Những độc đáo của cuộc bầu cử Mỹ 2020

Theo nhiều dự đoán, cho dù kết quả cuối cùng được công bố trong nay mai thì có vẻ như vẫn chưa thể kết thúc sóng gió đối đầu giữa hai ứng cử viên Tổng thống Mỹ năm nay là ông Trump và ông Biden. Cuộc bầu cử năm nay với nước Mỹ dường như có nhiều điều mang tính lịch sử đáng lưu ý.

Kết quả cuối cùng được định đoạt tại Tòa án Tối cao?

Cả đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa đã chuẩn bị sẵn sàng cho một cuộc chiến pháp lý để quyết định ai là người giành chiến thắng trong cuộc chạy đua sít sao giành chiếc ghế tổng thống giữa ông Donald Trump và ông Joe Biden.

Sau khi ông Trump tuyên bố đã sẵn sàng tới Tòa án Tối cao Mỹ để khiếu nại về vấn đề kiểm phiếu tối 3-11, đội ngũ vận động tranh cử của Tổng thống Trump đã thông báo về việc yêu cầu kiểm lại phiếu ở bang Wisconsin cũng như đệ đơn kiện lên bang Michigan và Pennsylvania. Đội ngũ vận động tranh cử của ông Trump tiến hành các vụ kiện bằng cách tấn công vào khía cạnh "độc nhất vô nhị" của cuộc bầu cử 2020 - đó là nhiều bang và hàng chục triệu cử tri đã bỏ phiếu qua đường bưu điện vì đại dịch COVID-19.

Đảng Cộng hòa tố cáo rằng một số thay đổi nói trên đã được quyết định hoặc thực hiện không đúng cách và có lợi cho đảng Dân chủ. Nếu phải nhờ tới tòa án có thể gợi lại cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2000, cuộc cạnh tranh giữa ông George W.Bush của đảng Cộng hòa và ứng cử viên Al Gore của đảng Dân chủ trong cuộc đua vào Nhà Trắng đã phải phụ thuộc vào bang Florida.

Với việc ông Bush chỉ dẫn trước với 537 phiếu trong tổng số 6 triệu phiếu và những vấn đề liên quan đến các lá phiếu đục lỗ ở bang này, đội ngũ vận động tranh cử của ông Gore đã tìm cách kiểm lại phiếu trên toàn bang này. Trong khi đó, đội ngũ vận động tranh cử của ông Bush đã kháng cáo lên Tòa án Tối cao Mỹ và tòa này ra phán quyết ngăn chặn hoàn toàn việc kiểm phiếu lại trên toàn bang Floria, qua đó giúp ông Bush thắng cử.

Tuy nhiên, Tòa án Tối cao Mỹ luôn thận trọng trong việc tham gia vào các vụ kiện  liên quan tới bầu cử, vốn được định đoạt bởi luật của các bang. Thêm vào đó, Tòa án Tối cao Mỹ cũng nhận thức rõ rằng họ đã từng mạo hiểm lập trường với tư cách một cơ quan độc lập khi đưa ra phán quyết giúp ông Bush đắc cử năm 2000. Ông Trump từng nhiều lần nói rằng việc gấp rút bổ nhiệm thẩm phán Amy Coney Barrett thành thành viên của Tòa án Tối cao Mỹ một phần là để bà có thể tham gia xét xử mọi vụ kiện liên quan đến bầu cử.

Quá trình kiểm phiếu trong cuộc bầu cử 2020 kéo dài hơn.
Quá trình kiểm phiếu trong cuộc bầu cử 2020 kéo dài hơn.

Quá trình kiểm phiếu kéo dài

Kết quả của cuộc bầu cử Mỹ 2020 được cho là sẽ không ngã ngũ ngay sau khi bầu cử kết thúc như thông lệ của nước Mỹ. Do gia tăng số người bỏ phiếu qua bưu điện, một số bang tại Mỹ sẽ khó có thể hoàn tất việc kiểm phiếu cho đến ngày Thứ sáu (6-11). Việc kiểm phiếu có thể kéo dài vài ngày, vài tuần hay thậm chí hàng tháng, phụ thuộc vào những gì diễn ra.

Thông thường các cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ sẽ không quyết định người chiến thắng bằng số phiếu phổ thông. Người chiến thắng tại mỗi bang sẽ giành được số phiếu đại cử tri tại bang đó và cần tổng cộng 270 phiếu đại cử tri để có thể làm chủ Nhà trắng.

