Thanh tra Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 2156/TB-TTCP về kết luận thanh tra việc chấp hành pháp luật trong công tác bảo trì công trình hàng hải tại Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam.
Dự án kéo dài qua nhiều năm
Theo kết luận thanh tra, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam được giao quản lý, tổ chức thực hiện 18 dự án chuyển tiếp từ trước năm 2020, trong đó có 11 dự án đã ký hợp đồng với nhà đầu tư từ năm 2015 và 7 dự án được Bộ GTVT chấp thuận chủ trương nhưng chưa ký hợp đồng.
Tất cả 11 dự án đã ký hợp đồng đều chậm tiến độ so với thời hạn trong hợp đồng; có dự án chưa thực hiện đã được Bộ GTVT, Cục Hàng hải Việt Nam chấm dứt thực hiện. Có dự án đã thực hiện được một phần do để khắc phục các tồn tại, vi phạm theo kết luận thanh tra của Bộ GTVT…
Theo kết luận thanh tra, việc các dự án kéo dài qua nhiều năm không đạt mục tiêu theo quyết định phê duyệt đã làm giảm hiệu quả đầu tư, không đáp ứng yêu cầu duy tu, thông luồng hàng hải.
Trong quá trình Thanh tra Chính phủ tổ chức thanh tra, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam đã chủ động khắc phục, nộp ngân sách nhà nước số tiền trên 60,2 tỷ đồng. Số tiền khắc phục liên quan đến những vi phạm, sai sót về thiết kế, thi công công trình và trong nghiệm thu, thanh toán liên quan đến phần vượt quá mái dốc, hố trung chuyển, luồng tạm, không sử dụng dữ liệu khảo sát trong thi công công trình nạo vét duy tu luồng...
Thậm chí, Phó Thủ tướng Chính phủ đã có ý kiến yêu cầu Bộ GTVT tạm dừng cấp mới các dự án xã hội hóa nạo vét nhưng Bộ GTVT vẫn tiếp tục chấp thuận thêm 3 nhà đầu tư trên cơ sở đề xuất của Cục Hàng hải Việt Nam.
Trong giai đoạn từ năm 2020 đến trước khi Nghị định 57/2024 của Chính phủ được ban hành, Bộ GTVT giao Cục Hàng hải Việt Nam tổ chức thực hiện 6 dự án xã hội hóa nạo vét kết hợp thu hồi sản phẩm. Tuy nhiên, đến tháng 7/2024 cả 6 dự án đều không triển khai được. Trong đó 4 dự án bàn giao địa phương tiếp tục thực hiện, 2 dự án chấm dứt do không bảo đảm hiệu quả kinh tế.
Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam báo cáo, giai đoạn từ ngày 1/1/2020 đến ngày 30/9/2025 đơn vị đã thực hiện 25 đợt kiểm tra liên quan đến bảo trì công trình hàng hải và 6 cuộc thanh tra chấp hành các quy định của pháp luật Việt Nam và các công ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên trong công tác quản lý, khai thác cảng biển tại 33 doanh nghiệp cảng biển.
Tuy nhiên, Thanh tra Chính phủ phát hiện có những khu vực cảng biển chưa được Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam xây dựng kế hoạch kiểm tra như khu vực các cảng biển Quy Nhơn, Quảng Ngãi, Kiên Giang...
Tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Xây dựng rà soát, xác định trách nhiệm và tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với các tập thể, cá nhân có liên quan theo thẩm quyền.
Bộ Xây dựng chỉ đạo Cục Kết cấu hạ tầng xây dựng, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, Tổng công ty Bảo đảm an toàn hàng hải Việt Nam, Ban Quản lý dự án hàng hải và đường thủy tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với tổ chức, cá nhân liên quan đến vi phạm theo quy định.
Cục Hàng hải và Đường thuỷ Việt Nam được yêu cầu rà soát toàn bộ các tuyến luồng hàng hải có tính chất nạo vét duy tu thường xuyên để đánh giá, lựa chọn hình thức khoán duy trì chuẩn tắc (nạo vét theo chất lượng thực hiện) theo quy định đảm bảo hiệu quả kinh tế - kỹ thuật.
