Lần tuyên thệ thứ tư
Lễ tuyên thệ nhậm chức từ trước tới nay được thực hiện vào ngày 20/1, ngày chính thức đầu tiên của nhiệm kỳ tổng thống. Nhưng vì ngày 20/1 năm nay rơi vào chủ nhật, nên buổi lễ nhậm chức trước công chúng được tổ chức vào ngày 21/1. Trước đó, ông Obama đã tuyên thệ nhậm chức cho nhiệm kỳ 2 trong một buổi lễ ngắn gọn được tổ chức tại Phòng Xanh ở Nhà Trắng vào ngày 20/1.
Tổng thống Barack Obama đã trải qua một ngày bận rộn từ sáng đến tối với hàng loạt hoạt động liên quan đến lễ nhậm chức trước công chúng. Gia đình ông Obama đã đến nhà thờ St John's, sau đó di chuyển đến đồi Capitol để chính thức làm lễ dưới sự chủ trì của chánh án John Roberts. Roberts và Obama đã phải trao đổi bản sao lời tuyên thệ, kiểm tra từng từ, dấu chấm và chỗ cần nhấn mạnh trong lời đọc tuyên thệ vỏn vẹn 35 từ để chắc chắn sẽ không để xảy ra sai sót nào. "Tôi, Barack Hussein Obama, xin thề sẽ trung thành thực hiện chức tổng thống Mỹ và sẽ nỗ lực hết sức để giữ gìn, bảo vệ và bênh vực hiến pháp".
Buổi lễ diễn ra trên một sân khấu gỗ rộng 923m2 dành cho 1.600 thượng khách. Ông Obama đưa tay phải lên và đặt tay trái lên 2 cuốn Kinh Thánh, một từng được sở hữu bởi Martin Luther King và một thuộc Abraham Lincoln, trong lúc đứng trên một bục được dựng lên ở phía tây của tòa nhà Quốc hội. Sau lễ nhậm chức, gia đình Tổng thống mở tiệc nhỏ trên đồi Capitol, và tham dự lễ diễu hành nhậm chức trên đại lộ Pennsylvania trước khi trở về Nhà Trắng.
Lễ nhậm chức lần hai trước công chúng của Tổng thống Obama không hoành tráng như cách đây bốn năm, nhưng an ninh tại thủ đô Washington DC lại được siết chặt hơn bao giờ hết. Khoảng 13.000 binh lính, sĩ quan cảnh sát, mật vụ đã được triển khai trong đám đông, trên mặt đất, trên các nóc nhà và canô tuần duyên. Hệ thống máy bay chiến đấu quân sự thậm chí tạo nên một vùng cấm bay để bảo đảm an ninh bởi vì bảo vệ cho một sự kiện lớn, phức tạp với nhiều địa điểm, nhiều người đến tham dự như thế này rất cần sự điều phối và tính tổ chức cao.
Để chuẩn bị cho sự kiện này, Cục Điều tra Liên bang (FBI) đã lên kế hoạch ứng phó trước kịch bản tấn công của những phần tử riêng lẻ, không thuộc các nhóm khủng bố có tổ chức. FBI phối hợp với quân đội, Bộ An ninh nội địa và lực lượng mật vụ chuyên bảo vệ các nhân vật quan trọng của chính phủ. Những tay súng bắn tỉa chuyên nghiệp cũng được bố trí trên các nóc nhà dọc theo tuyến đường diễu hành. Một trung tâm liên lạc đa cơ quan ở một địa điểm bí mật do mật vụ FBI kiểm soát làm công tác điều phối an ninh cho lễ nhậm chức.
An ninh trong sự kiện lễ nhậm chức cách đây bốn năm bị đánh giá không tốt, khi hàng trăm người tham gia bị tắc trong một đường hầm. Nhưng năm nay, giới chức an ninh cho hay tình hình đã được cải thiện. Để phục vụ cho buổi lễ trọng đại lần này, người ta còn tạo ra riêng một ứng dụng trên điện thoại di động, cho người dùng biết vị trí đứng, cùng địa điểm đặt các màn hình tường thuật trực tiếp lễ nhậm chức hay các sự kiện gần đó.
Được biết, tổng chi phí cho lễ nhậm chức lần thứ 2 của Tổng thống B. Obama theo dự kiến vào khoảng 14 triệu USD, thấp hơn nhiều so với con số kỷ lục là 170 triệu USD của năm 2009.
Những điểm đặc biệt
Theo truyền thống, tất cả các cựu tổng thống Mỹ đều tham dự lễ nhậm chức của tân Tổng thống. Thế nhưng, lễ nhậm chức năm nay của ông Obama chỉ có sự hiện diện của hai cựu Tổng thống Bill Clinton và Jimmy Carter. Cựu Tổng thống George W. Bush không dự lễ nhậm chức vì sức khỏe của cha ông, cựu Tổng thống George H.W. Bush vừa ra viện sau nhiều tuần điều trị viêm phế quản.
Trong ngày lễ trọng đại này, công chúng còn chứng kiến sự xuất hiện của Richard Blanco, một nhà thơ đồng tính gốc Cuba. Ông Obama từng phản đối kịch liệt cộng đồng người đồng tính nhưng đến năm 2012 phải xoay qua ủng hộ để có thể lấy được lá phiếu của họ. Vì lẽ đó, ông đã quyết định mời Richard Blanco tham gia biểu diễn tại lễ nhậm chức. Anh này đọc bài thơ tiếng Tây Ban Nha tự sáng tác dành riêng cho lễ nhậm chức của vị tổng thống mà anh yêu mến. Ông Obama thích thú nói: "Sáng tác của Blanco rất thích hợp trong buổi lễ tôn vinh sức mạnh của nhân dân Mỹ và tính đa dạng của nền văn hóa Mỹ". Ngoài ra, Tổng thống Obama cũng lần thứ hai mời một hội nhạc sĩ thuộc cộng đồng những người đồng tính tham gia cuộc diễu hành chào mừng.
