Quy tắc chưa "uốn" được ứng xử lệch lạc của nhiều nghệ sĩ

Bộ Quy tắc ứng xử của người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật, văn hóa ứng xử của nghệ sĩ được Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch ban hành và có hiệu lực hơn một năm nay. Mặc dù đã có quy chuẩn nhưng đến nay, ứng xử của nghệ sỹ, nhất là trên môi trường mạng vẫn là vấn đề "nóng".

Bàn về văn hóa ứng xử của nghệ sĩ với công chúng hiện nay, NSND Thanh Trầm, nguyên Chủ tịch Hội Sân khấu Hà Nội cho rằng, trong bối cảnh mở rộng giao lưu, hội nhập quốc tế, sự phát triển mạnh mẽ của Internet, mạng xã hội, nghệ sĩ có nhiều cơ hội để xây dựng hình ảnh, tạo sức ảnh hưởng với những người hâm mộ.

ung xu nghe si.jpg -0
Tên tuổi của nghệ sĩ được khẳng định qua thành quả sáng tạo - chất lượng các tác phẩm nghệ thuật.

Với nghệ sĩ nổi tiếng, mỗi lời nói, hành động trong đời thường hay một status, comment, hình ảnh đăng trên trang cá nhân có thể tạo ra những hiệu ứng xã hội rất lớn, không chỉ với những người thường xuyên theo dõi mà với cả cộng đồng. Tuy nhiên, mặt trái của công nghệ, mạng xã hội cũng đặt ra cho nghệ sĩ những áp lực, thách thức lớn. Nếu "lỡ lời", viết những câu từ thiếu văn hóa, đụng chạm đến lòng tự trọng, danh dự của người khác, cộng đồng mạng sẵn sàng "dậy sóng", tẩy chay nghệ sĩ.

Một số nghệ sĩ chưa ý thức rõ về trách nhiệm, nghĩa vụ công dân, chưa thấy được mối quan hệ giữa người nghệ sĩ - công dân nên thường để cho cái tôi cá nhân, chủ quan lấn át, chi phối, hành động theo cảm tính, thói quen, để cho những cảm xúc bồng bột, nhất thời chi phối, thậm chí chạy theo tâm lý, xu hướng đám đông, đua "trend", tạo scandal ảo để gây chú ý của cộng đồng, đánh bóng tên tuổi. Họ thiếu hiểu biết về pháp luật và kỹ năng ứng phó, xử lý thông tin, truyền thông, để cho những vụ việc vốn đơn giản trở nên phức tạp.

Những vụ việc gây ồn ào dư luận và cộng đồng mạng thời gian qua liên quan đến câu chuyện nghệ sĩ quyên góp, làm từ thiện, quảng cáo sai thực tế, nghệ sĩ sa vào tệ nạn xã hội, cờ bạc, lô đề, livestream "bóc phốt" đồng nghiệp, xúc phạm, công kích lẫn nhau vì sự ghen ghét, đố kị cá nhân đang làm "ô nhiễm" môi trường, không gian mạng xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý tiếp nhận, tư tưởng, tình cảm của công chúng. Những vụ việc, hiện tượng đó, dưới sức mạnh của truyền thông, mạng xã hội, làm dấy lên những lo ngại về những góc khuất trong đời tư nghệ sĩ sau ánh đèn sân khấu.

Theo TS Cao Ngọc, nhà phê bình sân khấu cho hay, nghệ sĩ hiện đang có nhiều nguồn thu nhập hơn ngoài lĩnh vực chính của họ là biểu diễn, sáng tác. Khi người nghệ sĩ nổi tiếng, bản thân họ trở thành "thương hiệu", được nhiều nhãn hàng mời quảng bá cho sản phẩm của mình. Một số nghệ sĩ vì lợi nhuận, vì thu nhập đã không ngần ngại quảng cáo sai sự thật về sản phẩm, gây ra những phản ứng tiêu cực trong xã hội. Những nghệ sĩ này đã vi phạm quy tắc ứng xử văn hóa  - quy tắc cần thiết cho những gương mặt đại diện văn hóa nghệ thuật nước nhà.

