Peru: Nguy cơ khủng hoảng chính trị từ lệnh ân xá dành cho cựu Tổng thống Fujimori

Tổng thống Peru Pedro Pablo Kuczynski đang đối mặt với các cuộc biểu tình phản đối lan rộng trên toàn quốc với sự tham gia của các tầng lớp sinh viên, công nhân và các nhà hoạt động xã hội. Nguyên do là vì ông vừa tiến hành cải tổ chính phủ và ân xá cho cựu Tổng thống Alberto Fujimori.

Các cuộc biểu tình phản đối này đã bước sang ngày thứ 4 (12-1) và đang ngày một xuất hiện nhiều hơn ở các tỉnh thành như Lima, Tacna, Puno Moquegua Cusco, Arequipa, Apurimac, Madre de Dios. Hãng tin TelesurTV.net cho hay, các cuộc biểu tình này không phải tự phát mà đều do các tổ chức xã hội khuấy động như Ủy ban chiến đấu quốc gia, Tổng liên đoàn Lao động Perus, CGTP, Liên hiệp đoàn kết công nhân, CUT và Liên đoàn Nông nghiệp quốc gia…

Những người biểu tình, nhất là các sinh viên còn dự định sẽ có một cuộc “hành quân” tới thủ đô Lima và cùng với sinh viên của 10 trường đại học tại đây, tổ chức biểu tình dưới sự kêu gọi của Phong trào Peru mới (MNP).

Veronika Mendoz, người đứng đầu MNP trong một lần xuất hiện trên Twitter nói: “Điều chúng tôi không chấp nhận được đó là việc tội phạm và kẻ giết người ở đất nước chúng tôi được thả tự do. Chúng tôi cũng không chấp nhận rằng những kẻ tham nhũng có thể trốn tránh công lý”.

Trong khi đó, nguồn tin từ cảnh sát cho biết, đến chiều tối 11-1 và sáng 12-1, các cuộc biểu tình ở một số nơi đang có nguy cơ chuyển thành bạo động. Đụng độ đã xảy ra khi cảnh sát sử dụng hơi cay để giải tán đám đông tụ tập tại thủ đô Lima và thành phố San Isidro ở miền Nam…

Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski cùng các thành viên trong nội các mới tuyên thệ hôm 9-11 với hy vọng sẽ thổi luồng sinh khí mới và giải quyết những bất đồng đang nảy sinh trong xã hội Peru. Ảnh: Reuters.
Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski cùng các thành viên trong nội các mới tuyên thệ hôm 9-11 với hy vọng sẽ thổi luồng sinh khí mới và giải quyết những bất đồng đang nảy sinh trong xã hội Peru. Ảnh: Reuters. 

Giới quan sát nhận định, các cuộc biểu tình ngày càng gia tăng ở Peru cho thấy sự mâu thuẫn sâu sắc trong xã hội. Nguy cơ khủng hoảng chính trị cũng nặng nề bởi trước đó, chính phủ Peru đã trải qua nhiều sóng gió, thậm chí đương kim Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski còn từng bị cáo buộc tham nhũng và bị đòi từ chức vì cáo buộc tham nhũng.

Chuyện bắt đầu khi Quốc hội Peru đã thông qua đơn kiến nghị của phe đối lập tiến hành thảo luận về luận tội Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski liên quan đến các cáo buộc nhận hối lộ từ Tập đoàn xây dựng Odebrecht của Brazil.

Hãng Reuters khi đó đưa tin, đây là một trong những bước cần thiết để cơ quan lập pháp Peru buộc ông Pedro Pablo Kuczynski rời khỏi ghế Tổng thống. Một kịch bản đã được đưa ra là nếu Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski bị phế truất, Phó Tổng thống thứ nhất Martin Vizcarra sẽ thay thế ông. Vì thế, để đổi lấy việc củng cố vị thế của mình, Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski đã có một thỏa thuận với các nghị sĩ theo phe của cựu Tổng thống Alberto Fujimori.

