Xã hội hóa sân bay, cảng biển:

Tín hiệu tích cực thúc đẩy cạnh tranh và phát triển

Đây là nhận định của TS Nguyễn Tú Anh, Trưởng ban Chính sách kinh tế vĩ mô của Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) tại hội thảo về xã hội hóa cung cấp dịch vụ cảng hàng không, cảng biển, năng lượng, kinh nghiệm của quốc tế và bài học cho Việt Nam, do CIEM tổ chức tại Hà Nội mới đây.

Tại hội thảo, TS Warren Mundy, Ủy viên Hội đồng Ủy ban Năng suất của Australia đã chia sẻ những kinh nghiệm trong việc tư nhân hóa sân bay, cảng biển của nước này.

TS Warren Mundy cho biết: Hiện nay, 23 sân bay ở Australia đã nhượng quyền cho tư nhân, việc nhượng quyền này bắt đầu từ năm 1997. Theo đó, Nhà nước giao quyền vận hành sân bay cho 1 doanh nghiệp (DN) tư nhân trong giai đoạn dài với thời gian 49 năm và thanh toán một lần.

"Ngoài kiểm soát không lưu và cứu hỏa do doanh nghiệp nhà nước (DNNN) chịu trách nhiệm, nhà đầu tư tư nhân phải chịu trách nhiệm cho sự phát triển trong tương lai như xây đường băng, nhà ga mới... mà không có ngân sách của Chính phủ hỗ trợ. Sau thời hạn kết thúc hợp đồng nhượng quyền, nhà đầu tư không được trả lại chi phí đã bỏ ra" - TS Warren Mundy cho biết.

Theo ông Warren Mundy, việc bán lại các sân bay được tiến hành thông qua đấu giá thương mại. Sự nhất quán và minh bạch trong các đợt bán sân bay này được Cơ quan Kiểm toán quốc gia Australia theo dõi và đánh giá.

Để kiểm soát được việc lạm dụng và có các hành vi phản cạnh tranh có thể xảy ra với các DN vận hành những sân bay lớn này, TS. Warren Mundy chia sẻ: Hiện nay, Australia có quy định nhà đầu tư không đồng sở hữu 2 sân bay cùng lúc, DN nào vận hành sân bay Sydney thì không được sở hữu sân bay Melbourne. Việc quản lý về kinh tế được cơ quan quản lý cạnh tranh quốc gia thực hiện.

Theo đó, giá cả về hàng không được quy định bằng cách Nhà nước áp giá trần. Thời gian qua, ở Việt Nam vấn đề về mua lại hay nhận quyền khai thác sân bay và nhà ga, cảng biển đã nhận được sự quan tâm của xã hội và nhận được nhiều ý kiến trái chiều.

Cụ thể,  Vietnam Airlines, Vietjet Air và Jetstar Pacific Airlines liên tục có đề nghị mua lại hay nhận quyền khai thác sân bay và nhà ga ở Nội Bài, Phú Quốc và Đà Nẵng. Ngoài ra, các công ty  tư nhân trong và ngoài nước như Vingroup hay T&T, Công ty cổ phần Đầu tư Việt Nam - Oman (VOI) cũng đã chính thức có văn bản đề nghị mua lại một số sân bay và cảng biển.

Trao đổi với PV Báo CAND và báo giới trước xu hướng này, TS Nguyễn Tú Anh cho rằng: Xu hướng này là tín hiệu tốt. Nhưng xu hướng này có vẻ đang đi nhanh hơn cơ chế quản lý của Nhà nước. Việc các nhà đầu tư tham gia vào dịch vụ sân bay, cảng biển đang đặt ra vấn đề quản lý như thế nào. Bởi lẽ, khi sân bay, cảng biển... nằm trong tay tư nhân thì có thể họ sẽ đặt ra mức giá dịch vụ rất cao và toàn bộ chi phí lại đổ lên đầu người dân.

Đứng ở góc độ quản lý, ông Nguyễn Tú Anh cho rằng: Việc Nhà nước kiểm soát giá dịch vụ ở lĩnh vực này là hiển nhiên. Bởi lẽ, bản chất của các cảng hàng không, sân bay, cảng biển là có vị thế độc quyền tự nhiên. Chẳng hạn, ở khu vực đó chỉ có đúng 1 cảng biển, không thể xây dựng 2 cảng được vì rất lãng phí. Khi đã là độc quyền tự nhiên thì Nhà nước phải kiểm soát giá.

Tuy nhiên, TS Nguyễn Đình Cung, Viện trưởng CIEM cho rằng: Nhà nước không nên can thiệp nhiều quá về giá cả các hàng hóa dịch vụ ở sân bay, cảng biển... Nhà nước chỉ nên thiết lập khung khổ chung để các hãng hàng không và sân bay có thể thỏa thuận về mặt giá cả, không nên quy định quá cứng nhắc.

