Interfax ngày 3/10 cho biết, ông Igor Murashov, Tổng giám đốc nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ở khu vực do Nga kiểm soát tại tỉnh Zaporizhzhia, đã bị trục xuất sang khu vực do Kiev kiểm soát, sau khi ông này thừa nhận có liên hệ với cơ quan tình báo Ukraine.
"Tôi đã liên lạc với Igor Viktorovich Kazemirsky, một nhân viên của Cơ quan An ninh Ukraine (SBU), thông qua tin nhắn. Tôi đã gửi các thông tin về tình hình nhà máy điện hạt nhân (cho Ukraine)", ông Murashov nói trên truyền hình Nga.
Ông Murashov bị tạm giữ cách đây 3 ngày. Theo phía Nga, ông Murashov có thể đã có vai trò trong các vụ pháo kích gần đây nhắm vào nhà máy Zaporizhzhia, đồng thời cho rằng ông đã "làm mất uy tín của các nhà chức trách Nga".
Cùng ngày, Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi xác nhận thông tin ông Murashov đã được thả. "Tôi đã nhận được xác nhận rằng ông Murashov đã trở về an toàn với gia đình", người đứng đầu IAEA nói.
Nhà máy Zaporizhzhia là cơ sở sản xuất điện hạt nhân lớn nhất châu Âu, có 6 tổ hợp máy phát điện loại VVER-1000 do Liên Xô xây dựng. Nga kiểm soát khu vực này từ đầu tháng 3/2022, nhưng các nhân viên Ukraine vẫn được giữ lại để vận hành nhà máy.
Những tháng gần đây, Nga nhiều lần cáo buộc Ukraine nã pháo và sử dụng máy bay không người lái tấn công nhà máy, khiến một số cơ sở hạ tầng bị hư hại. Hồi tháng 9, IAEA đã cử một phái đoàn tới nhà máy để kiểm tra tình hình thực tế. Hiện vẫn có 2 chuyên gia IAEA làm việc ở nhà máy Zaporizhzhia.
Từ ngày 11/9 vừa qua, toàn bộ 6 lò phản ứng tại nhà máy đã dừng hoạt động. Công tác làm mát các lò phản ứng và thanh nhiên liệu đã qua sử dụng được thực hiện nhờ nguồn điện cung cấp từ lưới điện bên ngoài hoặc các máy phát dự phòng chạy bằng diesel đặt trong khuôn viên nhà máy.
Tương lai Donetsk, Lugansk, Kherson và Zaporizhzhia ra sao sau khi sáp nhập Nga? 
