Sự lột xới này bắt nguồn từ chuỗi liên kết tiêu thụ bền vững giữa các hộ nông dân và Trang trại Bò sữa Lof Hồ Toản - đơn vị cung cấp nguồn sữa tươi nguyên liệu làm nên sản phẩm Sữa Tươi Kun quen thuộc với triệu trẻ em Việt Nam và người nông dân Tuyên Quang.
"Hồi sinh" những dải đất bãi bồi ven sông Lô
Tuyên Quang được thiên nhiên ưu đãi cho dải đất phù sa ven sông Lô với tầng đất dày, độ phì nhiêu cao, giàu chất hữu cơ và khả năng giữ nước vượt trội. Mạng lưới thủy văn dồi dào kết hợp với khí hậu trung du có biên độ nhiệt ngày – đêm lớn giúp các loại cây thô xanh trồng tại đây tích tụ được hàm lượng đường tự nhiên và protein thô rất cao.
Tuy nhiên, trước đây không ít diện tích đất bãi bồi bị bỏ hoang hoặc người dân chỉ canh tác nhỏ lẻ các loại cây trồng truyền thống. Rào cản lớn nhất nằm ở đầu ra bấp bênh, chi phí vật tư cao và tâm lý sợ "được mùa mất giá".
Nút thắt này chỉ chính thức được tháo gỡ khi Trang trại Bò sữa Lof Hồ Toản triển khai mô hình liên kết thu mua thức ăn thô xanh gắn với Đề án Cơ cấu lại ngành Nông nghiệp tỉnh Tuyên Quang. Trang trại chủ động bắt tay với người dân địa phương, biến những dải đất bãi bồi ven sông Lô thành "vành đai thô xanh" quy mô lớn, tạo điểm tựa để nông dân yên tâm chuyển đổi cơ cấu cây trồng.
Dòng tiền ổn định gần 17 tỷ đồng mỗi năm rót về đồng ruộng
Thay vì trồng ngô lấy hạt kéo dài 100–120 ngày mới thu hoạch, nông dân tham gia chuỗi liên kết chuyển sang trồng ngô sinh khối thu hoạch chính xác ở giai đoạn "chín sáp" (chỉ 80–85 ngày). Việc rút ngắn chu kỳ canh tác giúp bà con tăng từ 2 vụ lên 3–4 vụ/năm, tối ưu hóa tối đa giá trị sử dụng đất và nâng doanh thu trên một đơn vị diện tích tăng từ 1,5 đến 2 lần so với trước đây.
Tính đến nay, mạng lưới liên kết của Trang trại Lof Hồ Toản đã thu hút khoảng 1.258 lượt hộ nông dân tham gia hợp tác. Mỗi năm, trang trại chi trả trực tiếp gần 17 tỷ đồng để bao tiêu toàn bộ hàng chục triệu kilôgam ngô sinh khối, cỏ cao sản và các phụ phẩm nông nghiệp cho bà con vùng nguyên liệu. Dòng tiền ổn định này không chỉ "rót" trực tiếp về các thôn bản mà còn biến việc canh tác cây thô xanh thành ngành nghề mang lại thu nhập vững chắc cho hàng nghìn gia đình.
An tâm làm giàu “chỉ với một nghề, chỉ giỏi một nghề suốt đời” trên chính quê hương
Nhờ có hợp đồng bao tiêu sản lượng và cam kết giữ giá ổn định bất kể biến động thời tiết hay mùa vụ, nhiều hộ nông dân đã vươn lên trở thành những nhà sản xuất chuyên nghiệp.
Anh Dũng, một đối tác cung cấp ngô sinh khối lớn trong khu vực, chia sẻ: "Trước đây nhiều nơi bà con bỏ trồng ngô vì phụ thuộc thị trường tự do, giá cả bấp bênh. Từ khi liên kết với Trang trại Lof Hồ Toản, dù tiêu chuẩn chất lượng đầu vào rất khắt khe về độ ẩm và tỷ lệ bắp, nhưng đổi lại trang trại luôn thu mua 100% sản lượng cam kết. Hiện tôi cung cấp gần 6.000 tấn ngô mỗi năm, giúp hàng trăm hộ trồng ngô ven sông có việc làm ổn định và yên tâm bám đồng".
Không chỉ có cây ngô, mô hình còn chứng kiến bước tiến của các hộ chuyên canh cỏ như gia đình anh Tỉnh hay anh Tuyên. Nhờ sự hỗ trợ ban đầu về giống, vật tư, máy bơm công suất lớn từ Lof Hồ Toản, anh Tuyên đã tích tụ và thuê lại gần 5 ha đất bãi bồi của bà con xung quanh. Mỗi ngày gia đình anh thu hoạch khoảng 5 tấn cỏ giao cho trang trại, tạo công ăn việc làm thường xuyên cho nhiều lao động trung niên tại địa phương.
Nguồn thức ăn thô xanh trù phú được phối trộn chuẩn hóa (TMR) cho đàn bò.
Nhờ lợi thế thiên nhiên ban tặng với dải đất phù sa sông Lô màu mỡ cùng nguồn nước mát lành, các loại cây thô xanh như ngô sinh khối và cỏ cao sản khi canh tác tại đây đạt hàm lượng dinh dưỡng và lượng đường tự nhiên rất cao. Đây chính là nguồn thức ăn tươi ngon, giúp đàn bò sữa phát triển khỏe mạnh và cho ra dòng sữa tươi nguyên chất sở hữu chỉ số đạm, béo tự nhiên vượt trội.
Khẳng định giá trị kinh tế - xã hội của chuỗi liên kết, bà Bà Mai Thị Hoàn – Phó Giám đốc Sở Nông Nghiệp và Môi trường tỉnh Tuyên Quang cho biết: Mô hình dồn điền đổi thửa, đưa cây thô xanh xuống dải đất bãi bồi ven sông Lô cung cấp cho Trang trại Bò sữa Lof Hồ Toản là một bước đột phá trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng của tỉnh. Việc doanh nghiệp bao tiêu thức ăn thô xanh tạo điều kiện để người dân chuyển đổi một phần diện tích sang sản xuất cây thức ăn chăn nuôi, nâng hệ số sử dụng đất và gia tăng giá trị trên một đơn vị diện tích. Quan trọng hơn, mô hình góp phần tạo ra một mối quan hệ kinh tế rõ ràng: doanh nghiệp cần nguyên liệu ổn định; nông dân cần đầu ra ổn định; còn vùng nông thôn cần việc làm và sinh kế ổn định.
Nguồn sữa tươi nguyên liệu chất lượng cao từ trang trại sau đó được vận chuyển về nhà máy LOF tại Ba Vì và chế biến khép kín trong vòng 24 giờ. Sản phẩm có bổ sung bộ vi chất thiết yếu (Vitamin A, D3, K2, Selen) hỗ trợ phát triển chiều cao, tăng cường đề kháng cho trẻ. Mỗi hộp Sữa tươi Kun không chỉ là món quà dinh dưỡng cho thế hệ tương lai mà còn góp phần hình thành những giấc mơ an cư, ấm no trên những dải đất bãi bồi xanh mát của Tuyên Quang.