Cũng theo TS Cao Ngọc, ở nhiều quốc gia như Trung Quốc, Hàn Quốc có những chế tài khá mạnh với các hành vi quảng cáo sai sự thật như phạt hành chính rất nặng, cấm tham gia quảng cáo. Nhật Bản cũng yêu cầu nghệ sĩ khi quảng cáo phải có trách nhiệm cung cấp thông tin khách quan. Tuy nhiên, ở Việt Nam, quy định hay chế tài xử phạt cho những sai phạm trong việc quảng cáo vẫn chưa đủ nghiêm và mạnh.

 NSND Trần Quốc Chiêm, Chủ tịch Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hà Nội cũng nhận định, văn hóa ứng xử của người nổi tiếng trên mạng xã hội rất đáng báo động. Những phát ngôn phóng túng theo kiểu văn hóa "chợ búa" trên không gian mạng đã khiến nhiều nghệ sĩ mất điểm trong lòng công chúng. Hiện tượng "lệch chuẩn" trong văn hóa ứng xử của một số văn nghệ sĩ trên không gian mạng thời gian qua là một chỉ báo cho thấy cả nhận thức, đạo đức và lối sống của họ đang đáng báo động. Công chúng luôn theo sát các hoạt động của các nghệ sĩ, kể cả trong đời thực và trên không gian mạng nên có không ít nghệ sĩ đã phải trả giá cho những lời nói, hành vi "lệch chuẩn" của mình. Có không ít nghệ sĩ bị xử phạt vì đăng tải những thông tin thiếu kiểm chứng… Tuy nhiên, hình phạt nặng nề nhất đối với người nghệ sĩ là sự coi thường, mất niềm tin, "tẩy chay" của người hâm mộ.

 Cũng theo NSND Trần Quốc Chiêm, nghệ sĩ là những chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng, văn hóa, có vai trò, vị trí đặc biệt quan trọng trong đời sống cộng đồng. Bằng tài năng, tình yêu quê hương đất nước, trách nhiệm với Tổ quốc, những tác phẩm của họ có thể ví như những ngọn đuốc "soi đường cho quốc dân đi".

Để phát huy truyền thống vẻ vang của nền văn nghệ cách mạng mà các nghệ sĩ đi trước dày công xây dựng, khắc phục những hạn chế trong đời sống nghệ thuật, nhất là những hành vi "lệch chuẩn" của một số nghệ sĩ, các cơ quan, ban, ngành cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp. Các bộ, ngành trực tiếp quản lý hoạt động sáng tạo nghệ thuật, các cấp hội văn học nghệ thuật ở trung ương và địa phương cần nắm bắt tốt tâm tư, nguyện vọng nghệ sĩ, làm tốt công tác giáo dục, định hướng tư tưởng, nâng cao bản lĩnh chính trị, trách nhiệm nghề nghiệp, ý thức công dân cho đội ngũ văn nghệ sĩ.

Cần phát hiện kịp thời những tư tưởng, hành vi lệch chuẩn, vi phạm thuần phong mĩ tục, đạo đức xã hội, chuẩn mực nghề nghiệp của một số nghệ sĩ để uốn nắn, chấn chỉnh và nghiêm khắc xử lý. Về phía nghệ sĩ cần thực hiện tốt nghĩa vụ, quyền hạn của một người công dân, tăng cường ý thức tuân thủ pháp luật, lối sống lành mạnh, ứng xử phù hợp với quy tắc, chuẩn mực đạo đức của cộng đồng, xã hội.

Nghệ sĩ cũng cần phải có những kiến thức về công nghệ thông tin, làm chủ thông tin, hiểu biết pháp luật, tuân thủ những quy tắc ứng xử văn hóa trên không gian mạng; phải cẩn trọng, suy nghĩ trước khi phát ngôn, bình luận, khi chia sẻ thông tin, hình ảnh với công chúng và phải lường trước được hậu quả, phải chịu trách nhiệm trước dư luận, công chúng và pháp luật về những hành vi của mình.

