Phòng ngừa tốt tội phạm sẽ bớt các nạn nhân, hạn chế được người phạm tội

Chiều 17/4, Bộ Công an đã tổ chức hội nghị Sơ kết công tác Cảnh sát điều tra (CSĐT) quý 1/2026. Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Uỷ viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng, Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Bộ Công an chủ trì hội nghị. Dự hội nghị tại điểm cầu Bộ Công an có tập thể lãnh đạo các Cục thuộc khối CSĐT gồm: Văn phòng Cơ quan CSĐT; Cục Cảnh sát hình sự, Cục Cảnh sát kinh tế, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Viện Khoa học hình sự; đại diện lãnh đạo các đơn vị nghiệp vụ thuộc Bộ Công an; hội nghị được tổ chức trực tuyến đến các trường đào tạo học viên Cảnh sát trong CAND; Công an các địa phương.

Hội nghị nhằm sơ kết để đánh giá tình hình tội phạm, kết quả công tác phòng ngừa, điều tra, xử lý tội phạm quý 1/2026, việc bố trí điều tra viên và triển khai thẩm quyền điều tra ở Công an cấp xã; xác định nhiệm vụ, giải pháp công tác trọng tâm của Cơ quan CSĐT các cấp; Cơ quan được giao một số nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra thuộc lực lượng Cảnh sát và Công an cấp xã trong những tháng tiếp theo năm 2026.

Quý 1/2026, toàn quốc xảy ra 11.020 vụ (giảm 8,45% so với quý 4/2025; giảm 15,17% so với quý 1/2025); bắt, xử lý 20.050 đối tượng, triệt phá 19 băng, nhóm tội phạm. Nhiều loại tội phạm được kiềm chế, kéo giảm; đã phát hiện 1.917 vụ, 2.372 đối tượng tội phạm về kinh tế, tham nhũng (giảm 2,59% so với quý 1/2025; tăng 975 vụ, tăng 98,19% so với quý 4/2025); đã phát hiện 7.979 vụ, 15.534 đối tượng ma túy (tăng 3.488 vụ, tăng 77,67% so với quý 4/2025; tăng 771 vụ, tăng 10,7% so với quý 1/2025)…

Thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công an, lực lượng CSĐT các cấp đã chủ động quán triệt, triển khai thực hiện nghiêm túc, bài bản, khoa học các nhiệm vụ trọng tâm từ Bộ đến cơ sở; tiến độ các mặt công tác được đẩy nhanh; tập trung tham mưu, triển khai thực hiện nhiều giải pháp phòng ngừa, đấu tranh với các loại tội phạm, giải quyết hiệu quả nguyên nhân, điều kiện phát sinh tội phạm, góp phần bảo đảm trật tự an toàn xã hội, tạo môi trường ổn định cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, cũng như từng địa phương…

Tại hội nghị, sau phát biểu quán triệt của Thứ trưởng Nguyễn Văn Long, dưới sự điều hành của Trung tướng Trần Minh Tiến, Chánh Văn phòng Cơ quan CSĐT Bộ Công an, đại diện các Cục nghiệp vụ, Công an các đơn vị, địa phương đã tham luận, nêu ý kiến, nêu thực tế công tác đấu tranh, phòng, chống tội phạm; nêu các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ…

Phát biểu kết luận hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long khẳng định tình hình an ninh trật tự thời gian qua được giữ vững, cơ bản các đơn vị, địa phương bám sát địa bàn, được lãnh đạo Đảng, Nhà nước đánh giá cao; đặc biệt đã hoàn thành xuất sắc đợt cao điểm đấu tranh, trấn áp tội phạm bảo vệ Tết Nguyên đán, bảo đảm các sự kiện chính trị quan trọng như Đại hội Đảng, bầu cử Quốc hội và HĐND các cấp. Công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm được triển khai quyết liệt, nhiều đơn vị đạt kết quả cao; khả năng nhận diện tội phạm kịp thời hơn, tỷ lệ điều tra, khám phá án vượt chỉ tiêu Quốc hội giao, kéo giảm gần 8% số đối tượng truy nã… Nhiều lực lượng đã tích cực tham mưu, phối hợp với các bộ, ngành trong triển khai các giải pháp, trong đó có đề xuất xác thực sim điện thoại qua VNeID; các địa phương nghiêm túc bố trí trưởng Công an cấp xã là điều tra viên. Nhân dịp kỷ niệm 80 năm truyền thống, nhiều tập thể, cá nhân được Đảng, Nhà nước trao tặng phần thưởng cao quý, danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, thể hiện sự ghi nhận đối với lực lượng Cảnh sát điều tra…

Ghi nhận, biểu dương các thành tích, đồng thời chỉ rõ tồn tại, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long yêu cầu các đơn vị khắc phục, tiếp tục đổi mới tư duy, chuyển từ bị động sang chủ động phòng ngừa, lấy phòng ngừa là chính, là chiến lược lâu dài. “Từ phòng ngừa tốt sẽ hạn chế phải đấu tranh, sẽ bớt các nạn nhân, hạn chế được người phạm tội. Điều này đồng nghĩa với  nhiều người không bị vướng vào lao lý, nhiều gia đình không mất vợ/chồng, bố mẹ không mất con cái, nhiều trẻ em sẽ không mất cha mẹ, được hưởng sự yên ấm, đủ cả cha lẫn mẹ; các thanh thiếu niên không bị kéo vào phạm tội ma túy, cờ bạc… Điều này có ý nghĩa rất quan trọng, nhân văn, nhân đạo, đây chính là vấn đề chúng ta cần hướng đến”, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long nhấn mạnh.

