Các đại biểu đã thảo luận nêu ra những vấn đề cần quan tâm ở biển Đông hiện nay, đặc biệt là sự bất đồng, tranh chấp về chủ quyền giữa Trung Quốc đối với Việt Nam, Philippines và các nước khác trong ASEAN, phân tích làm rõ những bằng chứng pháp lý, lịch sử khẳng định Nhà nước Việt Nam từ lâu đời đã thực hiện chủ quyền liên tục và hòa bình đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, phù hợp với các quy định của pháp luật quốc tế.
Ông Subhash Kapila đến từ Ấn Độ nhìn nhận: “Sự nổi lên trở lại của các tranh chấp trên biển Đông với những diễn biến căng thẳng là do chính sách của Trung Quốc. Quốc gia này đang lợi dụng sức mạnh về quân sự và kinh tế để o ép các nước Đông Nam Á. Tuy nhiên, tranh chấp trên biển Đông không chỉ là vấn đề giữa Trung Quốc và các nước ASEAN láng giềng mà liên quan đến cộng đồng quốc tế, nhất là những nước có lợi ích ở biển Đông trong vấn đề tự do hàng hải. Vì vậy, để giải quyết những xung đột, bất đồng này, Trung Quốc và các nước ASEAN trực tiếp liên quan cần giảm các hành động gây căng thẳng, thay đổi thái độ, cách tiếp cận đối với tranh chấp; thay đổi mối liên quan giữa các lợi ích tranh chấp…”.
Giáo sư Carlye A.Thayer, Viện Quốc phòng Australia, nhấn mạnh rằng, các quốc gia ASEAN cần đoàn kết trong việc giải quyết các tranh chấp trên biển Đông trước sự lấn lướt của Trung Quốc.
Đồng thời, đánh giá vấn đề biển Đông được đưa vào chương trình nghị sự tại Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo ASEAN ngày 25/4 tại Brunei và quyết tâm của các nước ASEAN về việc xây dựng Bộ quy tắc ứng xử của các bên trên biển Đông (COC) tại hội nghị này là những tín hiệu lạc quan đáng ghi nhận về thái độ của các nước ASEAN đối với việc tìm tiếng nói chung để giải quyết các tranh chấp, bất đồng.
PGS.TS Phạm Đăng Phước, Hiệu trưởng Trường Đại học Phạm Văn Đồng phát biểu: Cuộc hội thảo đã tiếp tục làm sáng thêm những mưu tính của Trung Quốc về vấn đề biển Đông, đồng thời tiếp tục khẳng định chủ quyền không thể chối cãi của Việt Nam đối với hai quần đảo này. Qua hội thảo, các đại biểu đã thể hiện sự ủng hộ đối với Việt Nam trong vấn đề biển Đông, đồng thời trao đổi về phương hướng, giải pháp cho các tranh chấp để biển Đông trở thành vùng biển hòa bình, ổn định và hợp tác...
Sáng 28/4, các đại biểu dự hội thảo ra đảo Lý Sơn thăm những di tích gắn liền với hoạt động của Đội Hoàng Sa và tham dự Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa - Lễ hội tưởng niệm, tôn vinh những hùng binh đã hy sinh để bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biển Đông của Tổ quốc
