Thúc đẩy hệ sinh thái dữ liệu, sức bật mới cho chuyển đổi số quốc gia

Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an, Chủ tịch Hiệp hội Dữ liệu quốc gia chủ trì Hội nghị.

Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội; Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Cương, Giám đốc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, Bộ Công an, Phó Chủ tịch Hiệp hội tham dự Hội nghị.

Hội nghị có sự tham dự của các thành viên Ban Thường vụ, các Ủy viên Ban chấp hành, lãnh đạo các ban chuyên môn cùng các thành viên tiêu biểu, đại diện cho hơn 750 hội viên của Hiệp hội. Đây là sự kiện quan trọng, đánh dấu bước khởi đầu trong việc kiện toàn tổ chức, xác lập chiến lược và triển khai các chương trình hành động của Hiệp hội.

Hội nghị diễn ra với nhiều nội dung quan trọng: Báo cáo kết quả công tác 6 tháng đầu năm và xây dựng phương hướng công tác 6 tháng cuối năm 2025; công bố Quyết định bổ nhiệm Tân Phó Chủ tịch Hiệp hội, Quyết định thành lập Văn phòng, các Ban chuyên môn và Viện Khoa học dữ liệu.

Báo cáo kết quả công tác 6 tháng đầu năm của Hiệp hội cho biết, tổng số hội viên của Hiệp hội là 750 hội viên, trong đó 225 hội viên là tổ chức, doanh nghiệp, 525 hội viên cá nhân. Trong số các doanh nghiệp tham gia Hiệp hội thì doanh nghiệp công nghệ chiếm ưu thế với 129 doanh nghiệp, doanh nghiệp ứng dụng là 94 doanh nghiệp, cho thấy sự cân bằng giữa phát triển công nghệ lõi và ứng dụng thực tiễn.

Đáng chú ý, có 82 doanh nghiệp (chiếm gần 40% số doanh nghiệp tham gia Hiệp hội) sở hữu khối lượng dữ liệu lớn và hệ thống quản lý hiện đại, tập trung vào các lĩnh vực chiến lược như y tế, thương mại điện tử, du lịch, giáo dục, trong khi phần còn lại đang trong quá trình từng bước xây dựng hệ thống dữ liệu.

Kể từ khi thành lập, qua quá trình hoạt động, Hiệp hội được đánh giá là cầu nối giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, tri thức người Việt toàn cầu, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái dữ liệu quốc gia.

Trong bối cảnh khoa học công nghệ và dữ liệu được xác định không còn là lĩnh vực hỗ trợ, mà đã trở thành tài nguyên, tư liệu sản xuất quan trọng, động lực trung tâm của tăng trưởng, Hiệp hội đã tích cực tham gia đóng góp ý kiến, đồng hành cùng Chính phủ, Quốc hội và các bộ, ngành trong quá trình xây dựng chính sách, văn bản pháp luật liên quan đến dữ liệu và công nghệ số; từ đó khẳng định sứ mệnh là “trung tâm kết nối chính sách - công nghệ” lĩnh vực dữ liệu tại Việt Nam.

Cùng với công tác góp ý, xây dựng và hoàn thiện chính sách pháp luật, Hiệp hội cũng từng bước triển khai các kịch bản ứng dụng dữ liệu trong các lĩnh vực trọng điểm của nền kinh tế. Điển hình như kịch bản ứng dụng dữ liệu trong các lĩnh vực: công nghiệp, nông nghiệp, thương mại, logistics, tài chính - ngân hàng, y tế - sức khỏe, văn hóa - du lịch, môi trường - khí tượng, đô thị, an toàn - khẩn cấp.

Việc xây dựng các kịch bản ứng dụng dữ liệu được đánh giá sẽ giúp cụ thể hóa các mô hình kinh doanh mới, tối ưu vận hành, dự báo thị trường, qua đó biến dữ liệu thành tài sản sản xuất tương đương với vốn, lao động và công nghệ. Đây không chỉ là bài toán kỹ thuật, mà còn mang ý nghĩa chiến lược trong tiến trình xây dựng nền kinh tế số, thúc đẩy phát triển bền vững, hiện đại hóa quản trị quốc gia và khơi thông các nguồn lực tăng trưởng mới.

