Thưa các đồng chí !
Thay mặt Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương Đảng, tôi xin gửi tới các đồng chí đại biểu dự Hội nghị cán bộ báo chí toàn quốc lời chào mừng nồng nhiệt; qua các đồng chí, gửi tới anh chị em làm báo cả nước những tình cảm quý trọng, thân thiết nhất.
Tôi cơ bản nhất trí với nội dung Báo cáo của Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Thông tin - Truyền thông và Hội Nhà báo Việt Nam về đánh giá kết quả công tác năm 2011, triển khai nhiệm vụ năm 2012. Sau đây, tôi phát biểu một số ý kiến để các đồng chí nghiên cứu, trao đổi và tiếp tục thảo luận chiều nay.
Năm 2011, nước ta diễn ra nhiều sự kiện chính trị trọng đại. Chúng ta đã tổ chức thành công Đại hội XI, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIII và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016, đây cũng là năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội XI của Đảng, Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011), Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020. Trong bối cảnh nước ta cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức như: suy thoái kinh tế toàn cầu; khủng hoảng nợ công ở Tây Âu; biến động chính trị ở Bắc Phi - Trung Đông; biến đổi khí hậu toàn cầu, thiên tai, dịch bệnh diễn biến phức tạp; các thế lực thù địch ráo riết thực hiện âm mưu "diễn biến hoà bình" nhằm xoá bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng và chế độ Xã hội chủ nghĩa ở nước ta; những vấn đề liên quan đến chủ quyền, lãnh thổ đất nước...
Vượt lên những khó khăn, thách thức, Đảng, Nhà nước ta đã kịp thời đề ra các chủ trương, giải pháp phù hợp; tập trung chỉ đạo, điều hành quyết liệt, linh hoạt. Các cấp ủy đảng, chính quyền, các đoàn thể chính trị - xã hội, các doanh nghiệp… quyết tâm cao, phấn đấu thực hiện có hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp về phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị… Nhờ đó, sự nghiệp đổi mới đất nước ta tiếp tục đạt được những thành tựu quan trọng: kinh tế, chính trị - xã hội ổn định và phát triển, tăng trưởng kinh tế liên tục nhiều năm liền đạt trên dưới 7%; an sinh xã hội bảo đảm; quốc phòng, an ninh được tăng cường và củng cố; quan hệ đối ngoại mở rộng và đi vào chiều sâu, vị thế đất nước ta tiếp tục nâng cao trên trường quốc tế.
Báo chí là lực lượng quan trọng trong việc đẩy lùi tham nhũng, lãng phí.
Trong những thành tích mà đất nước ta đạt được, có đóng góp rất quan trọng của các cơ quan báo chí và những người làm báo. Năm 2011, những ưu điểm nổi bật là:
1. Đã chủ động tuyên truyền thành công Đại hội XI của Đảng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIII và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016; tuyên truyền đưa Nghị quyết của Đảng vào cuộc sống, gắn với đẩy mạnh học tập, làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh. Kịp thời phát hiện, biểu dương các phong trào thi đua yêu nước; đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân; chủ động đấu tranh chống thông tin, quan điểm sai trái, thù địch; làm tốt công tác tuyên truyền để nhân dân thấy rõ âm mưu chống phá của các thế lực thù địch góp phần bảo vệ Chủ nghĩa Mác - Lê nin, Tư tưởng Hồ Chí Minh, khối đại đoàn kết toàn dân tộc; chủ quyền, lãnh thổ của Tổ quốc; giữ vững môi trường hoà bình, ổn định, hợp tác để xây dựng đất nước.
2. Báo chí đã cơ bản đảm bảo đúng định hướng của các cơ quan chỉ đạo, quản lý. Tuyên truyền kịp thời việc triển khai thực hiện các nghị quyết, chỉ thị, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật Nhà nước, nhất là Nghị quyết Hội nghị Trung ương 3, 4 (khoá XI). Chủ động xây dựng, triển khai kế hoạch tuyên truyền góp phần củng cố, tăng cường sự đồng thuận, niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn cách mạng mới.
3. Các cơ quan báo chí đã có nhiều cố gắng xây dựng đơn vị vững mạnh; chăm lo công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập viên; coi trọng công tác xây dựng Đảng; đổi mới mô hình và phương thức hoạt động, bảo đảm điều kiện tài chính, cơ sở vật chất, kỹ thuật cho hoạt động báo chí.
Thay mặt Bộ Chính trị, Ban Bí thư, tôi biểu dương những thành tích của các cơ quan chỉ đạo, quản lý báo chí, các cơ quan chủ quản, các cơ quan báo chí cùng toàn thể anh chị em làm báo cả nước.