Lưu Hiệp

Các tin khác

Nam A Bank phát hành thành công 1.000 tỷ đồng trái phiếu bổ sung vốn cấp 2

Nam A Bank phát hành thành công 1.000 tỷ đồng trái phiếu bổ sung vốn cấp 2

Ngân hàng TMCP Nam Á (HOSE: NAB) vừa hoàn tất thành công đợt phát hành 1.000 tỷ đồng trái phiếu ra công chúng vào cuối năm 2025. Toàn bộ lượng trái phiếu đã được phân phối hết cho gần 300 nhà đầu tư, thể hiện mức độ quan tâm lớn của thị trường và niềm tin của nhà đầu tư với đợt chào bán.

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, nhu cầu điện tiếp tục gia tăng mạnh, đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo đảm nguồn cung ổn định. Hội thảo tại Đà Nẵng ngày 14/8 đã tập trung nhận diện những điểm nghẽn, đề xuất giải pháp phát triển điện khí LNG đồng bộ, biến “công suất trên bản quy hoạch” thành năng lực bảo đảm an ninh năng lượng thực tế.

Buộc tiêu hủy 7,7 tấn chân gà đông lạnh hết “đát”

Buộc tiêu hủy 7,7 tấn chân gà đông lạnh hết “đát”

Ngày 14/8, UBND TP Đồng Nai đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty TNHH SX TM và DV Lạc Anh Food ở phường Hố Nai với 4 hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo quản, sử dụng nguyên liệu thực phẩm…

Meey Group chuẩn hoá năng lực vận hành theo mô hình CMMI

Meey Group chuẩn hoá năng lực vận hành theo mô hình CMMI

Khi doanh nghiệp công nghệ mở rộng quy mô, thách thức dần chuyển từ tốc độ phát triển sản phẩm sang khả năng duy trì chất lượng và vận hành nhất quán. Chuẩn hóa quy trình vì thế trở thành nền tảng để giảm phụ thuộc vào cá nhân, tăng khả năng đo lường và hình thành năng lực vận hành bền vững ở cấp tổ chức.

Đại diện T&T Group và Yusys Technologies ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược.

T&T Group “bắt tay” Yusys xây dựng hệ sinh thái công nghệ tài chính vươn tầm ASEAN

Ngày 12/8, T&T Group và Yusys Technologies – Tập đoàn công nghệ tài chính hàng đầu Trung Quốc đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược, qua đó đặt nền móng cho việc nghiên cứu các cơ hội hợp tác chiến lược trong lĩnh vực công nghệ tài chính, chuyển đổi số và dịch vụ tài chính tại Việt Nam và các thị trường trọng điểm Đông Nam Á.

Gamuda Land hoàn thành cất nóc dự án căn hộ cao cấp Eaton Park

Gamuda Land hoàn thành cất nóc dự án căn hộ cao cấp Eaton Park

Ngày 12/8 vừa qua, chủ đầu tư Gamuda Land cùng tổng thầu Coteccons đã tổ chức Lễ cất nóc Cove và Lagoon (A3 & A4) – hai tòa tháp cuối cùng thuộc khu phức hợp căn hộ hạng sang Eaton Park. Sự kiện mang ý nghĩa vô cùng quan trọng trong quá trình phát triển dự án, đánh dấu cột mốc hoàn thành toàn bộ phần thô theo đúng tiến độ đề ra, bước vào giai đoạn thi công hoàn thiện chuẩn bị bàn giao cho khách hàng.

Cảnh báo những thủ đoạn lừa đảo trong mùa thu hoạch sầu riêng

Cảnh báo những thủ đoạn lừa đảo trong mùa thu hoạch sầu riêng

Bằng các chiêu trò như “ký hợp đồng thu mua với cam kết giá cao hơn thị trường”, “tuyển nhân viên thu mua sầu riêng hoa hồng cao”, “tạo lòng tin nhập sầu riêng trước, trả tiền sau”…, nhiều người dân đã sập bẫy của nhóm đối tượng lừa đảo dẫn đến nợ nần chồng chất, vật vã trả lãi ngân hàng chỉ vì bị doanh nghiệp thu mua xù nợ…

Vốn ưu đãi tiếp sức thanh niên tỉnh Bắc Ninh khởi nghiệp

Vốn ưu đãi tiếp sức thanh niên tỉnh Bắc Ninh khởi nghiệp

Nguồn vốn vay ưu đãi dành cho thanh niên khởi nghiệp đang trở thành “đòn bẩy” giúp nhiều bạn trẻ trong tỉnh Bắc Ninh mạnh dạn đầu tư sản xuất, kinh doanh, góp phần phát triển kinh tế địa phương, đồng thời khẳng định hiệu quả từ các chính sách đồng hành của tổ chức Đoàn.

Sinh kế cho người lầm lỡ

Sinh kế cho người lầm lỡ

Thực hiện Quyết định số 08/2026/QĐ-TTg ngày 3/3/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tín dụng đối với người sau cai nghiện, có hiệu lực từ ngày 1/5/2026, thời gian qua, chi nhánh NHCSXH tỉnh Lạng Sơn đã phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai giải ngân nguồn vốn kịp thời đến đối tượng đủ điều kiện.