Và 30 năm trước (1987-2017), Philippines đã trở thành quốc gia châu Á đầu tiên không áp dụng án tử hình đối với bất kỳ tội danh nào (hủy án tử hình trong Hiến pháp năm 1987). Nhưng tại lễ nhậm chức hồi hạ tuần tháng 6-2016, ông Rodrigo Duterte cho rằng, việc khôi phục án tử hình là cách răn đe hiệu quả đối với các đối tượng phạm trọng tội.
Và quyết định của Hạ viện diễn ra sau khi tờ The Manila Times dẫn lời nghị sĩ Alan Peter Cayetano cho rằng, các nhóm đối lập đang âm mưu kích động làn sóng phản đối nhằm hạ bệ Tổng thống Rodrigo Duterte. Và số các quan chức này đang bị thuyết phục từ chức đồng loạt trong dịp ông Rodrigo Duterte đưa ra Thông điệp quốc gia vào tháng 7.
 |
| Cảnh sát Philippines bắt giữ tội phạm buôn ma túy. |
Theo ông Alan Peter Cayetano, kế hoạch ban đầu của phe đối lập là tiến hành nhân dịp kỷ niệm 31 năm Cách mạng quyền lực nhân dân Philippines, nhưng việc này bị hoãn sau đó. Và họ đã lập danh sách những quan chức cấp cao trong Chính phủ được coi là bất mãn với Tổng thống Rodrigo Duterte.
Vì tuyên bố của nghị sĩ Alan Peter Cayetano được đưa ra chỉ 1 ngày trước phiên thẩm vấn cựu sĩ quan cảnh sát Arturo Lascanas, người cáo buộc ông Rodrigo Duterte từng trả tiền và ra lệnh cho "Biệt đội tử thần" thực hiện các vụ giết người không qua xét xử khi còn là Thị trưởng Davao, nên dư luận càng quan tâm.
Bởi tại phiên thẩm vấn hôm 6-3, ông Arturo Lascanas giữ nguyên cáo buộc đối với Tổng thống Rodrigo Duterte, đồng thời thú nhận bản thân từng giết 200 người khi là thành viên của "Biệt đội tử thần". Ông Ernesto Abella, người phát ngôn của Tổng thống Rodrigo Duterte coi lời khai của ông Arturo Lascanas là "bịa đặt và không thể chấp nhận".
Trong khi đó, Cảnh sát trưởng quốc gia Philippines Ronald dela Rosa, người từng là Cảnh sát trưởng Davao cho rằng, "Biệt đội tử thần" chỉ là câu chuyện hoang đường do truyền thông tạo ra. Phiên thẩm vấn hôm 6-3 đối với ông Arturo Lascanas được truyền hình trực tiếp.
Về phần mình, Cảnh sát trưởng quốc gia Ronald dela Rosa kêu gọi những người tâm huyết với cuộc chiến chống ma túy nên tham gia vào Đội chống ma túy Philippines (Philippines Drugs Enforcement). Ngày 6-3, khi phát biểu tại lễ tuyên bố thành lập Đội chống ma túy Philippines, ông Ronald dela Rosa hứa hẹn, chiến dịch chống ma túy lần này sẽ "ít máu me hơn".
 |
| Tội phạm ma túy bị hành quyết. |
Mặc dù đã bị bắt (24-2), nhưng bà Laila de Lima, Thượng nghị sĩ, cựu Bộ trưởng Tư pháp vẫn cảnh báo ông và "những người ủng hộ mù quáng" sẽ phải trả giá cho những nạn nhân thiệt mạng liên quan đến cuộc chiến chống ma túy.
"Rồi sẽ đến lúc tổng thống và những ai mù quáng thực thi mệnh lệnh bất hợp pháp của ông ấy để giết chóc, che giấu bằng chứng và nói dối trắng trợn, sẽ đều phải trả giá", bà Leila de Lima tuyên bố.
Cảnh báo của bà Laila de Lima được đưa ra một ngày sau khi tổ chức Giám sát Nhân quyền tại New York cáo buộc Tổng thống Rodrigo Duterte đã cố tình bỏ qua các vụ bắn chết nghi phạm không qua xét xử khi truy quét ma túy.
Theo báo cáo gần đây của Liên hợp quốc, Cảnh sát Philippines bị tố cáo thường xuyên giết chết nghi phạm một cách "máu lạnh" và để ma túy, súng tại hiện trường để buộc tội họ.
Hãng AP vừa dẫn cáo buộc của Tổ chức theo dõi nhân quyền (HRW) về việc cảnh sát Philippines giả mạo bằng chứng để biện hộ cho các vụ giết người trái pháp luật. HRW cho rằng, Tổng thống Rodrigo Duterte và những quan chức cấp cao khác của Philippines đã khởi xướng và khuyến khích việc tiêu diệt các đối tượng tình nghi liên quan đến ma túy.
Giới truyền thông vừa đăng một số hình ảnh do Cơ quan Phòng chống ma túy Philippines công bố cho thấy, hàng trăm tù nhân tại nhà tù của tỉnh Cebu, đang ngồi hoàn toàn khỏa thân trên nền bê tông trong trại giam, xung quanh là ánh đèn lớn và cảnh sát có vũ trang đứng gác.
Và việc này đang tạo ra vô số tranh cãi. Theo Giám thị trại giam Rafael Espina, tù nhân bị đánh thức vào nửa đêm, bị bắt tập trung ngoài sân để kiểm tra các đồ vật bất hợp pháp. Còn theo ông Derrick Carreon, người phát ngôn của Cơ quan Phòng chống ma túy Philippines, việc cởi bỏ quần áo tù nhân là lệnh của cấp trên và họ chỉ "giám định kỹ thuật".
Theo Cơ quan Phòng chống ma túy Philippines, cảnh sát đã phát hiện nhiều gói methamphetamine, lá cần sa cũng như dao và điện thoại di động trong các phòng giam. "Việc này rõ ràng tàn nhẫn, vô nhân đạo và hạ thấp phẩm giá các tù nhân", Tổ chức Ân xá Quốc tế tuyên bố.