Bên cạnh kết quả đạt được, chúng ta cần nhận thức rõ những hạn chế, thiếu sót của công tác báo chí:
- Trong công tác lãnh đạo, điều hành, việc thực hiện quy hoạch và quản lý hệ thống báo chí còn bất cập, nhiều tờ báo và cơ quan báo chí trùng lặp, chồng chéo chức năng, nội dung; việc quản lý kênh, sóng truyền hình chưa chặt chẽ, cho ra nhiều kênh, chiếu nhiều phim nước ngoài; xuất bản nhiều chuyên san, chuyên đề, ấn phẩm phụ.
- Một số cơ quan báo chí chưa chú ý biểu dương nhân tố tích cực, điển hình tiên tiến, mà còn thiên về phản ánh mặt trái, tiêu cực của xã hội; phản ánh đậm nét, miêu tả chi tiết những hành vi tội ác trong các vụ án hình sự, những việc làm trái luân thường đạo lý, giật gân, câu khách, chạy theo thị hiếu tầm thường, xâm phạm đời tư cá nhân, vi phạm các quy định về quảng cáo, trái với truyền thống văn hóa dân tộc…; một số tờ báo thiếu thận trọng khi thông tin, bình luận, làm lộ bí mật Nhà nước; đề cập những vấn đề phức tạp trong quan hệ đối ngoại, những vấn đề kinh tế - xã hội nhạy cảm của nước ta hoặc đưa lại thông tin không chính xác, có hại từ báo chí nước ngoài… bị các thế lực phản động, thù địch lợi dụng, xuyên tạc chống phá Đảng, Nhà nước.
- Một số phóng viên thiếu ý thức tu dưỡng, rèn luyện, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống, viết bài phản biện thiếu tính xây dựng đối với một số chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, thậm chí, đòi "tự do báo chí", tách báo chí ra khỏi sự lãnh đạo của Đảng, Nhà nước; có trường hợp vi phạm đạo đức nghề nghiệp của người làm báo, lợi dụng hoạt động báo chí sách nhiễu tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp, thậm chí vi phạm pháp luật phải xử lý hình sự…
- Lãnh đạo một số cơ quan báo chí buông lỏng công tác quản lý, giáo dục chính trị tư tưởng cán bộ, phóng viên cũng như trong khâu biên tập, duyệt bài, khi có sai phạm chưa chấn chỉnh nghiêm túc, kịp thời.
Những hạn chế, thiếu sót, bất cập nêu trên không chỉ tác động tiêu cực đến xã hội, đến chủ quyền lãnh thổ quốc gia và công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc mà còn ảnh hưởng đến uy tín nền báo chí cách mạng. Tôi đề nghị, chúng ta cần tập trung phân tích, đánh giá, tự kiểm điểm thật nghiêm túc, làm rõ nguyên nhân, nhất là nguyên nhân chủ quan: đâu là hạn chế, bất cập của cơ quan chỉ đạo, quản lý báo chí; đâu là khuyết điểm, trách nhiệm của cơ quan chủ quản, của ban biên tập, đặc biệt là của tổng biên tập; đâu là trách nhiệm của biên tập viên, phóng viên… Trên tinh thần tự phê bình và phê bình theo Nghị quyết Trung ương 4 (khoá XI) "Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay" để kiểm điểm với thái độ cầu thị và quyết tâm khắc phục… Đó là cách làm tốt để xây dựng nền báo chí nước ta ngày càng vững mạnh, tiến bộ, chuyên nghiệp.
Năm 2012, cùng với những thuận lợi cơ bản, đất nước ta tiếp tục phải đối mặt và vượt qua nhiều khó khăn, thách thức, gay gắt, phức tạp hơn. Để hoàn thành tốt nhiệm vụ trọng tâm của công tác báo chí, tôi nhấn mạnh một số nội dung cần chú ý sau đây:
1- Lãnh đạo các cơ quan báo chí, phóng viên cần nhận thức rõ, báo chí phải luôn đặt dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của Đảng, sự quản lý của Nhà nước và hoạt động trong khuôn khổ pháp luật; phải đảm bảo tính tư tưởng, tính chân thật, tính nhân dân, tính chiến đấu và tính đa dạng của hoạt động báo chí.
Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Thông tin - Truyền thông, Hội Nhà báo Việt Nam cần phối hợp tốt hơn với các ngành, các cấp, các cơ quan liên quan để chỉ đạo, định hướng nội dung thông tin trên báo chí chính xác, sắc bén, kịp thời, nhất là đối với các vấn đề quan trọng, phức tạp, nhạy cảm. Công tác lãnh đạo, quản lý báo chí phải dựa trên cơ sở chính trị, pháp lý đầy đủ. Cần tiến hành đánh giá kết quả thực hiện các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị và Ban Bí thư: Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 (khoá X) "Công tác tư tưởng, lý luận, báo chí trước yêu cầu mới", Chỉ thị 52 - CT/TW của Ban Bí thư (khóa IX) "Về phát triển và quản lý báo điện tử ở nước ta hiện nay"...; xây dựng, bổ sung, hoàn thiện hệ thống văn bản của Đảng và Nhà nước về công tác báo chí.