Thông thường, lễ nhậm chức còn có nghi thức một tu sĩ cầu nguyện rồi ban phép lành cho Tổng thống Obama, nhưng linh mục Louie Giglio là người được ông Obama chọn đã phải rút lui, vì trong một bài giảng đạo dài 51 phút, Giglio kêu gọi các tín đồ phải chống "những hoạt động hung hăng" của các tổ chức đồng tính. Giglio nói "dưới mắt Chúa, đồng tính là tội lỗi và quyền năng chữa lành của Jesus là cách duy nhất để thoát khỏi lối sống bệnh hoạn đó". Giglio cho biết, ông liên tục cầu nguyện cho tổng thống, cả trong ngày nhậm chức nhưng ông không muốn trở thành một điểm chú ý trong ngày này nên không tới tham dự.
Những “sự cố” quanh lễ nhậm chức nhiệm kỳ 2
Chỉ nội một ngày trước thời điểm bước vào nhiệm kỳ thứ 2 của người đứng đầu Nhà Trắng, chiếc xe "Cadillac One" bọc thép chuyên chở Tổng thống B. Obama lần đầu tiên đã mang biển kiểm soát của Đặc khu Columbia (D.C). Ngoài số hiệu đăng ký thông thường như mọi cỗ xe công vụ khác, bên dưới biển kiểm soát là dòng chữ "Taxation Without Representation" (Đóng thuế mà không có người đại diện). Đây cũng là thông điệp phổ biến trong giới tài xế ở Washington D.C, hàm ý một thành phố đông dân mà không có ai thay mặt tại Thượng viện Mỹ do những quy định đặc thù đã lỗi thời. Qua "sự cố" này, B. Obama muốn bày tỏ sự đồng tình với người dân thủ đô nơi ông đang cư ngụ.
Vài giờ trước khi ông B. Obama tuyên thệ tại Phòng Xanh trong Nhà Trắng, chiểu theo quy định bất di bất dịch của Hiến pháp Hoa Kỳ là nhằm ngày 20/1, Phó tổng thống Joe Biden đang tiếp xúc với cử tri ngưỡng mộ ở tiểu bang Iowa. Ông vừa mới mở đầu bằng câu: "Tôi tự hào là... Tổng thống Hoa Kỳ", tức thì Beau Biden, con trai trưởng của J. Biden cũng là Tổng Chưởng lý tiểu bang Delaware đã vội giật lấy microphone khỏi tay cha, trịnh trọng cải chính với cử tọa rằng "những lời vừa rồi là vô hiệu", buộc vị Phó tổng thống phải "chữa ngượng" bằng cách giới thiệu lại chức danh chính thức của mình: "Tôi càng tự hào hơn khi được là người phó của Tổng thống B. Obama".
Theo Giám đốc điều hành (CEO) của Ủy ban nhậm chức tổng thống Steve Kerrigan, trong tiệc khoản đãi 200 thực khách cao cấp tại trụ sở Nghị viện trên đồi Capitol diễn ra ngay sau lễ nhậm chức chính thức, thực đơn phong phú gồm cả rượu khai vị trứ danh Korbel Natural California đã được dọn ra. Sở dĩ trong thực đơn phải tránh ghi từ "champagne" chỉ món rượu vang trắng xuất xứ từ tiểu bang California, bởi sẽ vi phạm bản quyền thương hiệu của vùng Champagne phía tây bắc nước Pháp, là nơi sản xuất và đăng ký độc quyền tên gọi thứ rượu vang tương tự. Chung quy lại Tòa Bạch ốc không muốn làm phật ý người Pháp nói riêng cũng như các đồng minh chiến lược thuộc Liên minh châu Âu nói chung trong ngày vui của mình.
Nhưng sự cố ồn ào nhất liên quan đến việc bổ nhiệm người đứng đầu Bộ Tài chính trong nội các nhiệm kỳ 2 của B. Obama. Nhân vật được tổng thống tiến cử vào vị trí trọng yếu này trước lễ tái nhậm chức 10 ngày, thay thế người tiền nhiệm Timothy Geithner nghỉ hưu để Quốc hội phê chuẩn là cựu Chánh văn phòng Nhà Trắng 58 tuổi Jack Lew. Theo quy định chữ ký của Bộ trưởng Tài chính đương nhiệm sẽ xuất hiện trên các tờ giấy bạc đưa vào lưu thông trong thời gian tương ứng, phải rõ ràng mạch lạc khiến người sử dụng dễ bề nhận biết. Hiềm một nỗi chữ ký của J. Lew lại... quá phức tạp không thể đọc ra, bao gồm những chữ "o" liền tù tì "giống dây lò xo xoắn ốc nối tay cầm điện thoại" như lời bình luận trên tờ The New York Times.
Giải trình về "sự cố" này, Tổng thống Obama cho biết, rằng "Jack hứa với tôi là ông sẽ làm tất cả để chữ ký của mình có ít nhất một ký tự dễ đọc, cốt không làm giảm giá trị đồng tiền quen thuộc bao đời nay"
