Ai cũng quan niệm, được ra Trường Sa là một may mắn mà không phải ai cũng có. Vì thế, việc khen thưởng những vấn đề liên quan đến biển đảo, cần cân nhắc thận trọng. Không nên chỉ làm theo phong trào mà đánh mất những giá trị đích thực, những ý nghĩa đích thực