Cơ quan quản lý nhà nước về báo chí cần tham mưu Chính phủ sớm ban hành đề án quy hoạch báo chí; nghiên cứu hoàn thiện hệ thống văn bản pháp quy về báo chí, kịp thời điều chỉnh những bất cập nảy sinh trong hoạt động quản lý báo chí hiện nay. Việc bổ nhiệm lãnh đạo các cơ quan báo chí cần tuân thủ nghiêm chỉnh các quy định về tiêu chuẩn tại Quyết định số 75/QĐ-TW của Ban Bí thư. Tổ chức tốt công tác giao ban báo chí hằng tuần, cung cấp thông tin báo chí, nâng cao chất lượng, nội dung thông tin trên báo chí.
2- Các cơ quan chủ quản báo chí phải chịu trách nhiệm về tổ chức, bộ máy, cán bộ và hoạt động của cơ quan báo chí do mình quản lý. Tập trung xây dựng và phát triển toàn diện cơ quan báo chí, chú trọng công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nhất là đội ngũ cốt cán; chỉ đạo cơ quan báo chí hoạt động đúng tôn chỉ, mục đích, đối tượng phục vụ; có chế độ khen thưởng, kỷ luật nghiêm minh, kịp thời.
3- Tăng cường vai trò, trách nhiệm chỉ đạo quản lý của đảng uỷ, chi uỷ, ban biên tập, nhất là tổng biên tập các cơ quan báo chí. Xây dựng đảng bộ, chi bộ cơ sở trong các cơ quan báo chí vững mạnh, thực sự là hạt nhân chính trị lãnh đạo, tổ chức cho cán bộ, đảng viên, biên tập viên, phóng viên thực hiện đúng và nghiêm túc các quan điểm, chủ trương, đường lối, Điều lệ, các quy chế, quy định của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và tôn chỉ, mục đích của báo chí; lãnh đạo thực hiện hiệu quả nhiệm vụ chính trị của cơ quan, xây dựng, rèn luyện đội ngũ những người làm báo có bản lĩnh chính trị vững vàng, giỏi về chuyên môn nghiệp vụ, có đạo đức trong sáng. Chú trọng công tác giáo dục chính trị tư tưởng, nâng cao đạo đức nghề nghiệp, đạo đức lối sống cho biên tập viên, phóng viên các cơ quan báo chí, nhất là đối với đội ngũ phóng viên trẻ. Khi báo chí có sai phạm cần nghiêm túc kiểm điểm, chấn chỉnh kịp thời. Khi nhận đơn thư phản ánh của bạn đọc cần nhanh chóng xử lý, trả lời, tránh để tình trạng khiếu kiện kéo dài, gây phức tạp tình hình.
4- Về thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền: Cần tập trung tuyên truyền việc thực hiện Nghị quyết Đại hội XI của Đảng; các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đặc biệt là cần tập trung tuyên truyền tốt việc quán triệt, triển khai Nghị quyết Trung ương 4 (khoá XI) "Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay", gắn với đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, đây là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong năm 2012 và các năm tới. Tiếp tục tuyên truyền việc thực hiện các giải pháp thực hiện kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội, đổi mới mô hình tăng trưởng, tái cơ cấu nền kinh tế; tuyên truyền các sự kiện chính trị - xã hội quan trọng, các ngày lễ lớn của đất nước; công tác đảm bảo quốc phòng, an ninh trong tình hình mới; các hoạt động đối ngoại của Đảng, Nhà nước và đối ngoại nhân dân, Năm đoàn kết hữu nghị Việt Nam - Lào, Việt Nam- Campuchia; biểu dương, cổ vũ các phong trào thi đua yêu nước, điển hình tiên tiến, gương người tốt, việc tốt.
Tiếp tục phát huy vai trò, tính tiên phong, tính chiến đấu của báo chí trong công tác đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí, các hiện tượng tiêu cực xã hội, góp phần ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên và nhân dân; làm tốt nhiệm vụ của một trong những lực lượng nòng cốt đấu tranh chống lại âm mưu "diễn biến hòa bình", phản bác các quan điểm, thông tin sai trái của các thế lực thù địch, chống phá cách mạng nước ta.
Hằng năm chúng ta tổ chức Hội nghị cán bộ báo chí toàn quốc vào đầu năm. Đây là dịp để Ban cán sự Đảng, Đảng đoàn, Đảng uỷ các cấp, các cơ quan làm công tác chỉ đạo, quản lý báo chí, các cơ quan chủ quản, các cơ quan báo chí và toàn thể những người làm báo nước ta nhìn lại chặng đường đã qua, thấy rõ ưu điểm, thành tích để phát huy; hạn chế, yếu kém để khắc phục, sửa chữa. Tôi mong rằng, sau Hội nghị quan trọng này, các đồng chí trên cương vị và lĩnh vực công tác của mình, nỗ lực phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị năm 2012 và những năm tiếp theo.
Chúc các đồng chí sức khỏe, đạt nhiều thành tích trong công tác và cuộc sống. Xin cảm ơn các đồng chí!