Kết quả là ông Alberto Fujimori- người bị kết án 25 năm tù giam vào năm 2009 vì tham nhũng và vi phạm nhân quyền đã nhận được lệnh ân xá của Tổng thống. Ông Alberto Fujimori năm nay 79 tuổi và là nhân vật gây nhiều tranh cãi tại Peru vì vừa có công chấm dứt cuộc khủng hoảng kinh tế và xung đột đẫm máu trong 10 năm nhưng lại mang nhiều trọng tội trong đó có liên quan tới cái chết của 25 người trong thời gian làm Tổng thống (1990-2000). Ông này từng 3 lần nộp đơn xin được ân xá vì lý do sức khỏe nhưng luật pháp Peru đã quy định, các tù nhân bị kết tội giết người hay bắt cóc không được tha bổng trừ trường hợp bệnh giai đoạn. Lần này, khi thông báo với toàn bộ dân chúng về quyết định này, văn phòng Tổng thống cho hay, ông Alberto Fujimori được ân xá là vì sức khỏe yếu và đang chịu một căn bệnh “tiến triển, thoái hóa và không chữa trị được”.

Hãng tin AP bình luận, mặc dù được kỳ vọng sẽ trở thành một nhà kỹ trị giỏi, đủ sức đối phó với vấn nạn tham nhũng tràn lan ở Peru nhưng chỉ sau 16 tháng cầm quyền, ông Pedro Pablo Kuczynski lại trở thành tâm điểm chỉ trích và được cho là người khơi nguồn các cuộc đụng độ giữa đảng cánh tả và cánh hữu trong Quốc hội.

Không chỉ gây sốc bằng quyết định ân xá của ông đối với cựu Tổng thống Alberto Fujimori, Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski còn bị cho là gây rối chính trường bằng một cuộc cải cách trong chính phủ. Hôm 9-1, ông  Pedro Pablo Kuczynski đã thông báo thành phần nội các mới của chính phủ. Cụ thể, Tổng thống Pedro Pablo Kuczynski đã bổ nhiệm nhà kinh tế Mercedes Aráoz làm Thủ tướng và 9 bộ trưởng mới trong nội các, trong khi giữ nguyên vị trí của 10 thành viên khác.

Luật sư Cayetana Aljovín được cử làm Ngoại trưởng và trong thành phần chính phủ mới của Peru có tới 9 phụ nữ. Ngay trong lễ nhậm chức của nội các mới, ông Pedro Pablo Kuczynski nhấn mạnh sẽ tiếp tục đối thoại với người dân và kêu gọi hòa giải của các chính đảng để tái lập an ninh quốc gia, thực hiện mục tiêu xóa đói giảm nghèo và cuộc chiến chống tham nhũng. Nhưng đáp lại lời kêu gọi này vẫn chỉ là các cuộc biểu tình chống chính phủ ngày càng lan rộng.

Phan Hiển

Các tin khác

Afghanistan tuyên bố hạ 28 tay súng từ Pakistan

Afghanistan tuyên bố hạ 28 tay súng từ Pakistan

Bộ Quốc phòng Afghanistan tuyên bố lực lượng nước này đã hạ 28 tay súng và làm bị thương 32 người khác trong một cuộc đụng độ với nhóm chiến binh xâm nhập từ lãnh thổ Pakistan vào tỉnh Nuristan.

Xả súng trong quán rượu ở Nam Phi khiến 32 người thương vong

Xả súng trong quán rượu ở Nam Phi khiến 32 người thương vong

Cảnh sát Nam Phi đang truy lùng 8 nghi phạm sau vụ xả súng tại một quán rượu ở thị trấn Wedela, khiến 17 người thiệt mạng và 15 người khác bị thương. Nhóm tấn công được cho là mang theo súng trường AK-47 và súng ngắn, lấy điện thoại của một số nạn nhân trước khi tẩu thoát.

