Quyết liệt thực hiện chính sách tài khóa hỗ trợ tăng trưởng 2 con số

Bảy nhóm giải pháp để đạt tăng trưởng hai con số

Thông tin từ Vụ Ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính cho biết, quý I/2026, tốc độ tăng GDP ước đạt khoảng 7,83% so với cùng kỳ năm trước. Dù mức tăng này thấp hơn so với kịch bản tại Nghị quyết số 01/NQ-CP (9,1%) và Nghị quyết số 23/NQ-CP (khoảng 8%), nhưng vẫn cao hơn tốc độ tăng trưởng của quý I/2025 (mức tăng trưởng khoảng 7,07%).

Đây là kết quả rất đáng khích lệ trong bối cảnh tình hình thế giới đối mặt với nhiều khó khăn, trong đó cả ba khu vực kinh tế cốt lõi đều duy trì được đà tăng trưởng khá.

Tại các địa phương, bức tranh kinh tế ghi nhận sự bứt phá của 23/34 tỉnh, thành phố với mức tăng trưởng GRDP từ 8% trở lên; trong đó, có 4 địa phương ghi nhận mức tăng “hai con số” đầy ấn tượng là Hà Tĩnh, Ninh Bình, Hải Phòng và Hưng Yên.

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi, tăng trưởng quý I/2026 chưa đạt kỳ vọng theo kịch bản đầu năm, đặt ra yêu cầu phải chủ động ứng phó với tình huống mới. Chính phủ đã xác định đây là tình huống cần xử lý khẩn trương.

Trong đó, Bộ Tài chính đã báo cáo và đề xuất nhiều giải pháp tài khóa, đặc biệt điều chỉnh các chính sách thuế đối với xăng dầu như thuế bảo vệ môi trường, thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt.

"Các chính sách tài khóa thời gian qua đã được điều hành linh hoạt, kịp thời và hiệu quả. Bộ Tài chính đang tiếp tục hoàn thiện kịch bản điều chỉnh tăng trưởng, phối hợp đồng bộ với chính sách tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2026", ông Chi cho biết.

Theo ông Đinh Xuân Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Ngân sách Nhà nước (Bộ Tài chính), để đạt tăng trưởng trên 10%, Bộ Tài chính đã trình cấp thẩm quyền để triển khai các nhóm giải pháp lớn. Thứ nhất, chủ động triển khai nhóm giải pháp nêu trong kết luận Hội nghị Trung ương 2, trong đó có 92 nhiệm vụ trọng tâm.

Giải pháp thứ hai, tiếp tục nghiên cứu, đề xuất chính sách tài khóa hỗ trợ nền kinh tế để thúc đẩy tăng trưởng, đồng thời triển khai giải pháp chống thất thu, chuyển giá, trốn thuế, tăng khai thác nguồn thu tiềm năng. Thứ ba, triển khai điều hành linh hoạt lãi suất phát hành trái phiếu chính phủ, nghiên cứu phương án huy động vốn vay mới, đa dạng kênh huy động. Thứ tư, các bộ, cơ quan Trung ương, địa phương tiết kiệm 10% chi thường xuyên để thực hiện nhiệm vụ an sinh xã hội.

Đối với giải pháp thứ năm, Bộ sẽ tập trung giải pháp đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, nhất là công trình trọng điểm Quốc gia, có tính thúc đẩy tăng trưởng. Thứ sáu, đề xuất cấp thẩm quyền các chính sách vượt trội để thu hút các quỹ đầu tư quốc tế, phát triển đa dạng loại hình quỹ đầu tư. Trong quý 2/2026, Cục Thuế sẽ hoàn thành cơ chế khuyến khích các doanh nghiệp FDI sử dụng vốn, lợi nhuận chưa chuyển về nước để đầu tư tại Việt Nam. Thứ bảy, sớm triển khai sàn giao dịch tài sản mã hóa, phát triển thị trường chứng chỉ carbon để huy động thêm nguồn lực cho tăng trưởng.

