Tiếng Điện Biên Phủ đến đâu, đồng bào Thanh Hóa có một phần vinh dự đến đó…
Ở giai đoạn cao điểm, nhân dân Thanh Hoá đã “dốc bồ, đổ thúng” vét đến hạt thóc cuối cùng cung cấp cho tiền tuyến để đánh thắng thực dân Pháp tại mặt trận Điện Biên Phủ. Những đóng góp, hy sinh của quân dân tỉnh Thanh Hóa trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc được Chủ tịch Hồ Chí Minh khen ngợi trong dịp Người về thăm Thanh Hóa lần thứ hai (ngày 13/6/1957): “Bây giờ tiếng Việt Nam đến đâu, tiếng Điện Biên Phủ đến đó. Tiếng Điện Biên Phủ đến đâu, đồng bào Thanh Hóa cũng có một phần vinh dự đến đó”.
Trở lại thời điểm những năm 1950, thực dân Pháp xây dựng tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ, chúng coi đây là “cú đấm thép”, là pháo đài “bất khả xâm phạm”, sẵn sàng “nghiền nát” quân đội Việt Nam. Theo tính toán của thực dân Pháp, Điện Biên Phủ nằm ở vùng rừng núi cao hiểm trở, đường sá đi lại khó khăn bởi nhiều đèo cao, vực sâu, cách xa hậu phương của quân đội Việt Nam. Do vậy, việc vận chuyển quân lương lên Điện Biên Phủ bằng đường bộ sẽ là điều không tưởng. Trong khi đó, quân Pháp có thể bảo đảm hậu cần, kỹ thuật bằng không vận. Tuy nhiên, sau khi đánh giá tình hình, phân tích các yếu tố cần thiết, Bộ Chính trị và Trung ương Đảng ta đã quyết tâm giao chiến với Pháp tại Điện Biên Phủ và xem đây là điểm quyết chiến chiến lược trong Đông Xuân 1953 - 1954, để kết thúc cuộc kháng chiến chống Pháp đang ngày càng có lợi cho ta. Kế hoạch chuẩn bị cho cuộc chiến sắp tới được chuẩn bị kỹ lưỡng về lực lượng, hậu cần, kế hoạch quân sự… và huy động cả nước cùng chung tay thực hiện. Chỉ thị của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi cho Đại tướng Võ Nguyên Giáp tháng 12/1953 có viết: “Chiến dịch này là chiến dịch rất quan trọng không những về quân sự mà cả về chính trị, không những đối với trong nước mà đối với quốc tế. Vì vậy, toàn Đảng, toàn quân, toàn dân phải tập trung hoàn thành cho kỳ được”.
Thanh Hóa là địa bàn xa trận địa Điện Biên Phủ, đường sá đi lại vô cùng khó khăn, nhưng được xác định là một trong những hậu phương chủ chốt cung cấp lương thực, thực phẩm cho chiến dịch. Nhằm chuẩn bị tốt công tác hậu cần, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Khu ủy Khu IV và Tỉnh ủy Thanh Hóa, toàn bộ lương thực, thực phẩm và hàng hóa thiết yếu từ khắp nơi trong tỉnh được tập trung về kho Cẩm Thủy và kho Lược (Thọ Xuân) để chuyển ra mặt trận.
Đáng chú ý, ngày 15/4/1954, Thanh Hóa được giao thêm nhiệm vụ trong vòng 20 ngày phải huy động thêm 2.000 tấn gạo, 147 tấn thực phẩm và muối cho chiến dịch Điện Biên Phủ. Để có đủ số lương thực, thực phẩm Trung ương giao cho, nhân dân Thanh Hóa đã phải ăn ngô, khoai non, dành gạo cho chiến sĩ ngoài mặt trận. Đầu tháng 5/1954, thời điểm giáp hạt, không còn thóc gạo dự trữ sẵn trong điều kiện cấp bách của chiến trường, tỉnh Thanh Hóa đã vận động bà con nhân dân ra đồng chọn lựa từng hạt thóc chín trước, nhanh chóng phơi khô để cung cấp ra mặt trận. Nhờ đó, nhân dân đã cung ứng được gần 5.000 tấn thóc vận chuyển lên Điện Biên Phủ.
“Bảo mật, phòng gian” phục vụ chiến dịch Điện Biên Phủ
Nếu như nhân dân có nhiệm vụ cung cấp quân lương cho tiền tuyến thì Công an Thanh Hoá lại thực hiện nhiệm vụ bảo vệ trật tự trị an góp phần vào thắng lợi của chiến dịch Điện Biên Phủ. Để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, Ty Công an Thanh Hoá đã tăng cường lực lượng xuống cơ sở, đến từng bản, làng làm tốt công tác tuyên truyền vận động nhân dân nâng cao ý thức cảnh giác, “bảo mật phòng gian”, đề phòng do thám, gián điệp xâm nhập, phá hoại. Phát hiện và nắm chắc mọi diễn biến tình hình hoạt động của bọn việt gian, phản động và tội phạm hình sự ở các địa bàn trọng điểm. Phối hợp với lực lượng quân đội truy bắt bọn phản động, gián điệp, biệt kích... góp phần bảo vệ an toàn các cơ quan, kho tàng, những mục tiêu, địa bàn trọng điểm, giữ vững trật tự trị an, sẵn sàng chi viện sức người, sức của phục vụ cho chiến dịch Điện Biên Phủ.
Với khẩu hiệu “Tất cả cho tiền tuyến”, “Tất cả để chiến thắng”, “Tất cả cho Điện Biên Phủ”, Ty Công an Thanh Hoá đã bố trí cán bộ Công an các huyện, xã trực tiếp đi cùng các đoàn dân công để làm công tác bảo vệ, đảm bảo an toàn suốt chặng đường vận chuyển qua nhiều điểm xung yếu, nguy hiểm do địch bắn phá. Nhiều tên gián điệp, phản động trà trộn trong các đoàn dân công phá hoại hàng hoá, kho tàng, chỉ điểm và kích động dân công đảo ngũ đã bị phát hiện và trừng trị. Công an Thanh Hoá đã bắt giữ 59 tên tội phạm hình sự, 17 tên đã bị đưa ra toà xét xử.
Đặc biệt, trong công tác bảo vệ 2 kho hàng hoá tập kết Cẩm Thuỷ và Lược (huyện Thọ Xuân), hệ thống kho trạm trên tuyến vận tải tiền phương, Ty Công an Thanh Hoá phối hợp với Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh chỉ đạo các đồn, trạm Công an và dân quân địa phương tuyên truyền vận động quần chúng nhân dân thực hiện tuần tra, canh gác kho tàng, phát hiện biệt kích hoặc những phần tử xấu hoạt động phá hoại. Nắm vững, giám sát chặt chẽ các đối tượng phản động, tội phạm hình sự trên từng địa bàn, các mục tiêu bảo vệ để có biện pháp xử lý nhanh chóng, lập danh sách và có kế hoạch điều chuyển những đối tượng nguy hiểm ra khỏi địa bàn quan trọng để đề phòng việc phá hoại và mất mát tài sản phục vụ chiến dịch.
Tính chung trong toàn chiến dịch Điện Biên Phủ, tỉnh Thanh Hóa đã đóng góp 30% người trong độ tuổi lao động tham gia dân công với tổng số dân công lên đến 178.924 người và 27 triệu ngày công; hơn 3.500 xe đạp thồ được huy động lên đến gần 16.000 lượt vận chuyển, 1.126 chiếc thuyền, đặc biệt có cả 31 chiếc ôtô, 180 xe bò, 42 ngựa, 3 thớt voi. Thanh Hóa đã vận chuyển ra mặt trận Điện Biên với 9.000 nghìn tấn gạo chiếm 56% và 450 tấn cá khô, 2.000 con lợn, 1.300 con bò, 250.000 quả trứng, 150 tấn đậu, 20.000 chai, lọ nước mắm cùng hàng trăm tấn rau các loại chiếm 40% số thực phẩm sử dụng trong chiến dịch Điện Biên Phủ. Những đóng góp này là sự cố gắng vượt bậc của nhân dân tỉnh Thanh Hóa.
Sức mạnh đại đoàn kết trong Chiến dịch Điện Biên Phủ 
Tư lệnh pháo binh tại Chiến dịch Điện Biên Phủ 