Bên cạnh đó, các cơ quan, ban, ngành  cần phối kết hợp chặt chẽ trong việc định hướng, kiểm soát, thẩm định thông tin; có những phản hồi, cảnh báo cho người "đưa tin" và người tiếp nhận về những nguy cơ mất an toàn thông tin; kịp thời gỡ bỏ những thông tin xấu độc trên môi trường mạng, những lượng "rác" lớn trên không gian mạng đến từ những hành vi thiếu văn hóa, kém văn minh của một số người dùng, trong đó có nghệ sĩ…

N.Nguyễn

Các tin khác

“True Concert -Tình Đất” kể chuyện thiên nhiên bằng âm nhạc và cảm xúc

“True Concert -Tình Đất” kể chuyện thiên nhiên bằng âm nhạc và cảm xúc

Với chủ đề “Đất”, “True Concert 2026 - Tình Đất” diễn ra tối 14/5/2026 tại Nhà hát Hồ Gươm (Hà Nội), để lại nhiều dư âm về một đêm diễn được đầu tư chỉn chu, dàn dựng công phu. Bằng âm nhạc, ê kíp đã kể cho khán giả câu chuyện về sự sống, thiên nhiên và mối gắn bó bền chặt giữa con người với cội nguồn.

Sôi động Gala “Tổ quốc bình yên – Hải Phòng rực sáng”

Sôi động Gala “Tổ quốc bình yên – Hải Phòng rực sáng”

Tối 14/5, tại TP Hải Phòng, Công an TP Hải Phòng tổ chức Gala nghệ thuật – chính luận mang chủ đề “Tổ quốc bình yên – Hải Phòng rực sáng”. Đây là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 71 năm Ngày Giải phóng Hải Phòng, phát động hưởng ứng cuộc thi sáng tạo video clip “Tổ quốc bình yên” do Bộ Công an triển khai.

Chiến dịch truyền thông “Tôi yêu Tổ quốc tôi" 2026 kỳ vọng đạt 700 triệu lượt tiếp cận

Chiến dịch truyền thông “Tôi yêu Tổ quốc tôi" 2026 kỳ vọng đạt 700 triệu lượt tiếp cận

Thông qua Hành trình và Chiến dịch truyền thông “Tôi yêu Tổ quốc tôi”, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam mong muốn tiếp tục lan tỏa mạnh mẽ hình ảnh thanh niên Việt Nam yêu nước, đoàn kết, bản lĩnh, sáng tạo, tiên phong cống hiến; đồng thời khơi dậy khát vọng xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc. 

Triển lãm “80 năm Bác Hồ ra lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến”

Triển lãm “80 năm Bác Hồ ra lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến”

Triển lãm “80 năm Ngày Bác Hồ ra Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến” là hoạt động chính trị, văn hóa nhằm tưởng nhớ và tôn vinh giá trị lịch sử trường tồn của Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh; khẳng định tầm vóc tư tưởng, bản lĩnh và trí tuệ của Đảng và dân tộc Việt Nam trong thời khắc lịch sử đặc biệt của đất nước.

Gần 100 nghệ sĩ đến từ Belarus chinh phục khán giả tại Thủ đô Hà Nội

Gần 100 nghệ sĩ đến từ Belarus chinh phục khán giả tại Thủ đô Hà Nội

Những kiệt tác ballet, opera của thế giới cùng nhiều tác phẩm mang đậm bản sắc văn hoá Đông Âu được gần 100 nghệ sĩ hàng đầu đến từ Nhà hát Opera và Ballet quốc gia Belarus biểu diễn trong chương trình “Bella Belarus: Opera và Ballet - Bella Belarus: Những kiệt tác Opera và Ballet”, tại Nhà hát Hồ Gươm, vào ngày 7 – 8/5.

Hợp luyện Gala “Tổ quốc bình yên"

Hợp luyện Gala “Tổ quốc bình yên"

Chiều tối nay (1/5), khi dòng người đổ về trung tâm TP Đà Nẵng hòa mình vào không khí lễ hội, Công viên bờ Đông cầu Rồng lại “nóng” lên bởi nhịp hợp luyện khẩn trương cho Gala “Tổ quốc bình yên”.

