Trước đó, ông Jair Bolsonaro đã điều 300 nhân viên thuộc Lực lượng An ninh quốc gia tới bang Ceara để kiểm soát tình hình, nhưng bất thành. Bởi làn sóng bạo lực tại bang Ceara ở Đông Bắc Brazil vẫn tiếp tục lan rộng trong những ngày qua.
Theo thông báo của cảnh sát, trong ngày 6-1, đã có hơn 100 đối tượng quá khích bị bắt vì tham gia vào các hoạt động đốt phá phương tiện công cộng, đập phá các cơ sở hạ tầng, tòa nhà và công trình công cộng, thậm chí cả đồn cảnh sát. Và các vụ tấn công chủ yếu xảy ra ở thành phố Fortaleza, thủ phủ bang Ceara.
 |
| Lực lượng chữa cháy dập tắt một đám cháy xe ôtô ở Fortaleza do bạo loạn. |
Ngày 7-1, giới chức Brazil cho biết, có ít nhất 23 phạm nhân đã vượt ngục khỏi nhà tù Pacoti tại bang Ceara và việc này diễn ra trong bối cảnh làn sóng bạo lực do xung đột giữa các nhóm tội phạm đang leo thang ở địa phương này.
Theo báo cáo của Ban quản lý nhà tù Pacoti, 23 phạm nhân đã nhảy qua tường rào trong thời gian giải lao và trốn thoát khỏi trại giam. Tuy cảnh sát đã được huy động để truy tìm, nhưng tới nay vẫn chưa bắt lại được những tù nhân vượt ngục.
Bạo lực tại bang Ceara diễn ra từ đêm 2-1, khi các nhóm tội phạm tấn công nhiều tòa nhà công cộng, đốt phá xe buýt, đặt chất nổ phá hoại các công trình công cộng tại thành phố Fortaleza và khu đô thị khác của bang này.
Theo số liệu thống kê, gần 150 đối tượng tình nghi liên quan đến các vụ việc kể trên đã bị bắt, trong khi 20 tù nhân “cộm cán” được chuyển tới các nhà tù liên bang. Đây là cuộc khủng hoảng an ninh đầu tiên sau khi ông Jair Bolsonaro tuyên thệ nhậm chức Tổng thống hôm 1-1.
Theo giới truyền thông, các vụ bạo loạn kể trên bùng phát sau khi có lệnh phát ra từ bên trong nhà tù - tranh giành lãnh địa hoạt động giữa các băng đảng. Cùng thời điểm đó, chính quyền thành phố thông báo biện pháp thắt chặt kiểm soát hệ thống nhà tù, truy tố hoạt động phi pháp do thủ lĩnh các băng đảng điều phối từ trong trại giam.
Thống đốc bang Ceara Camilo Santana cho biết, các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục những biện pháp mạnh tay để ngăn chặn tình hình bạo lực hiện nay, cũng như bảo vệ tính mạng và tài sản của nhà nước và nhân dân. Theo giới truyền thông, bạo động bùng phát tại nhà tù là chuyện thường diễn ra ở Brazil, nhưng vụ việc ở bang Ceara đang khiến dư luận quan ngại.
Giới chuyên môn khá quan tâm tới tuyên bố hôm 29-12-2018 của ông Jair Bolsonaro khi tân Tổng thống khẳng định, ngay sau khi nhậm chức sẽ xem xét ban hành sắc lệnh cho phép người không có tiền án được mang súng theo người một cách hợp pháp. Và ngày 15-1, Tổng thống Jair Bolsonaro đã ký sắc lệnh hợp pháp hóa việc sử dụng súng tại quốc gia có số vụ án thuộc loại “khủng” trên thế giới.
Động thái này đang khiến nhiều người dân lo lắng bởi Brazil hiện là một trong những quốc gia có tỷ lệ tội phạm và bạo lực cao nhất Mỹ Latinh. Theo số liệu thống kê, trong năm 2017 xảy ra hơn 63.000 vụ giết người, sang năm 2018, Brazil đã xảy ra trên 64.000 vụ án, trong đó phần lớn có liên quan tới súng.
Cùng thời điểm ông Jair Bolsonaro đưa ra tuyên bố kể trên, Thống đốc đắc cử bang Rio de Janeiro Wilson Witzel (đồng minh chủ chốt của ông Jair Bolsonaro) cũng có quyết định gây tranh cãi. Bởi ông Wilson Witzel (từng là lính thủy đánh bộ và thẩm phán liên bang) cho thành lập một đội tuần tra bao gồm các xạ thủ đeo mặt nạ, được trang bị vũ khí hạng nặng và có quyền bắn hạ nghi phạm có vũ trang.
Quyền bắn hạ nghi phạm có vũ trang trong lúc làm nhiệm vụ bắt đầu được áp dụng từ năm 2019. Theo Cố vấn an ninh Flavio Pacca của ông Wilson Witzel (giành thắng lợi trong cuộc bầu cử hồi tháng 10-2018), đây là một trong những chiến dịch diệt trừ tội phạm băng nhóm của chính quyền bang Rio de Janeiro.
 |
| Binh sĩ tuần tra trên đường phố ở Rio de Janeiro. |
Đội tuần tra kể trên sẽ đột kích các điểm nóng tội phạm và họ có 120 xạ thủ được huấn luyện đặc biệt hoạt động theo cặp - 1 người bắn và 1 người bọc lót kiêm nhiệm vụ quay phim. "Đây là vấn đề trầm trọng không chỉ ở Rio de Janeiro, mà còn tại nhiều bang khác", ông Wilson Witzel nhấn mạnh khi đề cập tới quyền lực mới của đội tuần tra và tình trạng phạm tội tại Rio de Janeiro.
Theo thống kê của hãng Bloomberg, tỉ lệ giết người ở Rio de Janeiro năm 2018 “đạt đỉnh” trong 8 năm qua, trong khi các vụ buôn lậu tăng hơn gấp đôi kể từ năm 2011. Những người không tán thành với quyết định của ông Wilson Witzel cho rằng, cảnh sát chỉ có thể nổ súng khi bị đe dọa thực sự từ mục tiêu, nếu không sẽ bị coi như hành động giết người theo luật của Liên hợp quốc.
