RiaNovosti hôm nay (22/7) dẫn lời Phó đại sứ Nga tại Liên Hợp Quốc (LHQ) Dmitri Polyansky khẳng định, Moscow sẽ trở lại Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen nếu được đáp ứng 7 điều kiện, gồm "dỡ bỏ trở ngại với các tổ chức tài chính phục vụ việc xuất khẩu lương thực và phân bón".
Theo ông Polyansky, yêu cầu này bao gồm việc đưa các định chế tài chính, ngân hàng có liên quan đến hoạt động xuất khẩu phân bón và lương thực của Nga trở lại hệ thống điện tín ngân hàng quốc tế SWIFT.
Yêu cầu tiếp theo của Moscow là nối lại hoạt động cung cấp cho Nga phụ tùng và linh kiện máy móc nông nghiệp, phân bón. Phía Nga trông đợi LHQ và phương Tây giải quyết các rào cản xung quanh hoạt động thuê tàu và bảo hiểm liên quan đến xuất khẩu lương thực của Nga.
Phó đại sứ Nga tại LHQ cho hay, chi phí mua sắm linh kiện máy móc ngành nông nghiệp của Nga đã tăng 40%, trong khi các chi phí giao dịch tài chính liên quan hoạt động xuất khẩu nông sản và phân bón tăng 10%, khiến Nga thiệt hại khoảng 1,6 tỷ USD.
"Việc tăng chi phí thuê tàu biển để vận chuyển hàng hóa, chi phí thanh toán tài chính quốc tế và các giao dịch khác đã dẫn đến việc giảm khả năng sinh lời của việc cung cấp hàng hoá xuống chỉ còn một nửa", ông Polyansky nói thêm.
Phía Nga cũng hối thúc dỡ bỏ phong tỏa tài sản của Nga liên quan đến ngành nông nghiệp. "Cuối cùng, cần khôi phục bản chất nhân đạo của thỏa thuận ngũ cốc. Nó nên hoạt động vì lợi ích của các quốc gia có nhu cầu chứ không làm các nước giàu giàu hơn", ông nói.
Sáng kiến ngũ cốc biển Đen được Nga và Ukraine hồi tháng 7/2022 kí kết với LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ để mở đường cho Kiev nối lại xuất khẩu ngũ cốc qua Biển Đen. Ở chiều ngược lại, LHQ cam kết vận động phương Tây mở đường để Nga cũng được xuất khẩu ngũ cốc và phân bón.
Sau một năm thực hiện các thỏa thuận với 3 lần được gia hạn (lần gần nhất vào tháng 5/2023), Ukraine đã xuất khẩu được hàng chục triệu triệu tấn ngũ cốc các loại, nhưng các biện pháp hạn chế của phương Tây nhắm vào hoạt động xuất khẩu của Nga chưa được dỡ bỏ.
Ngày 17/7, Điện Kremlin xác nhận Moscow đã dừng tham gia thoả thuận. Ba ngày sau, Bộ Quốc phòng Nga thông báo hành lang nhân đạo liên quan đến Sáng kiến ngũ cốc biển Đen đã được đóng cửa từ 0h sáng 20/7 và "toàn bộ tàu bè hướng đến các cảng của Ukraine ở biển Đen được coi là phương tiện có thể chuyên chở hàng quân sự".
Việt Nam nói gì về việc thỏa thuận ngũ cốc Biển Đen bị đình chỉ? 
Thổ Nhĩ Kỳ tìm cách cứu Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen 
