Người biểu tình cảnh báo, cuộc trấn áp của Tổng thống Rodrigo Duterte có thể dẫn đến việc tái diễn chế độ độc tài được quân đội hậu thuẫn của cố Tổng thống Ferdinand Marcos. Thượng nghị sĩ Paolo Aquino đã lên án vụ bắt giữ Thượng nghị sĩ Leila de Lima và coi lệnh của tòa là "bất hợp pháp, vội vàng".
Tại cuộc họp báo hôm 23-2, bà Leila de Lima dự đoán sẽ bị bắt ngày 24-2. "Dù lệnh bắt của tòa án có vấn đề nhưng tôi sẽ không trốn tránh", bà Leila de Lima nhấn mạnh.
Sau khi lệnh bắt được ban hành, Thượng nghị sĩ Leila de Lima đã về nhà, sau đó trở lại văn phòng ở Thượng viện, nơi cảnh sát không thể bắt bà. Cựu Bộ trưởng Tư pháp Leila de Lima cho rằng, bà cảm thấy không an toàn khi bị bắt vào giữa đêm nên để cảnh sát bắt vào sáng 24-2. Tuy không sợ bị bắt, nhưng bà Leila de Lima hy vọng được giam ở nhà tù an toàn vì lo ngại bị sát hại trong tù.
Hơn 3 tháng trước (7-11-2016), bà Leila de Lima đã khởi kiện Tổng thống Rodrigo Duterte lên Tòa án Tối cao. Trong đơn kiện dài 26 trang, Thượng nghị sĩ Leila de Lima cho rằng, mối hận thù cá nhân đã phát sinh do các cuộc điều tra trước đây của bà liên quan đến cuộc chiến chống ma túy của ông Rodrigo Duterte với hành động giết người không qua xét xử.
Luật sư của bà Leila de Lima coi vụ kiện của cựu Bộ trưởng Tư pháp là "vụ kiện độc nhất vô nhị" bởi Tổng thống Rodrigo Duterte được miễn truy tố trong nhiệm kỳ 6 năm của mình.
Theo tờ The Philippine Star, cảnh sát đã đến nhà bà Leila de Lima vào khoảng 22h ngày 23-2 để thực hiện lệnh bắt giữ, nhưng khi đó Thượng nghị sĩ đã trở lại văn phòng. Và dù cảnh sát bao vây Thượng viện vào lúc 22 giờ 45 phút ngày 23-2, nhưng sau đó họ quyết định thực hiện việc bắt giữ vào lúc 10 giờ ngày 24-2.
 |
| Nữ thượng nghị sĩ Leila de Lima (giữa) được nhân viên An ninh ở thượng viện hộ tống sau khi tòa án phát lệnh bắt giữ. |
Phát biểu với báo giới trước khi bị cảnh sát bắt giữ, bà Leila de Lima tuyên bố mình vô tội trước các cáo buộc buôn bán ma túy. Đồng thời coi đây là một phần trong nỗ lực của ông Rodrigo Duterte nhằm đe dọa những tiếng nói chỉ trích cuộc chiến chống ma túy của mình. Và khẳng định sẽ tiếp tục chống lại "cuộc trấn áp" dưới thời Tổng thống Rodrigo Duterte.
Theo đài Aljazeera, Tòa án Philippines đã ra lệnh bắt Thượng nghị sĩ Leila de Lima, một trong những người phê phán Tổng thống Rodrigo Duterte gay gắt nhất. Bà Leila de Lima bị buộc tội "buôn bán ma túy" khi làm Bộ trưởng Tư pháp. Theo hãng AP, Thượng nghị sĩ Leila de Lima bị coi "điều hành một đường dây buôn lậu ma túy giai đoạn 2010-2015, dưới thời Tổng thống Benigno Aquino".
Mấy ngày trước (20-2), sỹ quan cảnh sát về hưu Arturo Lascanas cáo buộc ông Rodrigo Duterte từng chỉ đạo "biệt đội tử thần ở Davao" giết người trái pháp luật. Và bà Leila de Lima coi cáo buộc của ông Arturo Lascanas đã làm rõ mọi tội danh của Tổng thống Rodrigo Duterte.
"Với sự tố giác của ông Arturo Lascanas, Tổng thống đích thực là kẻ giết người hàng loạt", bà Leila de Lima nhấn mạnh. Đồng thời khẳng định sẽ không rút lui khỏi cuộc chiến này vì không tranh đấu một mình. Theo giới truyền thông, Thượng viện Philippines đã quyết định điều tra về sự tồn tại của "Biệt đội tử thần Davao".
Ngày 23-2, Phó Tổng thống Leni Robredo tuyên bố, ủng hộ cuộc điều tra của Thượng viện về sự tồn tại của "Biệt đội tử thần Davao" trong thời gian Tổng thống Rodrigo Duterte làm Thị trưởng Davao.
Tờ Rappler vừa dẫn lời Phó Tổng thống Leni Robredo cho rằng, cuộc điều tra cần "sự hỗ trợ và hợp tác đầy đủ" của Phủ Tổng thống sau cáo buộc mới nhất chống lại ông Rodrigo Duterte của sĩ quan cảnh sát về hưu Arturo Lascanas.
"Việc quy những tội ác ghê gớm cho Tổng thống là vô tiền khoáng hậu, và không thể bị gạt sang một bên chỉ bằng những lời bác bỏ. Một cuộc điều tra thấu đáo, độc lập và đáng tin cậy của Thượng viện về cáo buộc này phải được tiến hành ngay lập tức", bà Leni Robredo nhấn mạnh.
Theo cáo buộc của ông Arturo Lascanas, Tổng thống Rodrigo Duterte từng trả tiền và ra lệnh cho "Biệt đội tử thần Davao" thực hiện các vụ giết người không qua xét xử khi làm Thị trưởng Davao.
Và thừa nhận mình từng chỉ huy một biệt đội tử thần và giết người theo chỉ thị của ông Rodrigo Duterte thông qua một tài xế vốn là thân tín của Thị trưởng Davao. Theo ông Arturo Lascanas, các thành viên "Biệt đội tử thần Davao" nhận từ 20.000 đến 100.000 peso cho mỗi phi vụ giết người, tùy thuộc vào giá trị của mục tiêu.
Ông Arturo Lascanas là người thứ hai công khai tiết lộ về "Biệt đội tử thần Davao" bởi trước đó ông Edgar Matobato, người tuyên bố từng là cựu thành viên của "Biệt đội tử thần Davao" đã điều trần tại Thượng viện (tháng 9-2016) về vấn đề này.