Giám đốc sản xuất phim “Tận hiến” tiết lộ hành trình “chạm vào ký ức” của Tình báo CAND

Giám đốc sản xuất phim “Tận hiến” tiết lộ hành trình “chạm vào ký ức” của Tình báo CAND

Ngày 3/5, “Tận hiến” - phim về Tình báo CAND trên đất Lào giai đoạn 1957 – 1977 do Điện ảnh CAND, Cục Truyền thông CAND sản xuất sẽ phát sóng trên kênh VTV3. “Tận hiến” được gửi gắm nhiều kỳ vọng khi khai thác “vùng đất” còn nhiều bí ẩn với số đông công chúng. Trung tá Vũ Liêm, Phó Giám đốc Điện ảnh CAND, Giám đốc sản xuất “Tận hiến” tiết lộ khá nhiều câu chuyện thú vị về bộ phim này.

Vườn thú Hà Nội đông vui trong kỳ nghỉ lễ

Vườn thú Hà Nội đông vui trong kỳ nghỉ lễ

Trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, Vườn thú Hà Nội - Công viên Thủ Lệ (Công ty TNHH MTV Vườn thú Hà Nội) nằm trên địa bàn phường Giảng Võ vẫn luôn là địa chỉ thu hút đông đảo du khách, nhiều gia đình và đặc biệt là các em nhỏ. Đối với trẻ em có chiều cao dưới 80cm được miễn phí vé vào tham quan.

Hàng nghìn du khách kéo về nhà thờ đổ ở Ninh Bình để check-in

Hàng nghìn du khách kéo về nhà thờ đổ ở Ninh Bình để check-in

Dù bị xuống cấp, bỏ không nhiều năm nhưng nhà thờ đổ ở xã Hải Tiến, tỉnh Ninh Bình (xã Hải Lý, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định cũ) nằm sát bờ biển vẫn toát lên vẻ đẹp hoang sơ, bởi lối kiến trúc độc đáo. Ngay trong sáng 30/4, hàng nghìn du khách đã kéo về check-in, hoà mình vào thiên nhiên biển cả…

Khai mạc Gala “Tổ quốc bình yên”: Lan tỏa bản lĩnh, hun đúc “thế trận lòng dân” trong kỷ nguyên mới

Khai mạc Gala “Tổ quốc bình yên”: Lan tỏa bản lĩnh, hun đúc “thế trận lòng dân” trong kỷ nguyên mới

Tối nay 29/4, tại Trung tâm Triển lãm APEC (Đà Nẵng), Bộ Công an phối hợp UBND TP Đà Nẵng long trọng tổ chức Lễ khai mạc Gala “Tổ quốc bình yên”. Đây là sự kiện văn hóa, chính trị quy mô quốc gia, mở màn chuỗi hoạt động kỷ niệm 51 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và hướng tới 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946 – 12/7/2026).

Cô gái mồ côi Nguyễn Khuê Thu đăng quang Mrs Earth Vietnam 2026

Cô gái mồ côi Nguyễn Khuê Thu đăng quang Mrs Earth Vietnam 2026

Vượt qua 19 thí sinh xuất sắc vào Chung kết cuộc thi Mrs Earth Vietnam 2026, vào tối 28/4 tại Nhà hát Hồ Gươm, Hà Nội, Nguyễn Khuê Thu đã đăng quang Mrs Earth Vietnam 2026, trở thành gương mặt đại diện Việt Nam tham dự Mrs Earth International 2026.

1.000 cán bộ, chiến sĩ diễu binh tại đại nhạc hội “Âm vang Tổ quốc”, gợi nhớ đại lễ A80

1.000 cán bộ, chiến sĩ diễu binh tại đại nhạc hội “Âm vang Tổ quốc”, gợi nhớ đại lễ A80

Đại nhạc hội “Âm vang Tổ quốc” diễn ra tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình vào tối 28/4 có màn biểu diễn thực cảnh, diễu binh của 1.000 cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân, Quân đội nhân dân khiến khán giả nhớ lại những ngày tưng bừng dịp đại lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9 (A80).

Lâm Đồng khai mạc “Mùa du lịch hè năm 2026”

Lâm Đồng khai mạc “Mùa du lịch hè năm 2026”

Tối 26/4, tại Phan Thiết (tỉnh Lâm Đồng), lễ khai mạc “Mùa du lịch hè năm 2026” đã diễn ra trong không khí sôi động, đồng thời chính thức công bố Quy hoạch chung xây dựng Khu du lịch quốc gia Mũi Né đến năm 2040, tầm nhìn 2050.