Nổ lớn làm sập nhà ở khu phố cổ Athens, 6 người thiệt mạng

Nổ lớn làm sập nhà ở khu phố cổ Athens, 6 người thiệt mạng

Một vụ nổ lớn xảy ra bất ngờ đã khiến tòa nhà hai tầng tại khu phố cổ Plaka ở trung tâm Athens, Hy Lạp, đổ sập, làm 6 người thiệt mạng. Nhà chức trách đang điều tra nguyên nhân, trong đó đặc biệt lưu ý khả năng vụ nổ liên quan đến khí gas.

Liên minh phòng thủ Mecca họp khẩn trước sức ép từ Houthi

Liên minh phòng thủ Mecca họp khẩn trước sức ép từ Houthi

Arab Saudi, Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan xúc tiến cuộc họp khẩn giữa các lãnh đạo quân sự cấp cao nhằm thảo luận phương án hỗ trợ Riyadh, trong bối cảnh Houthi gia tăng các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV). Diễn biến đang đặt Hiệp ước Phòng thủ chung Mecca, được ba nước ký hồi tháng 8, trước một phép thử đáng chú ý. 

Cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung chưa có đột phá đáng kể

Cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung chưa có đột phá đáng kể

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa có cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Nhà Trắng. Dù mang ý nghĩa biểu tượng lớn, cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo lại thiếu vắng những đột phá thực chất đối với các vấn đề gai góc như trí tuệ nhân tạo (AI), thương mại, vấn đề Đài Loan và cuộc chiến với Iran.

Chuyên gia Israel: Hợp tác quốc tế là cầu nối các mảnh ghép bảo vệ an ninh hàng hải

Chuyên gia Israel: Hợp tác quốc tế là cầu nối các mảnh ghép bảo vệ an ninh hàng hải

Sự phát triển nhanh chóng của AI và công nghệ số giúp ngành hàng hải hoạt động hiệu quả hơn, nhưng cũng kéo theo nhiều rủi ro an ninh mới. Theo chuyên gia Israel Ilona Drozdov, để bảo vệ hạ tầng hàng hải quan trọng trước những mối đe dọa ngày càng phức tạp, các quốc gia cần tăng cường năng lực ứng phó, chia sẻ thông tin và đẩy mạnh hợp tác quốc tế.

Truyền thông Iran: Ngoại trưởng Araghchi gặp Đặc phái viên Mỹ

Truyền thông Iran: Ngoại trưởng Araghchi gặp Đặc phái viên Mỹ

Theo truyền thông nhà nước Iran, Ngoại trưởng nước này Abbas Araghchi đã gặp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff hôm 22/9 (giờ địa phương) bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên hợp quốc. Tại cuộc gặp, phía Iran đã chuyển tới Mỹ các điều kiện để mở lại eo biển chiến lược Hormuz.

Tổng thống Trump đề cập khả năng gặp lại Tổng thống Putin

Tổng thống Trump đề cập khả năng gặp lại Tổng thống Putin

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông và Tổng thống Nga Vladimir Putin có thể tiến hành thêm một cuộc gặp để thảo luận giải pháp cho xung đột Ukraine, trong khi Moskva phát tín hiệu sẵn sàng nối lại các cuộc đàm phán ba bên với Washington và Kiev.

20 quốc gia và Liên minh châu Âu kêu gọi kiểm soát AI toàn cầu

20 quốc gia và Liên minh châu Âu kêu gọi kiểm soát AI toàn cầu

20 quốc gia cùng Liên minh châu Âu (EU) mới đây đưa ra lời kêu gọi hợp tác quốc tế nhằm đảm bảo trí tuệ nhân tạo (AI) luôn nằm dưới sự kiểm soát của con người, trong đó bao gồm đề xuất thành lập một cơ quan giám sát toàn cầu để thiết lập và thực thi các tiêu chuẩn an toàn.