Đồng chí Thứ trưởng yêu cầu thống nhất nhận thức, bảo đảm công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm là một thể thống nhất; các lực lượng nghiệp vụ phải gắn bó, phối hợp chặt chẽ, sử dụng hiệu quả kết quả của nhau; thực hiện nghiêm các nhiệm vụ, chỉ tiêu được giao với tinh thần “không lùi, không chậm, không muộn”. Các Cục nghiệp vụ tiếp tục nêu cao vai trò “tư lệnh” trong hướng dẫn, chỉ đạo nghiệp vụ xuyên suốt đối với lĩnh vực phụ trách; chủ động nhận diện, dự báo sát tình hình tội phạm, vi phạm pháp luật; thường xuyên rà soát các chuyên đề công tác trọng tâm, xuyên suốt về phòng, chống tội phạm mà lãnh đạo Bộ đã chỉ đạo để tiếp tục đôn đốc, hướng dẫn, triển khai có hiệu quả theo hệ lực lượng.

Thứ trưởng Nguyễn Văn Long yêu cầu tổ chức thực hiện nghiêm các kế hoạch trọng tâm, trong đó có đấu tranh với tội phạm hình sự núp bóng doanh nghiệp, tội phạm lừa đảo trên không gian mạng, các kế hoạch về phòng, chống ma túy, môi trường, an toàn thực phẩm; việc xây dựng xã, phường không ma túy phải bảo đảm đúng, chuẩn, chất lượng, “không được chạy theo thành tích, không được chạy theo số lượng, hình thức. Nếu đơn vị nào đã đạt tiêu chí không ma tuý, nếu để xảy ra các vụ án nghiêm trọng liên quan đến ma túy thì phải chịu trách nhiệm”, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long nêu. 

Đồng chí Thứ trưởng cũng yêu cầu các địa phương tập trung giải quyết các vấn đề về an toàn thực phẩm, hàng hóa không bảo đảm chất lượng, nguồn gốc xuất xứ, nhất là tại khu vực cổng trường, chợ; quản lý chặt chẽ các đơn vị cung cấp suất ăn công nghiệp cho trường học, doanh nghiệp; kiên quyết đấu tranh với hàng kém chất lượng, vi phạm bản quyền. “Chúng ta vừa bóc gỡ một số đường dây đưa thực phẩm bẩn vào trường học, tuy nhiên, trên thực tế vẫn còn tình trạng thực phẩm bẩn, thịt lợn chết. Vì vậy, cần tập trung kiểm soát chặt chẽ các công ty cung cấp suất ăn công nghiệp, không để thực phẩm bẩn làm ảnh hưởng đến thế hệ tương lai của đất nước”, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long nhấn mạnh.

Đối với Công an cấp xã, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long yêu cầu cần chủ động nắm tình hình, giải quyết vụ việc ngay từ cơ sở, làm tốt công tác phòng ngừa, quản lý đối tượng; nhấn mạnh: “Chúng ta đã bố trí chính quy Công an cấp xã vì tất cả vụ án, vụ việc đều ở cơ sở. Công an xã phải làm tốt công tác phòng ngừa, nắm tình hình, giải quyết kịp thời các mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân, không để xảy ra vụ án, vụ việc nghiêm trọng”.

Bên cạnh đó, cần nâng cao hiệu quả công tác nhận diện tội phạm, đặc biệt lưu ý nguy cơ tội phạm lừa đảo dịch chuyển vào Việt Nam, “tuyệt đối không thể để Việt Nam trở thành địa bàn lừa đảo”; kiểm soát chặt các tụ điểm cờ bạc khu vực biên giới. Đẩy mạnh hợp tác quốc tế song phương với các nước thúc đẩy hiệu quả xác minh, trao trả, dẫn độ đối tượng truy nã. Tăng cường hợp tác song phương, đa phương, nhất là những nước láng giềng có chung đường biên giới về phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm có yếu tố nước ngoài, truy nã, thu hồi tài sản. Chủ động, tích cực phối hợp với lực lượng chức năng của Trung Quốc, Campuchia rà soát, phát hiện, xử lý các đối tượng trao trả về Việt Nam trong chiến dịch truy quét tội phạm lừa đảo; khẩn trương triển khai Đề án chuyển đổi số trong hoạt động tố tụng hình sự và thi hành án hình sự bảo đảm chất lượng, lộ trình của từng nhiệm vụ; tiếp tục ứng dụng hiệu quả những thành tựu của Đề án 06 trong công tác phòng, chống tội phạm…