Trong hầu hết các cuộc bầu cử, kết quả rất rõ ràng mặc dù chưa được công nhận chính thức vào thời điểm kết thúc ngày bầu cử. Các hãng truyền thông Mỹ sẽ “gọi tên” mỗi bang cho một ứng cử viên. Trong khi không dựa vào kết quả kiếm phiếu cuối cùng, mọi dự đoán đó gần như là luôn luôn chính xác.

Điều này đồng nghĩa với việc một con số chính xác về số phiếu đại cử tri sẽ được đưa ra và người thắng cuộc sẽ được công bố. Vào năm 2016, việc này diễn ra vào 2 giờ 30 phút sáng tại Washington khi ông Trump giành được 270 phiếu đại cử tri cần thiết.

Tuy nhiên, mọi thứ tương tự không diễn ra trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm nay. Chủ yếu là do đại dịch COVID-19, một số lượng lớn cử tri, khoảng 68% trong tổng số cử tri, so với 34% trong năm 2016 đi bỏ phiếu sớm, bao gồm cả hình thức bỏ phiếu qua đường bưu điện. Việc kiểm phiếu được gửi qua đường bưu điện chậm hơn do cử tri và các chữ ký cũng như các địa chỉ phải được kiểm tra và các lá phiếu phải được xử lý trước khi đưa vào máy đếm.

Kỷ lục người dân Mỹ đổ xô đi mua súng

Người dân Mỹ lập kho vũ khí, đạn dược do lo ngại về sự thay đổi sau ngày bầu cử Tổng thống Mỹ. Số đơn yêu cầu kiểm tra lý lịch người mua vũ khí (bắt buộc đối với các cửa hàng bán vũ khí) đã đạt con số kỷ lục 3,9 triệu vào tháng 6-2020, trong khi mức trung bình trong năm 2019 là 2,3 triệu đơn. Các nhà sản xuất thậm chí không thể cung ứng đủ nhu cầu ngày càng lớn kể từ tháng 2-2020, kéo theo tình trạng khan hiếm và giá bán tăng vọt.

Có 3 lý do giải thích cho nhu cầu vũ trang này: Lo ngại về nguy cơ bùng phát tình trạng tội phạm vì dịch COVID-19, tình trạng bạo động trong các cuộc biểu tình chống phân biệt chủng tộc và nguy cơ thay đổi về sở hữu vũ khí sau cuộc bầu cử tổng thống nếu tân chủ nhân Nhà Trắng thuộc đảng Dân chủ.

Kỳ bầu cử nhiều rủi ro

Các rủi ro của kỳ bầu cử này có rất nhiều: phản đối kết quả bầu cử, xúi giục bạo lực hậu bầu cử, bóp méo thông tín trong qua trình kiểm phiếu... Hãng tin CNN nhấn mạnh rằng trong một đất nước như Mỹ, nơi mà “các mạng xã hội là nguồn thông tin chính cho đại đa số người dân thì trách nhiệm của những người khổng lồ trong lĩnh vực công nghệ là rất lớn”.

Để đối mặt với những thách thức đó, các nền tảng dịch vụ mạng xã hội đã tăng tốc các hoạt động giám sát từ tháng 9. Trang mạng Election Integity Partneship, một liên kết giữa tổ chức phi chính phủ và các trung tâm nghiên cứu của các trường đại học Mỹ, có nhiệm vụ giám sát diễn tiến bầu cử, trong vòng 2 tháng đã cập nhật lại tới 6 lần trang tin dành để các mạng xã hội đưa ra sáng kiến nhằm ngăn chặn những mối đe dọa đến tính trung thực của tiến trình bầu cử.

Một nhân viên giấu tên của một trong những mạng xã hội nêu trên nói với CNN: "Nguy cơ lớn nhất theo chúng tôi bắt nguồn từ khả năng tổng thống và đảng của ông nghi ngờ quy trình kiểm phiếu”. Những công kích thường xuyên của ông Donald Trump đối với hình thức bỏ phiếu bầu qua bưu điện, cho rằng hình thức này có lợi cho phe Dân chủ, làm dấy lên lo ngại những người ủng hộ tổng thống tuyên bố thắng lợi trước khi kiểm xong hết phiếu bầu. Chính vì thế Facebook và Twitter đã dự trù ngay trong tối 3-11, cấm người sử dụng mạng hô hào chiến thắng trước khi kết quả được kiểm tra và xác nhận bởi những hãng truyền thông tin cậy, như hãng tin Reuters và AP.

Hà Phương (Tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.