GDP 3 quý sau dự kiến đều tăng hơn 10%

Bà Đỗ Thị Ngọc, Phó Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho rằng các động lực tăng trưởng của quý I vẫn chủ yếu dựa vào các yếu tố truyền thống, bao gồm: sản xuất, xuất khẩu, đầu tư và tiêu dùng. Trong khi đó, các động lực tăng trưởng mới như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và cải cách thể chế đã có chuyển biến, nhưng chưa thực sự rõ nét và cần thêm thời gian để phát huy hiệu quả.

“Trong ngắn hạn, tác động của các chính sách thúc đẩy các động lực mới có thể chưa thể hiện đầy đủ; do đó, kết quả của quý I chưa phản ánh hết những nỗ lực cải cách và điều hành đang được triển khai. Các lĩnh vực này có thể cần thêm thời gian để phát huy hiệu quả, và dự kiến sẽ thể hiện rõ nét hơn trong các quý tiếp theo của năm”, bà Ngọc phân tích.

Trên cơ sở kết quả quý I/2026 và các kỳ vọng phục hồi mạnh mẽ của xuất khẩu, tiêu dùng nội địa, cùng với việc tác động của chính sách ngày càng rõ nét hơn; các lĩnh vực mới nổi như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số phát huy hiệu quả; đồng thời kỳ vọng xung đột tại Trung Đông sớm kết thúc, Cục Thống kê đã đưa ra kịch bản tăng trưởng cho các quý tiếp theo.

Theo đó, quý II/2026, GDP ước tăng 10,5%, trong đó khu vực I tăng 3,8%, khu vực II tăng 12,6%, khu vực III tăng 10,5%; quý III/2026 GDP dự kiến tăng khoảng 10,6%, với khu vực I tăng 4,2%, khu vực II tăng 13% và khu vực III tăng 10,4%; quý IV/2026, GDP ước đạt khoảng 10,74%, trong đó khu vực I tăng 4,4%, khu vực II tăng 12,8% và khu vực III tăng 10,7%.

Đại diện Cục Thống kê nhấn mạnh, các kịch bản này đều đặt ra yêu cầu khu vực công nghiệp và dịch vụ phải đạt mức tăng trưởng rất cao. Để hiện thực hóa mục tiêu, đầu tư công tiếp tục đóng vai trò nguồn vốn mồi, dẫn dắt năng lực sản xuất dài hạn. 

Năm 2026 có nhiều dự án, trong đó có các siêu dự án cần được tập trung triển khai nhằm tạo hiệu ứng lan tỏa tới khu vực đầu tư tư nhân và các khu vực khác, bao gồm cả vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Đáng chú ý, vốn FDI đăng ký trong quý I/2026 đạt mức cao, tạo kỳ vọng cho các quý tiếp theo.

“Tiêu dùng nội địa dự báo được cải thiện nhờ các chính sách như cải cách tiền lương, kích cầu tiêu dùng, cùng với quy mô thị trường hơn 100 triệu dân. Thương mại điện tử, các chính sách thuế, tài khóa hỗ trợ cũng góp phần thúc đẩy khu vực này”, bà bà Đỗ Thị Ngọc cho biết.

Bên cạnh đó, chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ tiếp tục được điều hành linh hoạt, phối hợp hiệu quả nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, khơi thông nguồn vốn cho khu vực doanh nghiệp và hộ kinh doanh cá thể, qua đó thúc đẩy sản xuất. Động lực từ các lĩnh vực mới nổi như công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), góp phần nâng cao năng lực nội tại của nền kinh tế, cải thiện năng suất lao động và tăng đóng góp của khoa học công nghệ vào tăng trưởng; tận dụng dư địa của các ngành công nghiệp xuất khẩu thông qua việc khai thác tối đa lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA).

Với các động lực này, đại diện Cục Thống kê bày tỏ, bức tranh tăng trưởng từ quý II/2026 trở đi được kỳ vọng sẽ tích cực hơn, tạo nền tảng để phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.