Tại Hội nghị, Hiệp hội Dữ liệu quốc gia đã công bố Quyết định thành lập Văn phòng, các Ban chuyên môn và Viện Khoa học dữ liệu thuộc Hiệp hội.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Bộ trưởng Lương Tam Quang ghi nhận, đánh giá cao và chúc mừng những kết quả mà Hiệp hội, với vai trò dẫn dắt, điều hành của Ban Chấp hành đã đạt được kể từ khi thành lập.

Bộ trưởng bày tỏ niềm tự hào và kỳ vọng lớn lao vào đội ngũ thành viên Hiệp hội. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra một môi trường hợp tác chặt chẽ, tận dụng tối đa tiềm năng của từng thành viên để đạt được hiệu quả chung.

“Đáng khích lệ hơn nữa, chúng ta đã từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý cho hoạt động của Hiệp hội, với việc công bố về tổ chức, nhân sự, điều lệ của Ban chấp hành. Hiệp hội cũng đã từng bước tự chủ được công nghệ lõi và đặc biệt là đã thúc đẩy được một phong trào phát triển dữ liệu mạnh mẽ”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bộ trưởng Lương Tam Quang khẳng định: “Nếu dữ liệu không được thống nhất và tập trung, các nỗ lực chuyển đổi số trong kinh tế và xã hội sẽ khó đạt được thành công. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với Hiệp hội trong việc xây dựng các cơ chế và chính sách hỗ trợ hiệu quả cho các doanh nghiệp và tổ chức”.

Hiệp hội đã rất tích cực tham gia hoàn thiện hành lang pháp lý, triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, đặc biệt trong việc xây dựng các luật về dữ liệu, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, các văn bản hướng dẫn thi hành, cũng như Luật Công nghiệp công nghệ số, Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo.

Bộ trưởng Lương Tam Quang khẳng định: “Là Chủ tịch Hiệp hội, mục tiêu cuối cùng của tôi là hỗ trợ cho các doanh nghiệp, các đơn vị để chúng ta cùng phát triển”.

Về nhiệm vụ sắp tới, Bộ trưởng Lương Tam Quang yêu cầu Hiệp hội quyết tâm, quyết liệt thực hiện có hiệu quả 6 nhiệm vụ trọng tâm, cụ thể: 

Thứ nhất, phải tập trung kiện toàn bộ máy tổ chức và hoàn thiện hành lang pháp lý nội bộ của Hiệp hội; 

Thứ hai, tập trung cao độ mọi nguồn lực để thúc đẩy phát triển hệ sinh thái của ngành công nghiệp dữ liệu và nền kinh tế số quốc gia;

Thứ ba, đẩy mạnh hoạt động hội viên và phát triển mạng lưới chuyên gia;

Thứ tư, tích cực tham gia hoàn thiện các hành lang pháp lý và nâng cao nhận thức xã hội về dữ liệu;

Thứ năm, thúc đẩy các hoạt động hợp tác quốc tế của Hiệp hội. Trước mắt, phải xây dựng kế hoạch hợp tác quốc tế giai đoạn 2025-2030, xác định rõ nhiệm vụ từ nay đến cuối năm và trong từng năm để tổ chức thực hiện;

Thứ sáu, phải đảm bảo nguồn lực vận hành và cơ chế tài chính bền vững. Cần ban hành quy chế tài chính, xây dựng kế hoạch thu chi của năm 2025 và huy động các nguồn lực xã hội hóa phục vụ nhiệm vụ chuyên môn và hoạt động thường xuyên theo quy định. Đồng thời, tăng cường giám sát nội bộ, đảm bảo minh bạch, hiệu quả trong quản lý tài chính và tài sản công.

“Sáu nội dung này được đề ra trên cơ sở 7 nhiệm vụ mà đồng chí Tổng Bí thư đã giao cho Hiệp hội và chúng ta phải cố gắng thực hiện từ nay đến cuối năm để tạo bước khởi đầu vững chắc”, Bộ trưởng Lương Tam Quang nhấn mạnh.

Phát triển kinh tế dữ liệu là yêu cầu cấp bách, là trách nhiệm vinh quang để góp phần thực hiện các mục tiêu của năm 2025 và phát triển của những năm tiếp theo. Đây là đích đến để thực hiện thắng lợi hai mục tiêu chiến lược 100 năm dưới sự lãnh đạo của Đảng và 100 năm thành lập nước vào các năm 2030 và 2045. Với những định hướng và quyết tâm cao, Hiệp hội Dữ liệu quốc gia tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm trong kiến tạo hệ sinh thái dữ liệu, góp phần đưa Việt Nam vững bước vào một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình.