Tại Hội nghị tập huấn trực tuyến về quản lý, điều trị và chăm sóc người nhiễm SARS-CoV-2, người bệnh COVID-19 và an toàn tiêm chủng vaccine phòng COVID-19 của Bộ Y tế với các điểm cầu cơ sở y tế trên toàn quốc sáng 13/8, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh, bên cạnh công tác dự phòng, vấn đề điều trị là ưu tiên trọng tâm với các địa phương trong giai đoạn hiện nay, trong đó là chiến lược giải quá tải điều trị để giảm tối đa các trường hợp tử vong.
Thí điểm điều trị F0 tại nhà
Tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long cho biết, từ thực tiễn chống dịch vừa qua cần rút ra một số bài học kinh nghiệm. Thứ nhất, công tác tổ chức khám, chữa bệnh nói chung và đặc biệt là điều trị bệnh nhân COVID-19 nói riêng đã được thay đổi trên nguyên tắc tất cả người dân đều được tiếp cận và cung cấp các dịch vụ y tế và đảm bảo tiếp cận nhanh, thuận tiện, chất lượng cho bệnh nhân.
Tại tuyến trung ương, trong bối cảnh tình hình dịch phức tạp như hiện nay, Quốc hội và Chính phủ đã đồng ý cho phép thành lập các Bệnh viện dã chiến, Trung tâm hồi sức tích cực. Đối với các địa phương, Bộ Y tế đã có hướng dẫn chia tầng điều trị theo mô hình tháp 3 tầng, trong đó tại tầng 1, bao gồm các bệnh viện dã chiến, các địa điểm tại cộng đồng, kể cả tại gia đình… để quản lý và chăm sóc người nhiễm COVID-19 không triệu chứng, theo điều kiện của từng địa phương.
Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long cho biết, tới đây Bộ Y tế sẽ triển khai thí điểm chương trình điều trị F0 tại nhà tại TP Hồ Chí Minh và một số tỉnh, thành phố khác khi có ca nhiễm tăng nhanh, vượt quá khả năng thu dung, điều trị của các cơ sở; nhằm đảm bảo vấn đề quản lý và điều trị bệnh nhân COVID-19 ở tại nhà, ở các cơ sở thu dung, điều trị ban đầu. Tầng điều trị này rất quan trọng để bệnh nhân được tiếp cận nhanh nhất với dịch vụ y tế.
Theo Bộ trưởng Bộ Y tế, tầng điều trị thứ 2 là các cơ sở y tế từ tuyến huyện trở lên, phục vụ những bệnh nhân có triệu chứng trung bình. Có 3 yếu tố cực kỳ quan trọng mà tầng điều trị này phải chuẩn bị, đó là: Oxy, thuốc kháng đông và thuốc kháng viêm. Nếu làm tốt công tác điều trị ở tầng này thì sẽ giảm nhẹ ca mắc và không làm tăng nặng ca nhiễm. Khả năng cứu sống bệnh nhân nhiều hơn, thực tế đã chứng minh điều đó.
Bộ Y tế đã liên tục có những văn bản yêu cầu, nhắc nhở, đôn đốc và hướng dẫn cụ thể các địa phương phải đảm bảo oxy cho điều trị ở tầng này. Do đó, các địa phương phải ngay lập tức rà soát lại tất cả các cơ sở y tế thuộc tầng điều trị này xem có bồn oxy chưa, có bình lớn chứa oxy chưa, số lượng oxy có thể đáp ứng được nhu cầu điều trị của bao nhiêu bệnh nhân…
Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long cũng khuyến cáo: Đây là tầng điều trị vô cùng quan trọng, do đó các địa phương phải đặc biệt chú trọng tăng cường năng lực cho các cơ sở y tế thuộc tầng này để đảm bảo có thể thực hiện được các kỹ thuật cao nhất khi cần. Đối với tầng 2, nên sử dụng máy thở dòng cao (HFNC) trong điều trị, máy thở không xâm nhập… và một số trang thiết bị khác mà nhân viên y tế có thể kiểm soát được. Tầng thứ 3 là tầng điều trị hồi sức tích cực, vì vậy tất cả các địa phương phải chuẩn bị cả về nhân lực và trang thiết bị cho tầng điều trị này. Riêng nhân lực phải sử dụng được máy thở xâm nhập.
Do đó, các địa phương cần rà soát lại các tầng điều trị trên địa bàn, trên nguyên tắc tăng công suất tối đa của các tầng điều trị. Ngay tại tầng 1 phải tăng khả năng, dung lượng điều trị. Tầng thứ 2 và 3 cũng vậy, để khi dịch xảy ra, các địa phương không bị ngỡ ngàng, không hoang mang, bị động.
Các địa phương phải rà soát ô xy, tập huấn bác sĩ biết sử dụng máy thở
Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long cũng nêu rõ, hiện nay tại một số địa phương vẫn xảy ra tình trạng lúng túng, chuẩn bị chưa chu đáo, đầy đủ cho công tác điều trị. Các địa phương theo đúng phương châm "4 tại chỗ" thì phải chuẩn bị sẵn sàng cho điều trị về giường bệnh, oxy, máy thở (bao gồm cả HFNC) cho tầng điều trị thứ 3 và trang thiết bị phòng hộ. Việc chuẩn bị phải đồng bộ, thống nhất.
Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long cũng lưu ý các địa phương phải chuẩn bị nhân lực phòng, chống dịch, đặc biệt cho công tác điều trị cao hơn một bước, không nên có tâm lý trông chờ vào nguồn nhân lực chi viện. Ngoài huy động tối đa nguồn lực tại chỗ (cả y tế tư nhân), các địa phương phải lưu ý thường xuyên, liên tục đào tạo về chuyên môn sử dụng máy thở cho nhân viên y tế; đào tạo về thực hành chia ca, chia kíp trực; đào tạo về đảm bảo phòng hộ trong thực hiện nhiệm vụ. Đồng thời ông cũng lưu ý các địa phương nên chọn mặt bằng sẵn có, cũng như có sẵn các trang thiết bị để thiết lập bệnh viện dã chiến, trung tâm hồi sức tích cực, trong trường hợp cần thiết triển khai ngay. UBND tỉnh, TP, Sở Y tế có quyền thành lập các trung tâm này ngay để phục vụ cho việc chăm sóc bệnh nhân.
Bộ Y tế đã thành lập 1 bệnh viện và 4 trung tâm hồi sức tích cực bệnh nhân nặng và nguy dịch tại TP Hồ Chí Minh, trong đó Bệnh viện Chợ Rẫy điều hành Bệnh viện Hồi sức tích cực COVID-19 TP Hồ Chí Minh quy mô 1.000 giường; Bệnh viện Việt Đức, Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Trung ương Huế và Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh đều đã nhận bệnh nhân nặng và nguy kịch. Bên cạnh đó, Bộ Y tế đã hình thành nên các trung tâm điều trị hồi sức tích cực tại Bình Dương, Đồng Nai, Tiền Giang, Vĩnh Long, Cần Thơ...
