Xã Phước Năng (Đà Nẵng), địa bàn tiếp giáp với tỉnh Quảng Ngãi, là nơi sinh sống của khoảng 8.500 nhân khẩu. Với 84% là đồng bào dân tộc thiểu số, đời sống của bà con nơi đây vẫn còn gắn chặt với những phong tục, tập quán lâu đời. Trong bối cảnh đó, vai trò của NCUT trở thành “chìa khóa” để giải quyết các vấn đề từ ANTT đến phát triển kinh tế.
Ở Phước Năng, không ai không biết già làng Hồ Văn Ly (SN 1954, trú thôn 8). Là người con của đồng bào Gié Triêng, ông Ly là một “pho sử sống” về truyền thống cách mạng. Từng kinh qua nhiều vị trí công tác và nghỉ hưu trên cương vị Bí thư Đảng ủy xã Phước Mỹ (xã Phước Năng hiện nay được sáp nhập từ 3 xã Phước Năng, Phước Mỹ, Phước Đức thuộc huyện Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam cũ - PV) vào năm 2009, già Ly với sự am hiểu về luật tục lẫn pháp luật đã giúp ông trở thành người “trọng tài” mẫu mực trong mọi mâu thuẫn của bản làng.
“Già thường liên lạc, phối hợp với Công an xã và lực lượng tham gia bảo đảm ANTT ở cơ sở để tuyên truyền, vận động bà con xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư, xóa bỏ các hủ tục lạc hậu. Mỗi khi trong cộng đồng dân cư có mâu thuẫn phát sinh, già thường có mặt để phân tích phải trái, khuyên nhủ các bên giảng hòa, không để phát sinh thành mâu thuẫn lớn”, già Ly bộc bạch.
Nếu già Ly là biểu tượng của sự dày dạn thì ông Dương Công Hợi (SN 1983, trú thôn 9, xã Phước Năng) lại là minh chứng cho sự hòa nhập và tận tụy. Di cư từ Lạng Sơn vào Phước Năng từ năm 2012, người đàn ông dân tộc Tày này đã nhanh chóng chiếm trọn niềm tin của đồng bào địa phương.
Được bầu làm Trưởng thôn 9, xã Phước Năng từ năm 2021 và chính thức trở thành NCUT vào đầu năm 2026, ông Hợi đã chứng minh năng lực dân vận khéo léo của mình. Trong những ngày chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, ông Hợi đã cùng lực lượng Công an xã “trèo đèo, lội suối” đến từng nếp nhà để giải thích cho bà con hiểu về quyền và nghĩa vụ của lá phiếu.
“Bà con mình đôi khi còn ngại đi xa, chưa hiểu hết ý nghĩa của bầu cử. Mình phải nói bằng tiếng lòng của họ, giải thích rằng mỗi lá phiếu chính là cách để chọn ra người chăm lo cho cái bụng, cái chữ của con em mình”, ông Hợi chia sẻ.
Sự gắn kết của NCUT với lực lượng Công an xã Phước Năng càng thể hiện rõ nét qua những tình huống khẩn cấp. Mới đây, sau các vụ ngộ độc cá ủ chua tại các xã miền núi phía Tây TP Đà Nẵng, trong đó có xã Phước Năng, không quản ngại ngày đêm, ông Hợi cùng tổ công tác Công an xã đã thực hiện chiến dịch tổng rà soát.
Với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, ông Hợi cùng lực lượng Công an xã và các lực lượng liên quan đã đến từng hộ gia đình, vận động bà con giao nộp những hũ cá ủ không đảm bảo vệ sinh. Nhờ đó, người dân không còn giấu giếm mà tự giác chấp hành, ngăn chặn kịp thời những rủi ro đáng tiếc về sức khỏe.
Không chỉ giỏi về công tác dân vận, với suy nghĩ “nói đi đôi với làm”, ông Hợi một mặt tuyên truyền bà con nhân dân đẩy mạnh phát triển kinh tế gia đình, mặt khác ông cũng tập trung phát triển kinh tế gia đình mình để làm gương cho bà con noi theo. Ngoài việc nấu rượu, nuôi lợn, bò, ông Hợi còn xông xáo trồng rừng để tăng thu nhập, nhờ đó cuộc sống gia đình ông khá đủ đầy.
Trung tá Lê Minh Hải, Trưởng Công an xã Phước Năng đánh giá: “Người có uy tín chính là “cánh tay nối dài” vô cùng đắc lực của Công an xã. Họ không chỉ giúp chúng tôi nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của bà con mà còn là những người tiên phong trong việc xóa bỏ hủ tục, cảm hóa đối tượng lầm lỗi. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa sắc phục xanh và những NCUT đã tạo nên một thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay dưới chân đèo Lò Xo này”.
Đáng chú ý, xã Phước Năng đã được UBND TP Đà Nẵng công nhận “địa bàn xã không ma túy” theo Quyết định số 28/2025/QĐ-TTg ngày 24/8/2025 của Thủ tướng Chính phủ.
“Qua công tác rà soát, quản lý địa bàn, đến nay xã Phước Năng không có người sử dụng trái phép chất ma túy; không phát hiện tội phạm, đường dây mua bán, vận chuyển, tổ chức, chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy. Ngoài ra, trên địa bàn xã cũng không hình thành điểm, tụ điểm ma túy và không có diện tích trồng cây có chứa chất ma túy. Để có được thành công đó, NCUT tại địa phương đóng vai trò rất quan trọng, đã tích cực phối hợp lực lượng Công an xã tuyên truyền, vận động người dân về công tác phòng, chống ma túy”, Trung tá Lê Minh Hải chia sẻ thêm.
Dưới bóng đại ngàn Trường Sơn ở chân đèo Lò Xo tại xã Phước Năng, những NCUT như già Ly, ông Hợi vẫn đang bền bỉ thắp lửa niềm tin. Họ chính là những “cột trụ” tinh thần, cùng với chính quyền và lực lượng Công an viết tiếp bài ca về sự bình yên, no ấm trên mảnh đất này.
Người có uy tín tích cực giữ gìn ANTT ở cơ sở sau hợp nhất 
